شنبه, ۲۷ تیر ۱۳۹۴
01 September 2016
مجله جاماندگان-‌سایه‌ای هراسان در شبستان عتیق-‌قسمت هشتاد‌و‌نه

«یکی بود، یکی نبود، یک قاضی مرتضوی بود»

۱۳۹۰ اردیبهشت ۲۱

شراره سعیدی/ رادیو کوچه

یکی بود یکی نبود، توی شهر ما یک قاضی «مرتضوی» بود، این قاضی قصه ما انسان بسیار ناراحتی بود، این موجود به قدری ناراحت بود، که تونست همه ما رو ناراحت کنه، مرض ناراحتی‌اش واگیر داشت، به خودش اثر نمی‌کرد ولی نمی‌دونم چرا همه رو دربه‌در کرد، از اون‌جایی که ارادتی شایات توجه به ایشان هست، به صورت خلاصه کارنامه کوتاه ولی پربار ایشون را تورق می‌کنیم.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

در زمانی که پسر پدرهای بددهن هنوز پرچم‌دار اصلاحات نبودند و فحش دادن به روزنامه‌های اصلاح‌طلب باعث مباهات بود وآقای خزعلی خیلی پیر نشده بود و کلی حرف می‌زد، درست در همون سال‌ها، آقای مرتضوی شکفته شد :

چهار تا قلم به دستی که از سوی آمریکا حمایت می‌‌شوند علیه مبانی دینی و مقدسات می‌نویسند معاون وزیر ارشاد سابق آقای بورقانی که 13 سال در آمریکا بوده و سعید حجاریان رانده شده وزارت اطلاعات است که دارند با ما بازی می‌کنند. «آفتاب امروز، قسمت‌هایی از سخن‌رانی آیت‌اله خزعلی»

و یا این‌که:

آقای حجاریان! تو هم به قرآن توهین کرده‌‌ای، تو نباید دیگر این‌جا زندگی کنی. «روزنامه آزاد، آیت‌اله خزعلی»

و باز هم آیت‌اله خزعلی:

این روزنامه‌های جدید ولد حرام هستند من یقین دارم که از آمریکا دستور دارند که در ایران به مقدسات توهین کنند و توهینی که طی این 2 سال اخیر به مقدسات شده در طول تاریخ حکومت آریامهری نشده است … امروز دیگر وقت سکوت نیست مثل دوران نواب صفوی است که یکی از انقلابیون آن زمان قصد کشتن کسروی را کرد. وقتی در خیابان نتوانست او را به قتل برساند در دادگاه کسروی را با یک پاره آهن کشت، امروز هم مثل همان دوران است. «روزنامه خرداد»

روزنامه جامعه اولین روزنامه با مشی اصلاح‌طلبی، در انتهای سال 76 منتشر شد. الگوی بسیاری از روزنامه‌های اصلاح‌طلبی که در ادامه زاده شدند همین روزنامه‌ی صف‌شکن بود.

روزنامه جامعه اولین روزنامه با مشی اصلاح‌طلبی، در انتهای سال 76 منتشر شد. الگوی بسیاری از روزنامه‌های اصلاح‌طلبی که در ادامه زاده شدند همین روزنامه‌ی صف‌شکن بود.«جامعه» در آن دوران اولین روزنامه‌ی «جامعه مدنی» و منطبق با شعارهای حداقلی روز رییس دولت بود. انتخابات دوم خرداد و به طبع آن حضور عطااله مهاجرانی در راس وزارت ارشاد، فضای باز مطبوعاتی را در یک یا دو سال اول پس از انتخابات نصیب نشریات گوشه‌نشین کرد. تیم جامعه از افرادی بودند که امروز اپوزیسیون‌های خارج کشور محسوب می‌شوند. حمیدرضا جلایی‌پور، محسن سازگارا و ماشااله شمس‌الواعظین بنیان‌گذاران این روزنامه بودند که پیش از این هم‌کاری تنگاتنگی در انتشار مجله کیان داشتند و سابق بر آن ده سال سردبیری کیهان در اوایل انقلاب و در دوران وزارت سید محمدخاتمی در کارنامه شمس‌الواعظین بوده است. این افراد همگی از مریدان عبدالکریم سروش بودند و این مشی روشن‌فکری دینی در نوع نگارش و دیدگاه روزنامه‌ی جامعه تاثیرگذار بود.

از همان آغاز به کار ابداعات تازه‌ی «جامعه» همگان را شگفت‌زده کرد، خودسانسوری نشریه با علامت {…} مشخص  می‌شد. انتخاب تیترهای روزنامه نیز از ابتکارات این گروه بود. تیتر اول از انحصار مسایل سیاسی خارج شد و بعضن تیترهای فرهنگی و حتا کنایه‌وار و طنز به هم‌راه عکس‌های انتخابی بر صفحه‌ی اول روزنامه نقش می‌بست و وجه تمایز این روزنامه با سایر نشریات روی پیش‌خوان روزنامه‌فروشی‌ها شد. جامعه هم‌چنین با ابتکار چاپ‌های متعدد روزانه و با تغییراتی که در چاپ‌های دوم و سوم روز خود اعمال می‌کرد، برای اولین بار در طول روز چند روزنامه متفاوت را روانه بازار داغ مطبوعات کرد. از دیگر موارد جالب روزنامه جامعه، ستون ثابت کاریکاتور بود که پیش از آن به صورت روزانه در روزنامه‌ها وجود نداشت و در حقیقت پای کاریکاتوریست‌ها را به عرصه‌ی حرفه‌ای مطبوعات باز کرد. هادی حیدری، داوود شهیدی، جمال رحمتی، مانا نیستانی و نیک‌آهنگ کوثر زیر نظر «احمدرضا دالوند» کاریکاتورهای جنجالی را به صورت روزانه می‌آفریدند.

روزنامه «جامعه» پس از موضع‌گیری‌های تند خود پیرامون دادگاه «غلام‌حسین کرباسچی» و تحلیل‌هایی متفاوت با جامعه‌ی مطبوعاتی آن روز و ارتباط برقرار کردن میان این دادگاه و حمایت‌های کرباسچی از خاتمی پیش از دوم خرداد مقدمات توقیف این روزنامه را در خرداد 77 رقم زد. البته بهانه‌ی آن روزهای توقیف، چاپ مقاله‌ای انتقادی در حین برگزاری نمایش‌گاه کتاب نسبت به انتشارات «شباویز» بود که این شکایت گویی تنها دست‌آویزی بود تا چرخ روزنامه‌ی جامعه برای همیشه از حرکت بایستد. شاکیان اصلی این روزنامه محسن رفیق‌دوست و رحیم صفوی بودند که از این شکایت اولیه سواستفاده کردند و در ادامه شکایتی دیگر را به عنوان مدعی‌العموم تقدیم دادگاه عمومی تهران کردند و حکم توقیف روزنامه را در انتهای تیرماه 77 به ارمغان آوردند، توقیف و لغو امتیاز دایمی این روزنامه از اولین اقدامات کارنامه‌ی درخشان مرتضوی‌ست.

«توس» به جای «جامعه» تیتری بود که مخاطبان روزنامه جامعه را دوباره امیدوار کرد، توس در 3 مرداد 77 و فردای روز توقیف جامعه با همان قالب و تیم کاری روزنامه‌ی جامعه منتشر شد که البته قاضی مرتضوی بر طبق قانون مطبوعات و به سبب شباهت با روزنامه‌ی جامعه دستور توقیف این نشریه را صادر کرد، پس از این توقیف موقت و در ادامه با تغییراتی در ظاهر و قالب روزنامه و تغییر در اسامی سرستون‌های نشریه این روزنامه مجددن به چاپ رسید.

توس همان مشی تند جامعه را دنبال کرد و برای اولین با اعتراضاتی نسبت به مجلس خبرگان خواستار نظارت بر عمل‌کرد رهبری شد. توس در حقیقت سنگ زیرین آسیا شد و حریم‌هایی که تا آن روز کسی جرات درنوردیدن آن را نداشت، پشت سر نهاد که این امر سبب توقیف نشریه پس از سخن‌رانی تهدیدآمیز آقای خامنه‌ای بر ضد این نشریه شد، روزنامه‌ی «توس» تنها 44 شماره منتشر شد.

توقیف نشریه پایان ماجرا نبود و به دنبال آن دادگاه انقلاب به دست‌گیری تیم اصلی توس، شامل افرادی چون شمس‌‌الواعظین، جوادی حصار، ابراهیم نبوی‌، جلایی‌پور و محسن سازگارا اقدام ورزید.

روزنامه «نشاط» که به سردبیری شمس‌‌الواعظین سومین تیر حلقه‌ی کیان بود که البته وسیع‌تر و شکیل‌تر از گذشته آماده‌ی حضور در عرصه‌ی مطبوعات بود، داغ‌دیدگان توس، با چاپ مقالاتی رادیکال در قالب نشریه‌ی جدید خود شجاعانه به بیان عقاید خود پرداختند. ماجرای 18 تیر 78 و مقالاتی که در این روزنامه به چاپ رسید سریال توقیف نشریات این گروه را کلید زد. چاپ مطلبی با عنوان «قصاص» توسط عمادالدین باقی توقیف این روزنامه و در پی آن بازداشت «باقی» و «شمس‌الواعظین» را در به دنبال داشت.

«عصر آزادگان» چهارمین شانس این گروه برای انتشار روزنامه‌ای اصلاح‌طلب بود. 15 مهر 78 امتداد نشاط پیش‌خوان روزنامه‌فروشی‌ها را اسیر خود کرد. اولین شماره‌ی عصر آزادگان با تیتر جنجالی «بازگشت آزادگان به جامعه» دهن کجی بزرگی به قاضی مرتضوی تلقی شد. مسعود بهنود و قوچانی موفق‌ترین روزنامه‌نگاران «عصر آزادگان» بودند، قاضی مرتضوی خیلی زود شمس‌الواعظین را به دفتر خود خواند و بازجویی‌ها و تهدیدهای اولیه، نمایان‌گر روزهای تلخ چهارمین روزنامه‌ی جامعه مدنی بودند و «عصر آزادگان» هم مدت زیادی دوام نیاورد و اسیر «توقیف فله‌ای نشریات» به فرمان آقای خامنه‌ای در اردی‌بهشت 79 شد، البته «اخبار اقتصاد» هم به عنوان پنجمین روزنامه‌ی این گروه منتشر شد که به دلیل جدایی تعداد زیادی از کادر اولیه، موفقیت چشم‌گیری پیدا نکرد.

 

 

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , , , , , ,