Saturday, 18 July 2015
23 June 2021
به بهانه سال‌روز درگذشت «نصراله فلسفی»

«روزنگاشت/‌نویسنده زندگی شاه عباس اول»

2011 May 22

محبوبه شعاع / رادیو کوچه

mahboobeh@koochehmail.com

دوم خرداد برابر با سال‌روز درگذشت «نصراله فلسفی سوادکوهی» مورخ، نویسنده، روزنامه‌نگار، شاعر و مترجم معاصر ایرانی است. وی زاده سال 1280 بود و سرانجام در دوم خرداد سال 1360 درگذشت. از او آثار بسیاری باقی مانده که معروف‌ترین آن «زندگانی شاه عباس اول» در پنج جلد است که بارها تجدید چاپ شده است.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

«نصراله فلسفی سوادکوهی» در سال 1280 خورشیدی در تهران متولد شد. پدرش «میرزا نصراله‌خان سوادکوهی» و پدر بزرگش «حائری مدرس» از حکمای معروف عهد «ناصرالدین شاه» قاجار بود. نصراله تحصیلات مقدماتی را در مدرسه‌های «اقدسیه»، «آلیانس» و «دارالفنون» فراگرفت.

او  از بدو جوانی به ترجمه آثار ادبی فرانسوی پرداخت و چند کتاب و مقاله را از فرانسه به فارسی ترجمه کرد و برخی داستان‌های کوتاه را نیز در روزنامه «مرد امروز» منتشر کرد که سبب شهرتش در محافل علمی و مطبوعات تهران شد و به عنوان یکی از بهترین مترجمان زبان فرانسه شناخته شد.

فلسفی در اوایل روی کار آمدن «رضا شاه» به هم‌کاری با روزنامه «شفق سرخ» به مدیریت «علی دشتی» پرداخت و هم‌کاری خود را با اساتید معروف آن زمان «سعید نفیسی» و «رشید یاسمی» آغاز کرد. از بهترین ترجمه‌های وی در این زمان «سرگذشت ورتر» اثر «گوته» شاعر و دانش‌مند آلمانی، تاریخ انقلاب روسیه و آخرین ملکه تزاری بود که با استقبال خوانند‌گان مواجه شد.

وی سپس در به استخدام وزارت «پست و تلگراف» درآمد و در سال ۱۳۰۷ چند ماهی در وزارت دادگستری به خدمت پرداخت و پس از آن به وزارت فرهنگ منتقل شد. هم‌زمان او در دارالفنون، دانش‌سرای عالی و مدارس متوسطه تهران به تدریس تاریخ و جغرافیا و علوم ادبی پرداخت و با تاسیس دانش‌گاه تهران به عنوان استاد به تدریس تاریخ پیش از اسلام در دانش‌کده ادبیات مشغول شد.

نصراله فلسفی از سال ۱۳۳۵ تا ۱۳۴۰ در سمت رایزن فرهنگی ایران در «ایتالیا» و «اسپانیا» مشغول خدمت بود تا سرانجام در سال ۱۳۴۳ به درخواست خودش بازنشسته شد و در اروپا ساکن گشت و در آن‌جا گردآوری اسناد و مدارک تاریخی را دنبال کرد. او هم‌چنین به مدت یک سال به تدریس در «استراسبورگ، فرانسه» پرداخت و در سال 1345 مجله «ایرانیکا» را انتشار داد.

فلسفی علاوه بر نویسندگی و ترجمه کتاب‌های بسیار، مقالات تحقیقی نیز درباره تاریخ و ادبیات ایران در نشریات به چاپ رساند. مقالات تحقیقی او درباره تاریخ و ادبیات ایران در نشریه‌هایی چون تعلیم و تربیت، مهر، سخن، شفق سرخ، اتحاد، یغما، وحید، مجله دانش‌کده ادبیات و علوم انسانی تبریز و نشریه کتاب‌خانه ملی تبریز به چاپ رسیده است.

نصراله فلسفی در طول زندگانی خود هیچ‌گاه ازدواج نکرد. وی در اواخر عمر به علت شدت بیمار‌هایش به ایران بازگشت و در نهایت در سن هشتاد سالگی در دوم خرداد ۱۳۶۰، یک ماه بعد از ورود به ایران، در تهران درگذشت و در شهر ری در «عبدالعظیم» به خاک سپرده شد.

از آثار معروف او می‌توان به: «تاریخ اروپا در قرن نوزدهم و بیستم»، «تاریخ روابط اروپا و ایران در دوران صفوی»، «تاریخ ایران پیش از اسلام»، «تاریخ ایران بعد از اسلام»، «جنگ چالدران»، «تاریخ عمومی جهان در قرن‌های هفدهم تا بیستم میلادی»، «تاریخ عمومی در قرن معاصر»،  «تاریخ غزنویان»، «تاریخ و جغرافیا (دوازده جلد، برای تدریس در دبیرستان‌ها، با مشارکت علی‌اصغر شمیم)» و «زندگانی شاه عباس اول (در پنج جلد)، که معروف‌ترین اثر اوست و بارها تجدید چاپ شده است، اشاره کرد.

منبع‌ها:

ویکی‌پدیا

راسخون

آفتاب

 

 

 

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , , , , , , , , , , ,