Saturday, 18 July 2015
15 June 2021
دایره‌ی شکسته

«چشم‌های کوچک باید خوب ببینند»

2011 July 28

مه‌شب‌ تاجیک/ رادیو کوچه

فیلم‌های کودکان و نوجوان یا سینمای کودک باید آمیزه‌ای از شادی، هیجان، تحرک، تلاش، محبت و آشنایی با زندگی باشد و باید که این عواطف مثبت را با بهره‌گیری به‌جا و درست از عناصر مختلف به‌ویژه خیال بتوان به مخاطبان این‌گونه فیلم‌ها انتقال داد. و به‌طور حتم این موضوع بسیار ساده‌انگارانه است که تصور کنیم که فیلم کودک را به دلیل طرح‌های ساده‌ی آن می‌توانیم کاری ساده و بدون خلاقیت به حساب آوریم. سامان بخشیدن به سینمای کودک در دیار ما به عنوان بخشی از سینمای آینده راهی بس دراز و دشوار پیش رو دارد و نیازمند عزمی راسخ است.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

کودکان برای رفع نیازهای ذهنی خود نیازمند ارتباط از طریق تصویر هستند و دنیای فیلم و سینما می‌تواند پاسخ‌گوی نیاز آن‌ها باشد. در سینمای ایران به دلیل مشکل مخاطب و این‌که ممکن است این فیلم‌ها مورد توجه مخاطبان بزرگ‌سال واقع نشود از تولید آن خودداری می‌شود. فیلم‌ها و آثار تولید شده ضعیف است و بیش‌تر به ورطه‌ی شعاردهی می‌افتد. به همین دلیل حتا مخاطب کودک را نیز جذب نمی‌کند. کما این‌که تجربه نشان داده است که اگر ساختار و تولید یک فیلم قوی و مناسب باشد هم نیازهای کودکان را برآورده می‌کند و هم پاسخ‌گوی گیشه است. مانند سری فیلم‌های «کلاه قرمزی و پسرخاله».

با تاسف در کشور ما هنوز بعد از این همه سال برای تولید فیلم خط مشی‌ها و بایدها برای سینمای کودک معنا نگرفته و حمایت لازم از این حوزه سینمایی به درستی صورت نمی‌گیرد. حمایت تنها از سوی وزارت فرهنگ و ارشاد به عنوان متولی کافی نیست به خصوص با سیاست‌های این سازمان در راستای تولید و حمایت از فیلم‌ها. کودکان امروز، با توجه به گستردگی دنیای رسانه‌ها به سادگی با فیلم‌های غربی ارتباط برقرار می‌کنند و قهرمان تمام آن‌ها شخصیت‌هایی نظیر «بتمن»، «سوپرمن» و «مرد عنکبوتی» است. با کمی دقت می‌توانیم مشاهده کنیم که سینمای هالیوود هم تمام فاکتورهای انسانی را با این ابرقهرمان‌ها نمایش می‌دهد و آن را صادر می‌کند تا قهرمان بچه‌های دنیا باشد. در صورتی‌که که شاید بسیاری از کودکان ما به شخصیت‌های افسانه‌ای سرزمین خودمان بیگانه باشند.

امروزه سینما به عنوان رسانه‌ای تاثیرگذار در زندگی و آینده‌ی کودکان توانایی انتقال پیام‌های مختلفی را دارد و بسیاری از مفاهیم را می‌توان برای کودکان به‌وسیله‌ی تصویر بسیار راحت‌تر معنی کرد و برقراری ارتباط خوب آن با مخاطب روند انتقال این پیام‌ها را تصریح می‌کند. سینمای کودک در ایران پس از مدتی که در اوج به تولید فیلم‌های خوب برای کودکان می‌پرداخت به یک‌باره فراموش شده و جای خود را به ژانرهای دیگر مطرح در عالم تصویر داد. جدی گرفتن سینمای کودک از  لازمه‌های بقای سینماست.

سینمای کودک در حال حاضر به گونه‌ای است که نیاز به یک سازمان مستقل در این حوزه سینمایی، فضایی جدا، بودجه‌ای مختص به این عرصه و ارتباطی گسترده با همه‌ی جشن‌واره‌های برگزار شده و یا در حال برگزاری را  در سراسر جهان دارد. هر چند که در حال حاضر در ظاهر مقوله‌ای به نام سینمای کودک در ایران فعالیت داشته اما در حقیقت هنوز ماهیت این‌ گونه‌ی سینما تعریف نشده است. ایجاد این سازمان مستقل باید به گونه‌ای باشد که خط‌مش‌هایی به‌طور کامل مختص سینمای کودک داشته باشند یعنی توانایی برگزاری جشن‌واره‌های وسیعی چون جشن‌واره فیلم «رشد» را داشته باشد و با کمک همه وزارت‌خانه‌ها و ارگان‌ها امکان حاکم کردن فضایی مختص سینمای کودک به‌وجود بیاید تا با ایجاد شرایط مطلوب تهیه‌کنندگان به خاطر نبود امکانات مناسب و تضمینی برای بازگشت سرمایه اولیه از تمایلی به سرمایه‌گذاری در عرصه‌ی سینمای کودک نداشته باشند. تولید و توزیع اگر به شیوه‌ای مناسب در کنار هم قرار بگیرند به رشد سینمای کودک کمک شده و آن را اعتلا می‌بخشد.

گسست عمیق فرهنگی که در تولید آثار کودکان و نوجوانان به وجود آمده است، به خاطر روی‌کرد مدیران فرهنگی به تجارت بود. در حالی که اگر مدیران سینمایی کشور هم‌چنان کار فرهنگی می‌کردند، در طولانی مدت گیشه نیز با این شرایط هم‌راه می‌شد. اکنون ما به درآمد میلیاردی فروش یک سال سینمای ایران افتخار می‌کنیم. در صورتی که اگر سینمای ما در بستری مناسب پیش می‌رفت، هر‌کدام از فیلم‌های ما باید میلیاردی می‌فروخت. همان‌طور که اکنون در جهان فیلم‌های عرصه‌ی کودکان و نوجوانان فروشی بسیار بالا دارند. به نظر می‌رسد در اصل مدیران سینمایی نیازی به حفظ سینمای کودک و نوجوان احساس نمی‌کنند. این موضوع را به آسانی می‌توان در نحوه سیاست‌گذاری تولید و اکران فیلم‌های این ژانر دید. در شرایطی که تا این حد به ژانر کودک و نوجوان بی‌اعتنایی می‌شود، دیگر چه توقعی می‌تواند از دست‌اندرکاران این بخش داشت. در حال حاضر مشکل اکران برای تمام فیلم‌ها وجود دارد، اما سینمای کودک بیش از سایر گونه‌های سینمایی با مشکل مواجه است .

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , ,