Saturday, 18 July 2015
03 December 2021
پرسه – آئین‌ها

«به استقبال ارواح گرسنه»

2011 August 18

سیمین/ رادیو کوچه

simin@koochehmail.com

اگر این شانس را داشته باشید که در محله‌ای زندگی کنید که چینی‌های زیادی در آن زندگی می‌کنند، اون وقت هر روز و هر هفته یه خبری اونجا هست. یه روز فستیوالی برای مردگان هست، یک روز هم آئین تولد و مرگ بودا را با هم برگزار می‌کنند و تابوتی نمادین را در خیابان‌ها می‌گردانند. یک روز هم در اواسط هر ماه آئین خاصی به جا می‌آورند که نوعی نیایش همراه با نذر گل و عود و میوه است.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

اما این روزها باز هم در محل ما خبرهایی هست. چند روزی هست که در بخشی از فضاهای باز که همیشه بازار های محلی برگزار می‌شود داربست زدند و فضاهایی مثل سالن درست کردند. کلی هم عَلَم کاغذی با شکل‌های عجیب و غریب به خصوص اژدها درست کردند. یاد روزهای محرم خودمون افتادم. همون فضا تقریبا همون کار ها فقط اینجا همه چی رنگی هست؛ رنگ های زرد و قرمز و طلایی.

سری به یکی از این محل‌ها که ویژه برگزاری این آئین هست می‌زنم.

یک طرف این محل سر پوشیده جایگاهی درست شده با یک پره نمایشی سپید و آلات موسیقی که صندلی‌‌هایی برای بینندگان در مقابل آن چیده شده است.

در سمت مقابل این جایگاه در آن سوی این محل، چند مجسمه بزرگ کاغذی رنگی خودنمایی می‌کنند.

مردم می‌آیند و از مکانی در میانه این فضا عودهایی بر می‌دارند و به نزد آن مجسمه‌های بزرگ کاغذی می‌روند و دعایی می‌خوانند، نذری‌هایشان را اهدا می‌کنند و باز می‌گردند و عودها را روشن می‌کنند و یا گاهی شمعی.

تعدادی صندلی برای نشستن وجود دارد، گویی قرار است برنامه‌هایی برگزار شود. آن طرف در یک تابلوی اعلانات بزرگ چند عکس و نوشته نصب شده.

جدول‌هایی با ارقام و اعداد و اسامی که البته به زبان چینی نوشته شده‌اند و عکس‌هایی از مراسم و آدم‌هایی با لباس‌های یک سان زرد رنگ که انگار برنده چیزی شده‌اند. آن طرف‌تر عکس‌هایی از نذری‌های جمع‌آوری شده مثل مواد غذایی و پول هست و در کنار آن عکس‌هایی از حضور این مردمان زردپوش که به خانه‌ها و مکان‌هایی برای کمک رفته‌اند با کلی مواد غذایی و کمک‌های نقدی.

سر در نمی‌آورم این‌جا قرار است آئینی سنتی برگزار شود یا خیریه‌ای برقرار است؟

از یکی از حاضران می‌خواهم برایم توضیح دهد که اصلن جریان چیست؟

جشنواره روح‌های گرسنه (Hungry Ghost festival)جشنواره‌ای است که هر ساله در میانه ماه جولای در تقویم قمری چینی که یک ماه عقب‌تر از تقویم عادی است، برگزار می‌شود.

راهنمای من می‌گوید که ما باور داریم که در سه روز میانی این ماه، در بهشت باز می‌شود و روح‌ها اجازه دارند که به زمین سفر کنند. از این رو ما بر روی زمین این بازگشت آنان را جشن می‌گیریم و نذری‌هایی برای آنان می‌آوریم ضمن آن‌که عود و این مجسمه‌های کاغذی و نمادهای کاغذی را می‌سوزانیم چراکه معتقدیم این دود غذای این ارواح هست.

از او در مورد این عکس‌ها می‌پرسم. می‌گوید مردم نذری‌هایشان را به صورت موادغذایی به این‌جا می‌آورند که جمع‌آوری می‌شود و پس از اتمام مراسم به نیازمندان اهدا می‌شود. هم‌چنین برخی از مجسمه‌های خدایان در این جا به بالاترین بها فروخته می‌شود و بهای آن به این خیریه اختصاص می‌یابد.

همین‌طور تعداد زیادی خانه، ماکت بازار، وسایط حمل و نقل مثل ماشین، اتوبوس، تاکسی و حتا اسب که با کاغذ ساخته شده‌اند، فروخته می شوند تا در پایان مراسم به افتخار ارواح با تمامی خدایان کاغذی به آتش کشیده شوند.

انواع وسایل زندگی و حتا وسایط نقلیه و ساختمان اما کاغذی که به ارواح هدیه می شوند البته با سوزاندن

یک مجسمه کاغذی بزرگ در این میان خودنمایی می‌کند. راهنمای چینی من می‌گوید که ما اعتقاد داریم این روح بزرگ است که با شکم بزرگی که دارد تمامی ارواح را از بهشت تا زمین با خود حمل می‌کند و این‌جا آن‌ها می‌توانند از این نذری‌ها استفاده کنند.

او به صحنه نمایش آن سوی فضا اشاره می‌کند و می‌گوید در این قسمت هم برنامه‌هایی شامل اپرا و اجرای موسیقی و نمایش برگزار می‌شود برای ارواح. هم چنین صندلی‌های خالی که مقابل آن چیده شده برای آنان رزرو شده است.

صندلی هایی که برای ارواح به مهمانی آمده رزرو شده اند

از او می‌پرسم یعنی ارواح به تماشای این برنامه‌ها می‌نشینند و او می‌گوید: «بله بسیاری افراد قادرند این ارواح را که در این‌جا حاضرند تشخیص دهند. به راستی اکنون ارواح در این‌جا حاضرند!»

با این حرف یاد تورهای ویژه ارواح می‌افتم و به دور و برم نگاهی می‌کنم و صندلی‌های خالی که مقابل آن صحنه نمایش قرار داده شده. بانویی با لباس و گریم خاص روی صحنه مشغول اجرای یک آواز سنتی بود و من تصور کردم که الان چند روح روی آن صندلی‌ها نشسته‌اند و به این اجرا گوش می دهند. شاید هم یکی دو تا الان در اطراف من مشغول گوش دادن به مصاحبه من هستند!

اما میزبان چینی من هشداری هم می‌دهد که اگر خوش شانس باشم در حال عکاسی ممکن است روحی را هم در تصویرم داشته باشم! او می‌گوید اگر در یکی از عکس‌هایت سایه‌ای دیدی تعجب نکن حتمن از یک روح عکس گرفته‌ای! چیزی که تا به حال چندین بار اتفاق افتاده است.

با این حرف کمی عقب‌نشینی می‌کنم. راستش کم کم دارم احساس می‌کنم جدی جدی چند روح دارند همراهی‌ام می‌کنند. البته فکر می‌کنم اگر ارواح در گذشتگان همین افرادی که در این‌جا هستند باشند زیاد هم وحشتناک نیستند.

به سمت گروهی از زنان و مردان که با لباس‌های زردرنگ مشغول انجام‌دادن کارهایی هستند می‌روم. عده‌ای مشغول در یافت نذری‌های نقدی هستند و عده‌ای دیگر که اغلب بانوان هستند دارند پول‌های کاغذی را برای سوزاندن آماده می‌کنند. همیشه این روحیه کار جمعی چینی‌‌ها و پشتکارشان ستودنی است و حضور بانوان که از آن به عنوان یک کار خیریه در عین حال شادی آفرین یاد می‌کنند، با هر سن و سالی که باشند.

دختر جوانی از این که همراه مادرش هر سال در این آئین شرکت می‌کند خوشحال است و می‌گوید با دعا برای ارواح خواستار سعادت،پول بیشتر و موفقیت در درس‌هایش شده است.

مثل همیشه این جمع‌ها زیر نظر سازمان‌هایی برگزار می‌شود. با رئیس این مجموعه صحبت می‌کنم. او پس از آن که توضیحاتی راجع به این جشنواره می دهد در پاسخ من که از او می‌پرسم با سوزاندن این همه کاغذ و چوب، فکر نمی‌کنند به طبیعت آسیب می‌رسانند، می‌گوید که هرچند که این کار چندان با طبیعت سازگار نیست اما سنت‌ها باید حفظ شود.

و به این ترتیب می‌رویم تا در آخرین روز این آئین و در آخرین ساعت‌های آن پس از این که تمامی نذری‌ها جمع آوری شد و همه این مجسمه‌های کاغذی خریداری شد و مردم شرکت‌کننده دسته جمعی شام خوردند، تمامی وسایل کاغذی موجود سوزانده شود تا ارواح به میهمانی آمده با شکمی پر به آسمان باز گردند.

خدایان کاغذی برای سوزانده شدن به معبد حمل می شوند

البته پس از آن که روحانی حاضر در مجلس که تمامی مناسک و دعاها با نظارت و راهنمایی او انجام می‌شود، پس از متبرک کردن بخشی از نذری‌ها آنان را به سمت مردمی که در اطراف او ایستاده اند پرتاب می‌کند و هر کس که از این عمل نصیبی برد به معنای آن است که خوش شانس‌تر است و سعات با او یار بوده و در سوی دیگر مجلس موسیقی و نمایشی هیجان‌انگیز هم‌چنان برای ارواح حاضر در صحنه که کسی حق نشستن بر صندلی‌هایشان را ندارد، اجرا می‌شود.

روحانی در حال متبرک کردن نذری ها

و پرتاب آن ها به سوی مردم تا به دست افراد خوش شانس برسد

و مردمان مشتاق گرفتن سکه های متبرک شده که برای آنان برکت می آورد

و من به این فکر می‌کنم که اساسن شاید این جماعت مقید به آداب و سنت‌ها سوراخ لایه ازن را به فقط خاطر سهل کردن سفر این ارواح گرامی با سوزاندن این همه کاغذ، بزرگ می‌کنند …

[youtube]http://www.youtube.com/watch?v=Clgk4OrNa6g[/youtube]

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , , , 

۳ Comments


  1. حمید
    1

    خیلی با نمک بود. ممنون و خدا قوت.
    تو برنامه بعدی هم حتما از ارواحی که شما رو دنبال کردند هم بگید که بالاخره چه کارشون کردید.
    ؛-)


  2. kaveh
    2

    خیلی جالب بود. دستت درد نکنه
    حالا توی عکسات روح پیدا کردی؟؟


  3. ardavan
    3

    دست مریزاد
    عالی