Saturday, 18 July 2015
03 December 2021
تمام رخ- پیرامون اجرای حکم اعدام در ملاعام

«لب‌خند، زیر چوبه دار»

2011 September 14

 آرش حسینی‌پژوه/ رادیو کوچه

«کوشا» که در روز حادثه به شهادت شاهدان عینی در مقابل بیش از یک‌صد دوربین، با ضربات چاقو دختر مورد علاقه‌اش را کشته بود، این بار هم در مقابل مردم دوربین در دست، اعدام شد.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

چهار صبح روز سه‌شنبه 22 شهریور ماه، محلی داربست زده و طناب داری به آن آویزان، که با پلاکاردی به عنوان «محل اجرای مراسم اعدام عامل جنایت پل مدیریت» مشخص شده بود، شاهد اجرای حکم اعدام جوانی بود که با ضربات چاقو دختر مورد علاقه خود را به قتل رسانده بود.

در آن صبح تاریک، جمعیت زیادی برای مشاهده صحنه اعدام کوشا به محل برگزاری اعدام آمده بودند، همان دوربین‌هایی که صحنه قتل دخترک را تصویر کرده بودند این بار برای ثبت اعدام کوشا دور هم جمع شده بودند.

اعدام و به‌طور ویژه اعدام در ملاعام، که از نشانه‌های خشونت عریان در جامعه ایرانی است، و مشخصن حامیان و مجریان این نوع احکام مروجان خشونت در جامعه ایرانی هستند، آن‌ها به گمان این‌که می‌توان با عریان کردن خشونت، جلوی ارتکاب جرم را بگیرند، خود در حال تزریق خشونت به جامعه هستند

ساعت ۶ و ۲۰ دقیقه صبح انتظار به پایان رسید، با حکم دادستانی، مردم دوربین در دست مرگ کوشا را ثبت کردند، قاتل جوان هشت دقیقه بر روی طناب دار رقصید تا مردم دوربین به دست به‌ترین صحنه‌ها را شکار کنند، پس از آن هشت دقیقه پزشکی قانونی مرگ کوشا را تایید کرد و پس از آن مردم با صدای رضایت‌بخش، آواز مرگ کوشا را خواندند.

اعدام چرا در ملا عام

پرونده این اعدام در ملاعام، در حالی بسته می‌شود که سال گذشته عامل جنایت میدان «کاج تهران» نیز در ملاعام اعدام شد و فروردین ماه همین سال سه نفر دیگر در میدان مرکزی شیراز در ملاعام اعدام شده بودند و سه نفر دیگر ماه پیش در کرمانشاه.

همه این احکام در حالی اجرا شده‌اند که به گفته‌ی «نعمت احمدی» اصلن «اعدام در ملا عام» در قوانین ایران وجود ندارد، وی در گفت‌وگو با دوییچه‌وله در این باره می‌گوید: «ما در قانون، اعدام در ملا‌ عام نداریم. وقتی در قانون نداریم، یک حالت سلیقه‏ای پیدا می‏کند و بستگی به نوع عملی دارد که صورت می‏گیرد و از باب تتمیم و تکمیل مجازات است. برابر ماده‏ی ۱۹ قانون آیین دادرسی کیفری، قضات این را در نظر می‏گیرند. ماده‏ی ۱۹ قانون آیین دادرسی کیفری به قاضی اجازه داده، علاوه بر مجازات اصلی‏، یک مجازات تبعی هم در نظر بگیرد و با تکیه بر این ماده‏ی قانونی، این مجازات را اعمال و اجرا می‏کنند.»

آقای احمدی می‌‌گوید: «قضات صادرکننده این احکام معتقدند که تماشای اجرای حکم اعدام می‌تواند حالت بازدارندگی نسبت به جرم ایجاد کند.»

و البته باید به این نکته نیز اشاره کرد که این احکام در حالی صادر می‌شوند که «هاشمی شاهرودی» رییس پیشین قوه قضاییه در چهارچوب اقدامات اصلاحی خود اجرای حکم اعدام در ملا‌عام را ممنوع کرده بود.

استقبال مردم از اعدام در ملاعام

جدای از مبحث قانونی این اقدام و جدای از نقص‌های قانونی و عمل‌کردهای حاکمیت در باز تولید خشونت با اجرای حکم اعدام در ملاعام، استقبال مردم از مراسم اجرای این احکام نیز به خودی خود جالب توجه است.

در مراسم این اعدام‌ها مردمان زیادی به نظاره می‌آیند و تقریبن جمعیت زیادی با حاکمیت در این تزریق خشونت هم‌راهی می‌کنند، برخی دیدن این اعدام‌ها را عبرت‌آموز می‌دانند و برخی هم تنها به دلیل هیجان این مراسم به دیدن می‌آیند و برخی دیگر تجربه‌ای جدید در زندگی را طلب می‌کنند و برخی هم حس کنجکاوی‌شان آن‌ها را به این مراسم می‌کشاند.

حضور مردم در این‌گونه مراسم و استقبال آن‌ها از برگزاری اعدام در ملاعام، نشان دهنده چه چیزی در فرهنگ امروز ایرانیان است؟ مردمی که با صلوات‌های بلند خود و برخی با تشکر از برگزار کننده‌گان مراسم را مفید می‌خوانند، در این تایید و تشویق به دنبال چه چیزی هستند؟

با دیدن جنین صحنه‌هایی است که می‌توان پرسید، چه چیز باعث شده است تا از این مراسم استقبال شود، آیا فعالین مدنی که برای رفع حکم اعدام در ایران سال‌هاست تلاش کرده‌اند، به خوبی در این راه قدم برداشته‌اند؟ آیا می‌توان تنها قانون و حاکمان را مسبب این گونه رفتارها در جامعه ایرانی دانست؟

به نظر می‌رسد، اعدام و به‌طور ویژه اعدام در ملاعام، که از نشانه‌های خشونت عریان در جامعه ایرانی است، و مشخصن حامیان و مجریان این نوع احکام مروجان خشونت در جامعه ایرانی هستند، آن‌ها به گمان این‌که می‌توان با عریان کردن خشونت، جلوی ارتکاب جرم را بگیرند، خود در حال تزریق خشونت به جامعه هستند.

شاید هم‌راه با اصلاح قانون و هم‌راه با اصلاح روش‌های قضایی در ایران، مردم و نگرش فرهنگی به اعدام نیز نیاز به اصلاحات اساسی و ریشه‌ای داشته باشد، امری که فعالین ضد‌اعدام باید در راه آن بیش از این‌ها کوشش کنند.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , , , , , , , ,