شنبه, ۲۷ تیر ۱۳۹۴
30 August 2016
قصه‌های ما، از رویا تا واقعیت

«روی بام‌ها»

۱۳۹۰ بهمن ۰۸

شهره شعشعانی/ رادیو کوچه

«گرهارد تسورنتس» (Gerhard Zwerenz) در 1925 در خانواده‌ای کارگری در آلمان زاده شد. پس از پایان تحصیلات متوسطه و با شروع جنگ جهانی دوم، به جبهه‌ اعزام شد و چندی بعد به اسارت ارتش روسیه در آمد. در 1948 به آلمان (شرقی) بازگشت و به خدمت نیروهای پلیس درآمد، سپس در لایپزیک به تحصیل فلسفه رو آورد.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

تسورنتس از 1949 تا 1957 عضو حزب اتحاد سوسیالیستی آلمان بود، اما در 1957 از حزب اخراج شد و یک‌سال‌و‌نیم بعد به برلین غربی گریخت.

در 1959 داستان «عشق مردان مرده» (Die Liebe der toten Männer) را نوشت که روایتی تخیلی از شورش 17 ژوئن 1953 (قیام گسترده ضد استالینیستی که با اعتصاب کارگران برلین شرقی آغاز و با اعزام تانک‌های اتحاد جماهیر شوری سرکوب شد) است.

رمان «آقای کازانوای کوچولو یا جنگ و صلح» (Casanova oder Der Kleine Herr in Krieg und Frieden ) در میان آثار تسورنتس به اثری پرفروش تبدیل شد.

گرهارد تسورنتس در بیرون از مرزهای آلمان نویسنده چندان شناخته شده‌ای نیست و دوست‌داران سینما او را شاید به خاطر شرکت و هم‌کاری در بعضی از فیلم‌های «رینر ورنر فاسبیندر» (Rainer Werner Fassbinder) کارگردان صاحب نام آلمانی به یاد بیاورند. فاسبیندر صرف‌نظر از دوستی با تسورنتس و تقدیم یکی از فیلم‌هایش به او در سال 1975 اثری از این نویسنده را به نام «زمین مانند ماه غیرقابل سکونت است»  (Die Erde ist unbewohnbar wie der Mond) با عنوان تازه «زباله، شهر و مرگ»  (Der Müll, die Stadt und der Tod)  برای نمایش تاتر تنظیم کرد. رمان تسورنتس به طوری که گفته شده انتقادی به شرایط اجتماعی آلمان فدرال در زمان خود بود، اما در برگردان فاسبیندر با اعتراض جامعه یهودی کشور رو‌به‌رو شد، تا جایی که فاسبیندر اعلام کرد دیدگاه‌های شخصیت این اثر دیدگاه‌های او نیست، و نمایش‌نامه هم از آن زمان تا سال‌های اخیر مسکوت ماند.

در سال 2009 این نمایش در تاتر «در روهر»  (der Ruhr) به روی صحنه رفت و این‌بار اعتراضی بر نیانگیخت. در این مورد، «هلموت شیفر» (Helmut Schäfer) منتقد و مشاور هنری تاتر در مجله اشپیگل گفت: «درست است که در این اثر از کلیشه‌های ضد یهودی استفاده شده، اما نمایش، یک نمایش ضد یهودی نیست، بلکه بازتاب واقعیت جامعه آلمان زمان خودش است.»

از گرهارد تسورنتس تا به حال چندین رمان و مجموعه داستان به چاپ رسیده است. او در حال حاضر در کلن زندگی می‌کند.

داستان «روی بام‌ها» روایتی ملموس و صمیمانه از دوران زندگی نویسنده در آلمان شرقی‌ست. روایتی حدیث‌نفس گونه‌ از شرایط زندگی نویسنده‌ای در مجموعه آپارتمانی فقیرانه‌ی رو به ویرانی در شهر قدیمی لایپزیگ، و رابطه انسانی و بی‌تکلف نویسنده با زن صاحب‌خانه کور پنجاه ساله و گربه‌اش که بسیار تاثیرگذار از کار درآمده و در یاد خواننده می‌ماند.

این داستان را مترجم قدیمی «هوشنگ طاهری» به فارسی برگردانده و «تورج رهنما» به منظور قدردانی از او در کتاب «چهره غم‌گین من» (گزیده داستان‌های کوتاه نویسندگان معاصر آلمانی) آن را در کنار ترجمه‌های خود از دیگر نویسندگان آن کشور بازچاپ کرده است.

موسیقی متن:

J. Brahms: Piano Quartet No. 3 Op 60- Andante

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , , , , , , ,