Saturday, 18 July 2015
01 October 2020
افزایش سرکوب مخالفان در ایران

«اشائه فرهنگ آذری، تبلیغ علیه نظام است»

2012 March 03

علی‌رضا قولون‌جو

ترجمه و تلخیص: انجمن دفاع از زندانیان سیاسی آذربایجانی در ایران (آداپ)

سازمان عفو بین‌الملل ۲۸ فوریه ۲۰۱۲ گزارشی از وضعیت جقوق بشر ایران در آستانه انتخابات تحت عنوان «دستور داریم له‌ات کنیم، افزایش سرکوب مخالفان در ایران» منتشر و در قسمتی از این گزارش به مسئله تبعیض‌ها بر علیه اقلیت‌های اتنیکی و مذهبی در ایران و سرکوب فعالان سیاسی و فرهنگی جوامع غیر‌فارس و غیر‌شیعه پرداخته است.

در این گزارش ۷۱ صفحه‌ای موارد محرومیت‌های زبانی و فرهنگی جوامع غیرفارس، افزایش محدودیت‌ها بر علیه آزادی بیان و تشکل در قانون و عمل، نمونه‌های نقض حقوق بشر از قبیل بازداشت، اعدام، شکنجه و بدرفتاری با زندانیان، شرایط بد زندان‌ها و محاکمه‌های ناعادلانه بررسی شده اند. در بیانیه مطبوعاتی سازمان عفو بین‌الملل به نقل از خانم«آن هریسون»، نایب رییس بخش خاورمیانه و آفریقای شمالی عفو بین‌الملل چنین آمده است: «امروز در ایران، اگر فعالیتی خارج از محدوده تنگ سیاسی و اجتماعی مورد قبول مقامات انجام دهید، در خطر خواهید بود. هر عملی از راه اندازی یک گروه اجتماعی روی اینترنت گرفته تا تشکیل یا پیوستن به یک سازمان غیر دولتی، و یا بیان اعتراض خود به وضع موجود می‌تواند شما را روانه زندان کند».

بر اساس گزارش سازمان عفو بین‌الملل، اقلیت‌های اتنیکی ایران، از جمله عرب‌های اهواز، ترک‌های آذربایجان، بلوچ‌ها، کردها و ترکمن‌ها، هم‌چنان از تبعیض در قانون و در عمل رنج می‌برند. استفاده از زبان این جوامع در مکان‌های اداری تحت کنترل دولت و تدریس آن‌ها در مدارس هم‌چنان قدغن است. علی‌رغم این‌که قانون اساسی ایران از حقوق مساوی برای مذاهب و اتنیک‌ها صحبت کرده، اقلیت‌های مذهبی و اتنیکی در عمل و قانون با تبعیض‌های همه جانبه روبرو هستند. مصادره زمین و اموال، محرومیت از حقوق اجتماعی، اشتغال، حقوق فرهنگی و زبانی شامل این موارد می باشند. آن‌ها از امکان یادگیری زبان مادری و استفاده آن به عنوان زبان آموزش محروم هستند، چیزی که جامعه آذربایجانی در سال‌های اخیر در مطالبه آن مصر و پیش‌رو بوده است.

فعالان مدافع حقوق اقلیت‌های اتنیکی و مذهبی، تهدید، بازداشت و زندانی می‌شوند. فعالان حقوق زنان نیز وضعیت مشابهی دارند.

اعضای این جوامع (غیر‌فارس) در مواردی که قادر نیستند به خوبی به زبان فارسی، یعنی زبان رسمی کشور، صحبت کنند، ممکن است قبل از رسیدن به مرحله دادرسی متضرر و از حقوق خود محروم شوند. این مساله مشخصن زنان روستایی را تحت تاثیر قرار می‌دهد که کم‌تر از همتایان شهری خود شانس برخورداری از آموزش را دارند. آزادی‌های مذهبی نیز بسیار محدود می‌باشد، به عنوان مثال مسلمانان سنی در اقامه نماز جماعت دچار محدودیت هستند و به آن‌ها اجازه ساخت مساجد در شهرهای بزرگ داده نمی‌شود. بنا به گزارش‌ها در سال ۲۰۱۱ حداقل یک زیارت‌گاه متعلق به پیروان اهل حق تخریب شده و به آن‌ها اجازه بازسازی داده نشده است.

سازمان عفو‌بین‌الملل می‌گوید، «آن‌هایی که به ترویج هویت و فرهنگ آذربایجانی می‌پردازند، به جرایم مبهمی مانند فعالیت علیه امنیت ملی از طریق تبلیغ پان تورکیسم» متهم می‌شوند. در گزارش، به وضعیت برخی از فعالین آذربایجانی که مورد بازداشت، حبس و تحت شکنجه قرار گرفته‌اند، اشاره شده است،

«سعید متین‌پور» عضو جامعه آذربایجانی و مدافع حقوق زبان و فرهنگی هم‌چنان در زندان است. او عضو شورای نویسندگان نشریه ترکی یارپاق، نشریه موج بیداری و هم‌چنین وبلاگ‌نویس بوده است. متین‌پور بعد از دست‌گیری در ماه می ۲۰۰۷ تحت شکنجه قرار گرفته و سپس توسط شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران با اتهام «جاسوسی» و «تبلیغ علیه نظام» به ۸ سال زندان محکوم شد. وی با این‌که از کمردرد شدید رنج می‌برد از مرخصی به منظور معالجه پزشکی نیز محروم است.

«فرانک فرید» روزنامه‌نگار و فعال حقوق زنان بعد از دستگیری در روز سوم سپتامبر ۲۰۱۱ در جریان اعتراضات مربوط به خشک شدن دریاچه اورمیه، بنا به گزارش‌ها، به شدت مورد ضرب و شتم قرار گرفت، به طوری‌که قادر به حرکت دادن یکی از بازوانش نبود و شنوایی یک گوشش را به طور موقت از دست داد. او مدتی طولانی در یک بازداشت‌گاه در تبریز مورد بازجویی قرار گرفت. آن‌ها عینک او را گرفته و مجبورش کردند ورقه‌ای را امضا کند که قادر به خواندن آن نبود. وی در اکتبر ۲۰۱۱ با قرار وثیقه آزاد شد ولی در صورت محکومیت ممکن است دوباره به زندان بازگردانده شود. دادگاه او روز ۲۱ فوریه برگزار شد.

«سعید موغانلی» شاعر، روزنامه‌نگار و سردبیر مجله ادبی «یاشماق» روز هشتم ژوئن ۲۰۱۱ بازداشت شد. بنا به گزارش‌ها او روز ۲۵ سپتامبر با قرار وثیقه آزاد شده است. او قبلن نیز به خاطر فعالیت‌هایش در رابطه با آذربایجان بارها دستگیر شده بود.

حدود ۷۰ آذربایجانی در روز دوم آپریل ۲۰۱۱ در جریان تجمعات آرام در اورمیه و تبریز بازداشت شدند. در این تجمعات از حکومت ایران خواسته شد که سدهای مانع جریان آب رودخانه‌ها به دریاچه اورمیه، که در خطر خشک شدن قرار دارد، را باز کند. همانند اعتراضات سال‌های گذشته معترضان بطری‌های آب در دست داشتند و آن‌ها را [به طور سمبلیک] درون رودخانه‌های منتهی به دریاچه ارومیه یا خود دریاچه ریختند. آن‌ها هم‌چنین پلاکاردهایی را حمل می‌کردند که روی آن‌ها نوشته شده بود، «سدها را بشکنید و آب را روانه دریاچه اورمیه بکنید»، «دریاچه اورمیه تشنه است و اگر آذربایجان بیدار نشود خواهد باخت» و «یاشاسین آذربایجان»

بسیاری از دستگیر‌شدگان بعد از یک یا دو روز آزاد شدند. عده ای از آن‌ها از جمله «جلیل علمدارمیلانی»، «علی سلیمی» و «سعید صیامی» به شلاق محکوم شدند و حکم شلاق در مورد آن‌ها اجرا شد. یکی از دستگیر‌شدگان، بنا به گزارش، تحت شکنجه با شوک الکتریکی قرار گرفته بود. در ماه‌های آگوست و سپتامبر ۲۰۱۱ عده بیش‌تری [در رابطه با دریاچه اورمیه] بازداشت شدند.

 «ابراهیم رشیدی»، فعال آذربایجانی اهل مشکین‌شهر (خیاو)، روز ۲۴ ژانویه ۲۰۱۲ در شهر تبریز توسط نیروهای امنیتی بدون ارایه حکم بازداشت دستگیر شد. گفته شده است که او در اعتراض به آن‌چه که بازداشت غیر قانونی خود خوانده، اعتصاب غذا کرده است. مشخص نیست که هنگام تهیه گزارش عفو‌بین‌الملل او هم‌چنان در اعتصاب غذا بوده است یا نه. در جریان بازداشت «ابراهیم رشیدی» در سال ۲۰۰۶ عفو‌بین‌الملل از او حمایت کرده بود.

در گزارش سازمان عفو‌بین‌الملل هم‌چنین به بازداشت «جاوید هوتن کیان» وکیل «سکینه محمدی آشتیانی»، زن آذربایجانی محکوم به سنگ‌سار، اشاره شده است. هوتن کیان روز دهم اکتبر ۲۰۱۰ به هم‌راه «سجاد قادرزاده» فرزند سکینه محمدی و دو روزنامه‌نگار آلمانی که با آن‌ها مصاحبه می‌کردند دستگیر شد. بنا به گزارش‌ها جاوید هوتن کیان در بند ۲۰۹ زندان اوین تهران تحت شکنجه بوده است. در مارچ ۲۰۱۱ در نامه ای منتسب به او از سوزانده شدنش با سیگار، ضرب و شتم مکرر که منجر به شکسته شدن دندان‌هایش گشته، خیس کردنش با آب و سپس رها شدنش در سرما خبر داده بود.

«نقی محمودی»، وکیل مدافع سابق جاوید هوتن کیان، در آگوست ۲۰۱۱ به خاطر امنیت خودش ایران را ترک کرد. با سابقه‌ای طولانی که نقی محمودی در دفاع از فعالان آذربایجانی داشت، از او خواسته شده بود که وکالت هوتن کیان را به عهده بگیرد. به گفته نقی محمودی، هوتن کیان به شدت شکنجه شده، دندان و بینی‌اش شکسته شده بود.

عرب‌های اهواز، کردها، بلوچ‌ها و ترکمن‌ها دیگر گروه‌های غیر‌فارس هستند که در گزارش عفوبین‌الملل به موارد نقض حقوقشان پرداخته شده است. «امید کوابکی»، جوان ترکمن و دانش جوی دانش‌گاه تگزاس در تاریخ ۳۰ ام ژانویه ۲۰۱۱ ،هنگامی که می‌خواست بعد از دیدار خانواده‌اش کشور را ترک کند، دستگیر شد. او ۳۶ روز در یک سلول انفرادی در بند ۲۰۹ زندان اوین نگهداری شد. وی در نامه‌ای خطاب به رییس قوه قضاییه نوشت که او را مجبور به امضای اعترافات دروغ کرده‌اند. وی به داشتن رابطه با کشورهای متخاصم متهم شده بود.

لینک متن اصلی گزارش سازمان عفو بین الملل

 

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , ,