Saturday, 18 July 2015
27 January 2021
کتاب هفته

«ضرورت مشارکت اجتماعی و اقتصادی بیشتر»

2010 January 05

جواد لگزیان/ رادیوکوچه

تجدد مساله محوری جامعه ایرانی است که سال‌هاست متفکران این سرزمین را با اندیشه‌ها و رویکردهای گوناگون به خود مشغول داشته‌است. تا آن‌جا که بحث‌های فراوانی در این باره بین رهیافت‌های متفاوت در این رابطه فضای فکری جامعه ما را تشکیل داده‌است.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

«غلامرضا‌گودرزی» در کتاب «تجدد ناتمام روشنفکران ایران» با نگاهی به چگونگی پیدایش و سیر تطور و تکامل اندیشه‌های نو از یک سو و تغییرات و تحولات ساختارهای کلان اجتماعی از سوی دیگر بر این باور است که نه‌تنها صورت‌های پیش‌ساخته کهن اجتماعی به شکلی متناقض نما و تعارض‌آمیز به ساختاربندی‌های به ظاهر نوین اجتماعی (نهادهای اجتماعی، مناسبات اقتصادی و هنجارهای فرهنگی) تبدیل شده‌اند، بلکه نوعی آشفتگی معنایی و ابهام آلودگی نظری نیز پدید آورده‌است.

2010105-cul-book-tajdidenatamameroshanfekran

او با تکیه بر مطالعات پیشین درصدد است که هر دو رویکرد تجربی و فلسفی را در مطالعه «تجدد ناتمام» ایرانی مدنظر قرار دهد تا بلکه بتواند قدری از این ابهام تئوریک بکاهد و راه را برای پژوهش‌های بعدی روشن کند.

گودرزی در نخستین فصل کتاب پرسش‌های تجدد را پیش روی خوانندگان قرار می‌دهد تا با طرح پرسش‌های اساسی مانند چرایی و چگونگی حکم‌رانی خوب و یا چرا ما صنعتی نشدیم؟ درگیر مساله تجدد کند.

اما پاسخ این سوالات چه بوده‌است؟

در جمع‌بندی نویسنده می‌خوانیم که پاسخ به این گونه پرسش‌ها گوناگون و گاه متضاد بوده و هست. برخی از روشنفکران راه درمان دردهای ایرانی را در «تغییر الفبا» و «پروتستانیسم» می‌یافتند (آخوندزاده)، بعضی در «بازگشت به خویشتن» و «عرفان، برابری، آزادی» (شریعتی). گروهی راه رهایی را در عرصه مبارزه مسلحانه جست وجو می‌کردند (بیژن جزنی و مسعود احمدزاده) و عده‌ای در «اخذ تمدن فرنگی بدون تصرف ایرانی» (ملکم خان).

هم‌چنین در شناخت عوامل شناخته شده موثر در عقب ماندگی و توسعه نیافتگی برخی عوامل سیاسی، بعضی عوامل اقتصادی و عده‌ای هم عوامل فرهنگی و اندیشگی را مهم‌ترین عامل معرفی می‌کنند.

گودرزی در جمع‌بندی خود فرار از منطق و تفکر فلسفی، مطلق‌اندیشی و نگرش‌های خرافی را مانع دموکراسی می‌بیند و به تفکر انتقادی، توجه به کارکرد مثبت دین و تقویت حافظه تاریخی را راهگشا می‌داند.

او با تاکید بر نقش محوری جامعه مدنی، تقویت سرمایه اجتماعی را که جز از طریق پیوندهای ذهنی و عینی میان افراد و گروه‌های گوناگون جامعه قوام و دوام نمی‌یابد در جهت تداوم راه تجدد ایرانی پیشنهاد می‌کند.

«تقویت سرمایه اجتماعی» که بی‌شک دستور کاری است که صاحب نظران و روشنفکران را به طراحی مدل اقتصادی کارآمدی سوق می‌دهد که بر مشارکت اجتماعی و اقتصادی بیش تری صحه بگذارد و رونق و پویایی را به ارمغان آورد.

«تجدد ناتمام روشنفکران ایران»  نوشته «غلامرضا گودرزی» در 207 صفحه و با قیمت 2400 تومان منتشر شده‌است.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , ,