شنبه, ۲۷ تیر ۱۳۹۴
26 August 2016
بیمار ایرانی، رایتل

«فعالیت اپراتور سوم تلفن هم‌راه، در پرده‌ای از ابهام»

۱۳۹۱ مرداد ۲۴

منوچهر نوبنیاد / رادیو کوچه

مهرماه سال 1387 با برگزاری مزایده اپراتور سوم تلفن هم‌راه در ایران شرکت رایتل برنده این مزایده شد. در سال 89 سازمان تامین اجتماعی خبر از انتشار سیم کارت تلفن هم‌راه توسط یکی از شرکت‌های وابسته به نام «تامین تلکام»، با نام تجاری «رایتل» را داد.

رایتل در عرضه سیم‌کارت‌های خود با مشکلات وموانع متعددی روبه‌رو است که بنا به اظهار نظرهای متعدد، برخی این مشکلات را ناشی از تحریم‌های صورن گرفته و برخی نیز مشکلات را ناشی از سو مدیریت این شرکت می‌دانند. اما در هر حال باید سخنان هر دو طرف را قبول کرد. تحریمات گسترده بر جمهوری اسلامی و نواقص موجود در مدیریت؛ هر دو در اجرای صحیح برنامه‌های از پیش تعیین شده تاثیرگذار هستند.

شرکت سرمایه‌گذاری تامین اجتماعی (شستا) که مسوولیت مدیریت سرمایه نزدیک به 30 میلیون بیمه‌گذار سازمان تامین اجتماعی را برعهده دارد، با تعهد به سرمایه‌گذاری در صنایع نوینی که حداکثر عواید را برای ذی‌نفعان خود به هم‌راه می‌آورد، از ابتدا رایتل را به‌عنوان یکی از شرکت‌های تابعه‌اش، زیر چتر حمایت‌های مالی خود قرار داده است. این اپراتور تلفن هم‌راه به عنوان سومین اپراتور هم‌راه جمهوری اسلامی ایران، بدون سرمایه‌گذاری خارجی در اردی‌بهشت سال 89 توانست پروانه فعالیت را از آن خود کند. بر همین اساس زمان لازم الاجرا شدن پروانه این اپراتور پس از دریافت گواهی عدم تداخل فرکانس از رگولاتوری و پرداخت مبلغ حق الامتیاز اولیه ۳۱ مرداد ماه سال ۸۹ بود و براساس آن این اپراتور ۹ ماه فرصت داشت که بهره‌برداری تجاری از این شبکه را آغاز کند. پس از کش و قوس‌های فراوان؛ قرار شد که این شرکت تا بهمن‌ماه سال 89 سیم‌کارت‌های خود را روانه بازار کند. زمان عرضه بارها و بارها به تعویق افتاد تا نهایت مهر ماه سال ۹۰ از برند و لوگوی این اپراتور رونمایی و یکی دو ماه بعد هم عرضه سیم‌کارت رایتل در تهران آغاز شد. اپراتور سوم قرار بود ظرف ۱۵ سال حداقل ۱۷ میلیون مشترک جذب کند، هر چند که آمار رسمی از میزان واگذاری‌های این اپراتور تا به امروز اعلام نشده است اما برخی منابع از عرضه ۲۰ هزار سیم‌کارت خبر می‌دهند.

شرکت رایتل؛ سه نوع سیم کارت دایمی، اعتباری و دیتا عرضه می‌کند که قیمت سیم‌کارت دایمی ۱۲۰ هزار تومان و قیمت سیم‌کارت‌های اعتباری و دیتا ۲۰ هزار تومان تعیین شده است که فعلن فقط سیم‌کارت‌های دایمی و دیتا واگذار می‌شود.

قرار است سیم‌کارت‌های «رایتل» نسل جدید با قابلیت‌های بسیاری از سیم‌کارت‌های نسل سوم را در کشور ارایه کنند که شاخص‌ترین آن ارتباط تصویری است که تا به امروز در کشور قابل ارایه نبود.

از تمام این داستان‌ها که بگذریم، اما سرعت کند توسعه اپراتور سوم باعث شده تا این بار مجلس هم نسبت به این موضوع حساس شود. تیرماه گذشته در خبرها آمد که مجلس دهم وعده داده است بررسی علل تاخیر ورود نسل سوم تلفن هم‌راه کشور را بررسی کند.

از سوی دیگر، به‌رغم تاخیرهای رایتل و محاسبه جریمه‌های آن از سوی رگولاتوری گفته می‌شود که سازمان تنظیم مقررات هنوز هم این اپراتور را ملزم به پرداخت جریمه ناشی از تاخیر نکرده است و حتا درآمد تضمین‌شده سال نخست خود از این اپراتور را نیز مطالبه نکرده و رایتل تنها باید برای راه‌اندازی شبکه خود تامین سرمایه می‌کرد. همواره دلایل متعددی در مورود تاخیرهای این اپراتور مطرح می‌شود. گاهی مشکلات زیرساختی، گاهی مشکلات تحریمی، گاهی مشکلات شهری در بخش نصب تجهیزات و گاهی هم تامین منابع مالی. اما این بار در گفت‌وگویی خبر از سنگ‌اندازی‌هایی در روند اجرایی این اپراتور به میان آمده است.

حمید فرنگ، مدیرعامل اپراتور سوم چندی پیش در گفت‌وگویی در پاسخ به این سوال که خیلی‌ها معتقدند همان اتفاقی که برای تالیا در چند سال پیش افتاد امروز در رایتل در حال وقوع است و عامل اصلی آن نیز سنگ‌اندازی اپراتورهای فعلی برای به پایان رسیدن دوره انحصار است، آیا این موضوع صحت دارد، گفت: این موضوع طبیعی است. خصلت تجارت به این شکل است و ما خیلی دوست نداریم به این موضوعات وارد شویم. وی بیان کرد: «البته تاکید می‌کنم که مدیران ارشد اپراتورهای دیگر اصلن در این فضاها نیستند و بنده ارتباط خوبی هم با آقای صدوقی، مدیرعامل هم‌راه اول و هم آقای دزفولی، مدیرعامل ایرانسل دارم و این ارتباط قبل از حضور در رایتل بوده است. اما در لایه‌های پایین‌تر که وارد می‌شوید، این سنگ‌اندازی‌ها وجود دارد.»

وی در خصوص این‌که مدیران رایتل نگران اتمام دوره انحصار نیستند، افزود: «ما نه تنها نگران این موضوع نیستیم، بلکه خوش‌حال می‌شویم سایر اپراتورها نیز برای ارایه خدمات نسل سوم گام بردارند.»

سلام ناکجا‌آباد!

در حالی که یکی از فاکتورهای اصلی این اپراتور مکالمات تصویری است اما کاربران این اپراتور هنوز اطلاعی از نحوه چگونگی مکالمات تصویری ندارند. چندی پیش پی‌گیری‌های دنیای‌اقتصاد باعث شد تا معلوم شود که گوشی‌های آی فون توانایی مکالمه تصویری در شبکه این اپراتور را ندارند. این درحالی است که پیش از این در تمام تبلیغات محیطی رایتل از گوشی آی‌فون برای تبلیغ مکالمات تصویری استفاده کرده بود.

هر چند که این موضوع ابتدا از سوی رایتل تکذیب شد اما در نهایت عنوان شد که هیچ کدام از گوشی‌های آی‌فون قابلیت مکالمه تصویری را ندارند. از سوی دیگر کارمندان بخش پشتیبانی این اپراتور در پاسخ به این سوال که با چه گوشی‌هایی می‌توان مکالمه تصویری در این شبکه داشت از نام بردن نام گوشی به بهانه تبلیغ شدن برای برند گوشی خودداری می‌کنند.

بررسی‌های «دنیای‌اقتصاد» نشان می‌دهد که در حال حاضر تنها چند مدل خاص از گوشی‌های هوش‌مند موجود در بازار این قابلیت را پشتیبانی می‌کند، اما متاسفانه رایتل تمایلی به اطلاع‌رسانی کاربرانش در این بخش ندارد. از جمله مشکلات دیگری که این اپراتور هم اکنون با آن روبه‌رو است عدم ارسال قبوض کاربران است. این اپراتور هم‌اکنون تنها سیم‌کارت دایمی و سیم‌کارت دیتا خود را عرضه کرده است. در بخش سیم‌کارت دایمی با توجه به مشاهدات خبرنگار «دنیای‌اقتصاد» تا به امروز قبوض مصرفی به دست کاربران نرسیده است.‌

مسوولان بخش مشترکان این اپراتور پاسخ به خبرنگار ما پیرامون میزان مبلغ قبض موبایل خود را به روز آینده موکول کردند. نکته جالب توجه آن‌جاست که بعد از یک روز و با تماس از سوی این اپراتور یک رقم کلی بدون تفکیک اعلام و پس از پرسش این سوال که حال چگونه این قبض پرداخت شود، شناسه قبض و شناسه پرداخت عنوان شد و خواسته شد بعد از مراجعه به دست‌گاه ATM بانک و پرداخت، فیش را به شماره تلفنی، فکس کرده تا به این صورت قبض پرداخت شود. هرچند که به نظر می‌رسد مسایلی باعث تاخیر در روند رشد این اپراتور پیش آمده باشد، اما آیا ارایه چنین خدماتی برازنده اپراتور نسل سوم است؟

بودن یا نبودن

با توجه به قرارداد این شرکت؛ رایتل می‌بایست سیم‌کارت‌های خود را در سال 89 عرضه می‌کرد. اما این مورد به سال 90 موکول شد و تنها تعداد اندکی سیم کارت عرضه شد.

در همین خصوص معاون رگولاتوری ایران در گفت و گو با خبرگزاری فارس بیان کرد:« اپراتور سوم به تناسب نیاز برای ارائه خدمات امور مشترکین و نمایندگی‌های خود، با دفاتر پیشخوان دولت در حال امضای قرارداد است.»

حسن رضوانی با اشاره به دو مرحله‌ای بودن فروش سیم‌کارت رایتل، گفت: «هم‌چنین قاعدتن باید کم‌کم پیش ثبت‌نام برای واگذاری سیم‌کارت رایتل از بین برود.»

وی توضیح داد: «اگرچه این تصمیم در حیطه مسوولیت‌های مدیران رایتل است اما باید سلیقه واگذاری رایتل، متناسب با توسعه شبکه باشد و مانند دو اپراتور دیگر بازار، دیگر محدودیتی در واگذاری‌ها وجود نداشته باشد.»

در همین رابطه؛ محمد سلیمانی، نماینده مردم تهران و وزیر سابق ارتباطات و فناوری اطلاعات در گفت‌و‌‌گویی با ایرنا اعلام کرد: «اپراتور سوم تلفن هم‌راه بیمار است و این بیماری درونی است و مربوط به عوامل بیرونی نمی‌شود. متوسط دوره راه‌اندازی یک شبکه تلفن هم‌راه سه ماه است، حالا می‌گوییم یک سال؛ الان سه سال از زمان شروع به کار اپراتور سوم گذشته و این تاخیر قابل قبول نیست.»

سلیمانی گفت:‌ «تحریم‌های اقتصادی را به‌عنوان عاملی برای کند‌کردن عرضه خدمات نسل سوم تلفن هم‌راه قبول ندارم، در حوزه ارتباطات تحریم بهانه است، در این حوزه هیچ‌کس نمی‌تواند تحریم را به کشور ما تحمیل کند.»

نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامی از نهادهای نظارتی مانند سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی خواست که به مسوولیت‌های خود در زمینه پایش عمل‌کرد اپراتورها عمل کنند.»

و اما

پنجمین رگولاتور در حالی پس از کشاکش فراوان در وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات بر کرسی ریاست سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی نشسته که این سازمان در دوران مدیریت چهارمین رگولاتور از عمل‌کرد مناسبی برخوردار نبوده است.

به گزارش عصرارتباط، ورود محمدعلی فرقانی به عنوان پنجمین رگولاتور حوزه ارتباطات و فناوری اطلاعات هم‌زمان با روزهایی سخت برای این سازمان تنظیم‌کننده روابط و بازار در زیرمجموعه وزارت ارتباطات و فناوری است.

او که پس از مسعود داوری‌نژاد، معصوم فردیس، محمود خسروی و محمد کرمپور بر کرسی ریاست سازمان تنظیم مقررات در یک سال باقیمانده از دولت دهم نشسته است، باید در وانفسای کشاکش قدرت میان وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات با شورای عالی فضای مجازی و سازمان تحت مدیریتش با شورای رقابت در این حوزه حکم‌رانی کند.

برآوردهای صورت‌گرفته توسط بیزنس مانیتور مهم‌ترین چالش در صنعت ارتباطات و فناوری اطلاعات ایران را فقدان رگولاتور قدرت‌مند دانسته است.

مهم‌ترین پروانه‌های اعطاشده از سوی رگولاتوری در سه سال گذشته به اعطای پروانه اپراتور سوم تلفن هم‌راه به شرکت تامین تله‌کام و اعطای پروانه شبکه علمی کشور به سازمان پژوهش‌های علمی و صنعتی کشور بازمی‌گردد و باقی فعالیت‌های این اپراتور و حتا مباحث نظارتی آن نیز به مصالحه با فعالان بازار و امضای تفاهم‌نامه خلاصه شد و در این دوره فناوری قابل توجهی از روند فناوری روز دنیا به کشور وارد نشد.

البته هر دو پروانه صادرشده از سوی این سازمان در این دوره نیز میراث دولت قبل بود به طوری که پس از عدم موفقیت محمود خسروی رئیس سازمان تنظیم مقررات در دولت نهم برای واگذاری پروانه اپراتور سوم تلفن هم‌راه و پاس دادن این میراث بلاتکلیف به دولت دهم، با دریافت مجوزهای ترک تشریفات و مصالحه درباره شرایط موجود پروانه رایتل به صورت سهام صددرصدی به بخش ایرانی کنسرسیوم برنده یعنی تامین تله‌کام واگذار شد و تاکنون نیز عمکرد ناموفقی در عرضه سیم‌کارت و ارائه خدمات داشته است.

پروانه اپراتور چهارم نیز از دیگر مواردی است که وعده آغاز به کار آن از سوی وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات در ابتدای دولت دهم داده شد اما به‌رغم گذشت نزدیک به سه سال از این موضوع هنوز ثمره این وعده به بار ننشسته است و باید منتظر ماند پس از تصویب مجوز آن از سوی شورای اقتصاد رگولاتور جدید چه روندی را برای توسعه شبکه آن و اتصال سریع منازل به فیبر نوری در دستور کار قرار خواهد داد.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , ,