Saturday, 18 July 2015
23 January 2021
گزارش روز

«نگاهی به خودکشی و عوامل آن در ایران»

2010 January 31

سام شریف / رادیو کوچه

sam@koochehmail.com

سالانه حداقل یک میلیون نفر در سراسر دنیا خودکشی می‌کنند، یعنی در هر 40 ثانیه، یک نفر. به نقل از خبرگزاری فرانسه، طبق مقاله‌ای که در مجله انگلیسی زبان لانست به چاپ رسیده است این آمار از سوی سازمان جهانی بهداشت تایید شده است. خودکشی دهمین دلیل مرگ است و 1/5 درصد مرگ‌های جهان را به خود اختصاص داده است.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

وقوع روزانه 13 خودکشی در کشور

آمار خودکشی در ایران ۶ در ۱۰۰ هزار نفر گزارش شده که پایین تر از متوسط جهانی میباشد ولی متخصصین معتقدند به دلیل مسائل فرهنگی و اجتماعی در ایران 75 درصد از موارد خودکشی اعلام نمی شود و بسیاری از موارد اقدام به خودکشی هم ناکام مانده و هرگز گزارش نمی شود.اما با لحاظ کردن تمام این موارد رتبه ایران در خودکشی چندان بحرانی نیست اما روند صعودی آن و کیفیت اقشار درگیر با آن نگران کننده است.

به طوری که بنا به آمارهای رسمی میزان خودکشی از1/3 در صدهزار نفر در سال 1363 به 6 در صدهزار نفر جمعیت در سال 1383 رسیده است.رشد صعودی خودکشی در میان دانشجویان و به ویژه دانشجویان دختر بسیار بحث برانگیز است. بنا به نظر رسمی مشاور وزیر علوم در مصاحبه با خبرگزاری‌های دولتی ایران، خودکشی دومین علت اصلی مرگ در بین دانشجویان ایرانی است.

بسیاری از آسیب‌شناسان اجتماعی، دلایل بالارفتن میزان خودکشی در بین دانشجویان ایرانی را افزایش فشارهای اجتماعی بر این افراد می‌دانند.در آذر 88 به گزارش ایرنا سردار اسماعیل احمدی مقدم در همایش ملی خودکشی در استان ایلام گفت:« در جوامع جمع گرایانه، سنتی و مکانیکی بر خلاف جوامع فردگرایانه خودکشی بیشتر به علت فشارهای اجتماعی و فکری رخ می دهد. در این جوامع افراد از زندگی شخصی یکدیگر اطلاعات بیش از حد دارند و بعد خصوصی زندگی کمتر است. در این جوامع همه چیز عیان و آشکار است و نظارت اجتماعی بر افراد بسیار قوی است و باعث وارد آمدن فشار اجتماعی بسیاری به افراد می شود.»

سال‌ها طول کشید تا مسوولان و دولتمردان ایرانی در برابر آسیب‌های اجتماعی از موضع انکار دست بردارند. از روزگاری که گفته می‌شد ما در ایران ایدز، زنان خیابانی، خودکشی و… نداریم و اگر هم داریم بسیار ناچیز است هنوز خیلی نگذشته است.

این در حالی است که چندی پیش احمدی مقدم خبر از کنترل اس ام اس و ایمیل های شهروندان داد که یکی از خصوصی‌ترین ابعاد زندگی شخصی افراد است.این در حالی است که موجی بی سابقه از احضار دانشجویان به کمیته انضباطی و تعلیق و محرومیت از تحصیل در پی حوادث پس از انتخابات ایران آغاز شده است. دکتر سعید مدنی، مددکار و محقق مسائل اجتماعی معتقد است که : « افراد تحصیل‌کرده‌ای که اقدام به خودکشی می‌کنند نمی‌خواهند بمیرند، بلکه می‌خواهند به دردهای خودشان پایان بدهند. بنابراین در واقع برای فرار از فشار روزافزونی که به آنها وارد می‌شود، ترجیح می‌دهند با از دست دادن زندگی‌شان آن درد روزافزون را کاهش بدهند و از بین ببرند.»

اما از دیگر مسائل جالب در خودکشی ایرانیان بالاتر بودن خودکشی متاهلین است. در حالی که در دنیا نرخ خودکشی افراد مجرد دو برابر افراد متاهل است، در ایران اقدام به خودکشی در افراد متاهل بیشتر از مجردهاست.بنا به بررسی های انجام گرفته در دنیا تاهل از عوامل حفاظتی در برابر خودکشی به حساب می آید اما پژوهش هایی که در کشورمان انجام شده نشان می دهد اختلالات روانی در افراد متاهل بیش از افراد مجرد است و این در حالی است که نهاد خانواده، نهاد آرمانی ماست اما به نظر می رسد که این نهاد خود نهادی آسیب زا شده است.

روند تغییر ارزش‌های خانواده و عدم هماهنگی قوانین و آموزش و پرورش به این تضادها دامن زده است.برای مثال می توانیم به رابطه پسران و دختران اشاره کنیم.در حالی که این نوع رابطه ها در گذشته نامشروع تلقی می شد و با مجازاتهای سنگینی از سوی افکار عمومی مواجه می شد.اما تحقیقات نشان می دهد 80 درصد دختران دبیرستانی دوست پسر دارند.

دکتر محمودگلزاری روانشناس رسمی کشور گفت: «تحقیقات نشان می دهد80 درصد دختران دبیرستانی در ایران با یک پسر دوست هستند و حتی ممکن است ارتباط جنسی هم داشته باشند که خانواده‌ها و مسئولین مدارس از این موضوع بی‌اطلاع هستند.» اما طبق قانون مجازات اسلامی ارتباط با نامحرم جرم محسوب شده و برای آن حبس و شلاق در نظر گرفته شده است.

سال‌ها طول کشید تا مسوولان و دولتمردان ایرانی در برابر آسیب‌های اجتماعی از موضع انکار دست بردارند. از روزگاری که گفته می‌شد ما در ایران ایدز، زنان خیابانی، خودکشی و… نداریم و اگر هم داریم بسیار ناچیز است هنوز خیلی نگذشته است. خوشبختانه این دیدگاه در سال‌های اخیر تا حدی اصلاح شده و مسئولین وجود این آسیب‌ها را پذیرفته‌اند و در گفتگوهایشان از لزوم توجه برای حل این مشکلات می‌گویند. پذیرش صورت مسئله به عنوان اولین قدم برای حل مسئله باعث شده در برخی زمینه‌ها به‌تدریج قدمهای بعدی هم در جهت کنترل بحران‌ها برداشته شود.

شاید مهمترین مسئله در ارائه راهکار ومهندسی اجتماعی بی طرفی مسوولین و توجه به واقعیت های روز باشد.به گفته برخی کارشناسان عدم بی طرفی ارزشی و تاکید بر ارزشهای سنتی بدون توجه به الزامات روز یکی از آفتهایی بوده است که ایران را در چرخه شکست وبن بست اجتماعی نگاه داشته است.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , ,