Saturday, 18 July 2015
24 January 2021
گزارش روز

«دختران فراری گرفتار در زندان تعصبات»

2010 February 07

سام شریف / رادیو کوچه

sam@koochehmail.com

آمارهای رسمی حکایت از افزایش میزان فرار فرزندان بلاخص دختران از خانه دارد. در فاصله سالهای ۶۵ تا ٧٨ شیوع فرار از خانه ٢٠ برابر شده است و میانگین سنی آنان ١۶ سال عنوان می شود.ایسکا نیوز خبر گزاری حکومتی ایران با تایید این آمار  فقر اقتصادی به عنوان یکی از علل اصلی فرار از خانه عنوان کرده است.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

سید حسن موسوی چلک، مدیرکل دفتر امور آسیب‌دیدگان اجتماعی بهزیستی کشور با بیان اینکه سال گذشته نزدیک به دو هزار و 500 دختر فراری در مراکز بهزیستی پذیرش شدند، از ارائه آمار مربوط به سال جاری ابراز بی‌اطلاعی کرده و ادامه داد:« دختران فراری در کشور یا خود معرف بوده و یا از طریق ارتباط با تیم سیار و خط تلفن 123 با خدمات بهزیستی آشنا و جذب مراکز مداخله در بحران بهزیستی می‌شوند.»

به گزارش ایلنا، مدیرکل دفتر امور آسیب‌دیدگان اجتماعی بهزیستی کشور با اشاره به گروه دیگر از این افراد افزود:” گروه دیگری نیز از طریق سیستم قضایی ـ انتظامی به بهزیستی ارجاع داده شده و وارد مراکز یا تیم مداخله در بحران می‌شوند.»

رییس انجمن علمی مددکاری اجتماعی ایران از دستگیری سالانه 300 تا 400 دختر فراری و خیابانی توسط پلیس خبر داد. دکتر مصطفی اقلیما با بیان این مطلب گفت:«مشکلات اقتصادی، افزایش تورم، افزایش اعتیاد، رشد آمار طلاق و… طی چند سال گذشته باعث شده که بزهکاری و آسیب‌های اجتماعی نیز در جامعه افزایش پیدا کند که یکی از این آسیب‌ها می‌تواند مربوط به فرار دختران از خانه باشد»

دکتر مصطفی اقلیما معتقد است:« با جمع آوری دختران فراری که در خیابانها رها هستند، مشکلی حل نمی‌شود و این امر تنها پاک کردن صورت مساله است؛ چون این افراد پس از مدتی با دیگر به خیابان باز می‌گردند و با توجه به اینکه دختران فراری معلولی از علت‌ها هستند، به همین دلیل باید علل زیر بنایی این موضوع شناسایی و برطرف شود.»

متاسفانه در ایران مجموعه ای از عوامل پیچیده دست به دست هم داده تا شاهد پدیده ای به نام دختران فراری باشیم.این دختران که معلول عواملی از قبیل مشکلات عاطفی (‌مثل افسردگی ) خانواده پر جمعیت ، نداشتن صلاحیت اخلاقی والدین، بدرفتاری ، اعتیاد و … هستند.

از عمده‌ترین دلایل فرار دختران از خانه می توان به فاصله میان نسل‌ها و تغییر ارزش‌های خانواده اشاره کرد. در این میان خانواده‌های سنتی در برابر تغییرات مقاومت بیشتری از خود نشان داده و انعطاف کمتری دارند. از همین رو بیشترین‌ آمار دختران‌ فــراری مـتـعـلــق‌ بــه‌ اسـتــانـ‌هـای کرمانشاه‌، لرستان‌، همدان‌، خراسان‌ و استان‌های شمالی کشور است.

در این‌ مناطق‌ به‌ دلیل‌ وجود بافت‌ فرهنگی، تحکم‌ بیش‌ از حد بر دختران‌، معضلات‌ خانوادگی، میزان‌ فرار دختران‌ بیشتراز پـسـران‌ است. توزیع‌ ناعادلانه‌ امکانات‌ رفاهی در کشور و رویای زندگی در تهران‌، دختران‌ شهرستانی را به‌ فرار تحریک‌ می‌کند.

دخترانی که‌ از شهرستان‌ها فرار می‌کنند، ابتدا به‌ ترمینال‌ها و راه‌ آهن‌ پناه‌ می‌برند و در این‌ مکان‌ها توسط‌ زنانی موسوم‌ به‌ شکارچی به‌ دام‌ می‌افتند و به‌ مراکز فساد منتقل‌ می‌شوند و مورد تعرض‌ قرار می‌گیرند.

به گزارش سایت پزشکان بدون مرز اغلب دختران فراری، کمتر از ۲۴ ساعت پس از فرار، مورد تجاوز قرار می‌گیرند و بیشتر این دختران، پس از تجاوز از سوی خانواده‌هایشان پذیرفته نمی‌شوند.  این سایت می‌افزاید:« این آمار بر مبنای بررسی شرایط دختران و زنانی است که مورد آسیب اجتماعی قرار گرفته و تحت حمایت مراکز سازمان بهزیستی نگهداری می‌شوند.»

در همین زمینه به مصاحبه باشگاه خبرنگاران گیشا ایرانی با یکی از این دختران فراری گوش می‌دهیم تا به برخی از دلایل تاریک فرار پی ببریم.

هماگونه که در صحبت‌های این دختر می‌شنویم او یکی از دلایل فرار از خانه را عدم تفریح و سرگرمی عنوان کرد و به نبود دانسینگ و یا دیگر تفریحاتی که در ایران ممنوع است اشاره می‌کند. این معضل که در اکثر دخترانی که از خانه فرار می‌کنند مشاهده می‌شود نشان از عدم همخوانی قوانین و ساخت‌های ارزشی و اجنماعی در جامعه دارد. در پژوهشی که عوامل مختلف خانوادگی، اقتصادی، همسالان، فرهنگ و آموزش، اوقات فراغت و ارتباطات در دو بخش درونی وبیرونی را مورد بررسی قرار داده است نتایج زیر در مورد خانواده و همسالان حاصل گردیده که نسبت به شاخص‌های دیگر از اهمیت ویژه‌ای برخورداربوده است. خانواده به میزان۷/۷۷ درصد از بیشترین تاثیر بر فرار دختران برخوردار است زیرا فرد از بدو تولد ارزش‌ها و هنجارها را در خانواده می‌آموزد و به تدریج با دنیای وسیع‌تر جامعه آشنا می‌شود. به گونه‌ای که خانواده و کارکردهای آن در پذیرش نقش‌های اجتماعی از اهمیت ویژه‌ای برخوردار می‌شود. ازدگرسو با توجه به دگرگونی در ساختار خانواده برخی از کارکردهای اساسی آن کاهش یافته یا اساسا از دست رفته و برخی دیگر جابه جا شده‌اند. با دگرگونی جامعه روابط خانوادگی نیز دستخوش تغییر شده است. نیاز به آزادی‌های فردی بر محدوده زندگی خانوادگی نیز تاثیر گذاشته است. اینک نمی‌توان بر الگوهای گذشته که در زمان خود شاید بهترین بوده است پای فشرد، بلکه با توجه به تحولات اجتماعی و تغییر در شکل و روابط حاکم بر خانواده باید تلاش کرد تا الگوهای متناسب با شرایط امروز جامعه ارائه نمود.

برخی از کارشناسان اجتماعی معتقدند از انقلاب 1979 تحقیقات اجتماعی در ایران همواره در زیر سایه ارزش‌های مذهبی انجام می‌شود و نوعی پیش داوری و قصاص قبل از جنایت درباره ناهنجاری‌های اجتماعی صورت می گیرد و سرانجام نیز راهکارها در میان ارزش های سنتی جستجو می شود.این معضل در گفت و گوی خبرنگار با دختر فراری کاملا بارز بود و خبرنگار به سعی داشت ریشه معضل دختران فراری را به عدم رعایت ارزش های سنتی و دینی تقلیل دهد.

هنگامی که فرد در خانه و خانواده محیط مناسب، منطبق با روحیات شخصی‌اش را نمی یابد، فکر می‌کند که با فرار از خانه می تواند تمام مشکلات را پشت سر گذاشته و وارد دنیایی متفاوت شود. فرد به اشتباه فکر می کند جامعه محیط امن برای رفع نیازهای او است. او به گونه‌ای از مشکلات درونی و خانوادگی در رنج است که کوچکترین فکری به پیامدهای بعد از فرار نمی‌کند. آیا کسانی که به هر دلیل و انگیزه‌ای خانه و کاشانه خود را هر چند نامطلوب به قصد دستیابی به وضعیت مطلوب‌تر ترک می‌کنند، به مقصود خود نائل می‌شوند؟ و به ساحل نجات دست پیدا می‌کنند؟ یا در یک منجلاب غیر پیش بینی گرفتار می‌آیند و گاهی تا مرز نابودی و رسوایی تمام پیش می‌روند؟ آیا نباید جوانان و نوجوانان را دریابیم و به نیازهای آنان پاسخ منطقی و درخور شرایط روز اجتماعی و جهانی بدهیم.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , ,