Saturday, 18 July 2015
20 February 2020
صدای ممنوع

«توسل به مرگ برای رهایی از اهانت»

2013 June 15

 علی‌اصغر فریدی / رادیو کوچه

وقتی فشارها، اهانت‌ها، توهین و ستم بە آخرین حد ممکن می‌رسد، وقتی هیچ گوش شنوایی برای شنیدن صدای دادخواهی‌ ملت‌ات وجود ندارد. این دنیای پهناور دیگر جایی برای زیستن تو نیست، بلکە قفسی است تیرە وتار همچون افکار دولت‌مردان مملکت‌ات کە هیچ تفکر و آیینی را غیر از آن‌چە خود دارند، برنمی‌تابند.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

روز ١۴ خرداد دو شهروند کرد پیرو آیین یارسان در اعتراض بە اهانت بە یکی از هم‌کیشان‌شان بە نام «کیومرث تمناک» در زندان همدان، در مقابل فرمانداری این شهر خود را بە آتش کشیدند، کە متاسفانە یکی از آنها بە نام «نیک‌مرد طاهری» همان روز فوت می‌کند و شخص دوم نیز بە نام آقای «حسن رضوی» پس از انتقال بە بیمارستان مطهری تهران پس از چند روز جان خود را از دست می‌دهد.

image---

«یارسان»، نام آیینی عرفانی است که در قرن هفتم هجری بنیان گذاشته شده است کە به آنان «اهل حق» نیز می گویند. جمهوری اسلامی پیش از این نیز محدودیت های زیادی برای پیروان این آیین به‌وجود آورده بود، تا آنجا که یکی از بزرگان این آیین به نام «سید خلیلی عالی‌نژاد» را مجبور کرد تا ایران را ترک کند. وی که نوازنده، خواننده و آهن‌گساز بزرگی بود در یک حادثه مشکوک در گوتنبرگ سوئد، کشته شد.

در همین رابطە گفتگویی داشتم با سە تن از فعالین عرصە حقوق آیین یارسان بە نام‌های آقایان «برزو احمدی، موسی باباخانی و غلامرضا شاهمرادی».

آقای «موسی باباخانی» یکی از فعالین سیاسی کرد در رابطە با دلیل خودسوزی دو شهروند یارسان بە «رادیو کوچه» گفت: شخصی بە نام «کیومرث تمناک» کە بە دلایل خانوادگی در زندان مرکزی همدان بودە است، با بی حرمتی مامورین زندان روبرو شدە، یعنی شارب یا سبیل ایشان را کە از رکن‌های اصلی دین یارسان است، بە زور می‌تراشند. بە همین دلیل دو شخص به نام‌های «حسن رضوی» و «نیک‌مراد طاهری» جلوی در فرمانداری همدان اقدام به خودسوزی می‌کنند کە آقای «نیک‌مراد طاهری» همان روز فوت می‌کند و «حسن رضوی» تحت مراقبت شدید ماموران امنیتی به بیمارستان مطهری تهران منتقل می‌شود اما متاسفانە ایشان هم پس از چند روز فوت می‌کنند.

برزو احمدی، فعال سیاسی مدنی

برزو احمدی، فعال سیاسی مدنی

در پاسخ بە همین سوال آقای «برزو احمدی» فعال سیاسی مدنی یارسان در گفتگویی کە با «رادیو کوچه» داشت گفت: «در طی این ٣۴ سال که رژیم اسلامی بر ایران حاکم بوده مردم یارسان از بی‌حقوق‌ترین و ستم‌دیده‌ترین مردمان جامعه ایران بوده‌اند. این‌ها تمام راه‌های حیات آزاد جامعه به روی‌شان بسته شدە است. نه حق تحصیل دارند و نه حق استخدام. با حفظ هویت خودشان از همه چیز در جامعه محروم هستند.

در طی این ٣۴ سال که رژیم اسلامی بر ایران حاکم بوده مردم یارسان از بی‌حقوق‌ترین و ستم‌دیده‌ترین مردمان جامعه ایران بوده‌اند

در ابتدا مردم ما از طریق تماس با مقامات و سران رژیم با نامه‌نگاری و دیدار و جلسات حضوری مطالبات‌شان را مطرح کرده‌اند. منتها جواب نمی‌گرفتند. تا اینکه کاسه صبر مردم لبریز شده، در طول این سال‌ها، تحت تبعیض ساختاری و قانونی از یک طرف و توهین و کنایه‌های روزانه از سوی مقامات و ادارات قرار گرفتەاند. برای نمونه در همین یکی دو هفته پیش یکی از معلمان تربیتی مدارس کرمانشاه، یارسان ها را نجس خواندە. حالا این همه توهین و این همه ستم این همه بی‌حقوقی باعث می‌شود که هر مردمی را به قیام وادارد».

وی ادامه داد: «درست است که برای پیروان یارسان سبیل نشانه دیانت است اما سال‌ها اهانت و توهین به پیروان این آیین باعث می‌شود که به نشانه اعتراض خود را به آتش بکشند. دیگر وقتی که نامه نگاری و ملاقات حضوری و درخواست‌ها جواب نداد مردم و جامعه یارسان علنا خواستار به رسمیت شناختن آیین و حقوق شهروندی‌شان هستند. این حق بر اساس قوانین بین المللی و قوانین جهانی حقوق بشر و قوانین اروپا و قوانین دنیای متمدن به رسمیت شناخته شده است».

image==

«غلام‌رضا شاهمرادی» نیز کە یکی از پیروان آیین یارسان است، در بارە خودسوزی پیروان یارسان بە «رادیو کوچە» گفت: «بحث خودسوزی یک نماد است. یعنی یک اعتراض است. و اما متاسفانه برخی این را به گونه‌ای دیگر تفسیر می‌کنند و آن را از نگاه تنگ‌نظرانه خود می‌بینند و حتی آن را به خودکشی تعبیر می‌کنند. اما از نظر من این یک نوع نماد اعتراضی است. اعتراضی که سالیان سال مردم یارسان را اذیت کرده و قطعا به دلیل نبودن راه‌های مدنی اعتراض از جمله در اختیار نداشتن رسانه، شبکه‌های مدیا و روزنامه‌ها و… این گونه اعتراض یکی از راه‌هایی می‌تواند باشد که نظر افکار عمومی را به این قضیه جلب کنند.

به یارسان‌ها توهین می‌شود. تحقیر می‌شوند. استخدام نمی‌شوند. از کار اخراج می‌شوند. این کارها تازگی ندارد

حتی ما مشابه این قضیه را در تونس هم دیدیم که از خودسوزی یک جوان آغاز شد و منجر به اتفاقاتی گشت که بە بهار عربی معروف شد و از آن‌جا به سایر کشورهای عربی هم سرایت کرد. اما متاسفانه در ایران و حتی در بین رسانه‌های فعالین حقوق بشری به آن صورت پوشش خبری داده نشد». وی همچنین می‌افزاید: «این اولین بار نیست که شارب (سبیل) یک یارسان را به زور می‌تراشند. حتی روح‌اله خمینی در زمان حیاتش تاکید کرده بود که سبیل پیروان یارسان را با زور بتراشند. به یارسان‌ها توهین می‌شود. تحقیر می‌شوند. استخدام نمی‌شوند. از کار اخراج می‌شوند. این کارها تازگی ندارد».

پس از این اتفاق تعدادی از پیروان آیین یارسان در مقابل استانداری کرمانشاە تحصن کردند کە معاون استانداری با شرکت در تجمع آنان را بە آرامش دعوت کرد و مدعی شد کە این کار عمدی نبودە اما باعامل این اتفاق بە شدت برخورد خواهد شد.

موسی باباخانی، فعال سیاسی

موسی باباخانی، فعال سیاسی

اما آقای «برزو احمدی» معتقد است کە چیزی که آقای استاندار کرمانشاه گفته، حرف تازه‌ای نیست: «این‌ها در رسانه‌های خودشان همدیگر را فاش می‌کنند و علنن همدیگر را متهم به دروغ‌گویی می‌کنند. قسم این‌ها اعتبار ندارد. این‌ها در صحن علنی مجلس دروغ‌های هم‌دیگر را فاش می‌کنند. نوار ضبط شده همدیگر را افشا می‌کنند. دیگر در جمهوری اسلامی چیزی پوشیده نیست.

جهان‌بینی یارسان با ولایت فقیه در تضاد است. این دین یاری تلفیقی از بودیسم، میترائیسم و زرتشت است

 همه مقام‌ها دارند با دروغ کارهای‌شان را پیش می‌برند. پس نمی‌توان حرف‌های معاون استاندار را باور کرد. از طرف دیگر زندان که بیابان نیست! مقام‌های زندان و نیروهای انتظامی آن‌جا هستند. چطور می‌تواند این غیر عمد باشد؟»

 در همین رابطە نظر آقای باباخانی این است کە، «اولن استاندار کرمانشاه نبوده بلکه معاون فرماندار بوده و همانطور که خودتان می‌دانید معاون فرماندار هم مامور دولت است و از مواضع جمهوری اسلامی دفاع می‌کند. البته این اولین بار نیست که بی‌احترامی به مردم «یارسان» و دین «یاری» می‌شود. به این مساله باید با یک دید تاریخی نگاه کرد. به عنوان مثال چندی پیش نیز شخصی به جرم نماز نخواندن و کوتاه نکردن سبیل از کار برکنار شد. یا در دبستان رازی در شهر کرمانشاه یک معلم پرورشی بچه‌های «یارسان» را نجس خطاب می‌کردە، این برخوردها یک ستم تاریخی است که حکومت مرکزی به مردم ««یارسان»» روا می‌دارد. در هیچ کجای قانون اساسی جمهوری اسلامی هیچ اسمی از آیین «یاری» یا حق و حقوق این مردم برده نشده است و سخنان معاون فرماندار هم دنباله همان انکار ستم‌هایی است که جمهوری اسلامی در حق مردم ««یارسان»» روا داشته و می دارد».

image----

آقای شاهمرادی سخنان معاون استاندار کرمانشاه را خریدن زمان برای برگزاری انتخابات ریاست جمهوری و شوراهای شهر می‌داند و می‌گوید: «اصلن چنین چیزی نیست. بلکه این یک نوع زمان خریدن بوده و در طی سال های سال و حتی اوایل انقلاب برخی از بزرگان «یارسان» برای این‌که به مباحثی از قانون اساسی اعتراض کنند به تهران می‌روند و اقای خمینی را از نزدیک ملاقات می‌کنند. ایشان می‌گویند اگر شما اهل حق‎ها علی را می پرستید و برای علی برای شما نماد است، ما هم اهل حق هستیم. این یک نوع عوام فریبی و خریدن زمان بود تا بعدا با فشارهایی که بر مردم «یارسان» وارد کردند آن‌ها را از خواسته‌هایشان وادار به عقب‌نشینی کنند».

مشکل اصلی حکومت با آیین یارسان چیست؟ جمهوری اسلامی چرا بە این اهانت‌ها و فشارها متوسل می‌شود؟ آیا مردم یارسان چە مشکلی می‌توانند برای حکومت بە وجود بیاورند؟

در پاسخ بە این پرسش‌ها آقای شاهمرادی چنین پاسخ می‌دهد: «از دو منظر می‌شود به این مساله پرداخت. یکی از منظر دینی و دیگری از منظر سیاسی. نظام جمهوری اسلامی یک نظام دینی و یک حکومت ایدئولوژیک بر آن حاکم است. یعنی نگاه آن‌ها کاملن نگاه بسته‌ای است و نمی‌توانند تفکر و عقیده‌ای را غیر از تفکر خودشان تحمل کنند. در این رابطه ما می‌بینیم فشارهایی را حتی بر مسلمانان اهل سنت و اقلیت‌هایی مانند بهایی‌ها وارد می‌آورند. این‌ها معتقدند که دین برتر هستند و دینی غیر از دین خودشان را برنمی‌تابند. اما از منظر سیاسی به خاطر آن اجتماع و پتانسیلی است که در بین مردم «یارسان» وجود دارد و می توانند با فعالین کرد و جنبش‌های مدنی کرد پیوند برقرار کنند. اگر پیروان آیین یاری با فعالین منطقه کردستان ایران پیوند بخورند می توانند از پتانسیل بیشتری برای مخالفت با حکومت برخوردار شوند. برای همین مردم یاری تاوان زیادی را از این بابت پرداخت می‌کنند.

غلام‌رضا شاهمرادی، از پیروان آیین یارسان

غلام‌رضا شاهمرادی، از پیروان آیین یارسان

آقای «موسی باباخانی» در پاسخ بە این پرسش می‌گوید: «مردم یارسان در ایران بخشی از جامعه کرد هستند و می دانیم که کردها در ایران به عنوان یک اقلیت با تفکر و ایدئولوژی جمهوری اسلامی در تضاد هستند و حکومت قادر به تحمل این تضاد نیست. جهان‌بینی دین یارسان با ولایت فقیه در تضاد است. این دین یاری تلفیقی از بودیسم، میترائیسم و زرتشت است. این، دین دین انسان‌دوستی است. دین عشق است و با ایدئولوژی جمهوری اسلامی که خودشان را نماینده خدا در زمین می‌دانند، کاملن متفاوت است.

از دیدگاه من یارسان تمدن کردها است. یعنی تمدن مادر کردها است. بازمانده‌ای از زمان ماد است

به همین دلیل در طول این ٣۴ سال نه تنها هیچ حقی را برای پیروان این دین قائل نبوده‌اند بلکه نتوانسته‌اند وجود آن را هم تحمل کنند».

آقای «برزو احمدی» نیز معتقد است: «فشاری که حکومت به یارسان می‌آورند را از دید تاریخی می‌توان فهمید. از دیدگاه من یارسان تمدن کردها است. یعنی تمدن مادر کردها است. بازمانده‌ای از زمان ماد است. یارسان سند زنده شکست اسلام است و توانست از گرایش تمام کردستان به اسلام جلوگیری کند. از طرف دیگر یارسان سرچشمه انسان‌پروری و انسان‌محوری است. سرچشمه‌ای برای کسانی است که تحت نام عرفان ایرانی شناخته می‌شوند. اگر آثار این‌ها را پی‌گیری کنید، رد باورهای یارسانی در آثارشان موجود است. حکومت می‌داند که مردم کرد و حتی ایرانی می‌توانند با مراجعه به این گنجینه آیین یارسان تمدن خودشان را بازسازی کنند و به سامان‌دهی‌ها و سازماندهی‌های ماقبل هجوم سپاهیان قریش برگردند. حالا بعضی‌ها می‌‌گویند سپاه عرب اما در واقع این قریشی‌ها بودند که لشکرکشی کردند و این از زاویه تقابل ملت‌ها است که می‌گویند اعراب مسلمان!

زیارتگاه داو کوسوار، یکی از مکان‌های مقدس یارسان در کرانه رود سیروان

زیارتگاه داو کوسوار، یکی از مکان‌های مقدس یارسان در کرانه رود سیروان

در واقع این قریشی‌ها بودند که حتی بخش‌های دیگر عرب را مجبور به تسلیم کردند تا در زیر پرچم اسلام متحد شوند و به سرزمین‌ها و مردمان دیگر هجوم بیاورند. دین یارسان کاملن در مقابل جهان‌بینی و باورهای دینی اسلام است. خود آیت‌اله‌ها هم می‌دانند که یارسان از دوران باستان تحت نام‌های مختلف تا به امروز توانسته زنده بماند و امروز هم می‌تواند این هویت تمدنی را به کردها باز گرداند و این چیزی است که جمهوری اسلامی نمی‌خواهد.

یارسان مورد ظلم مضاعف قرار گرفته‌اند. هم به خاطر داشتن دین متفاوت از دین رسمی حکومت ایران و هم به خاطر کرد بودن

نظر آقای باباخانی را در مورد خواستە متحصنین جویا شدیم کە ایشان گفتند: «مساله یارسان بخشی از مساله کرد است و خواسته‌های آن‌ها بخشی از خواسته‌های ملت کرد می‌باشد. یارسان مورد ظلم مضاعف قرار گرفته‌اند. هم به خاطر داشتن دین متفاوت از دین رسمی حکومت ایران و هم به خاطر کرد بودن. تحصن یک روزه بوده و مطالبات مردم هم آزادی “فیلم برداری” است که از صحنه خودسوزی پیروان یارسان فیلم گرفته و  در مکان نامعلومی به سر می‌برد. همان‌طور که آقای حیدری از بزرگان یارسان گفته‌اند، یکی دیگر از خواسته‌های متحصنین تدریس زبان کردی بوده است. تحصن یک‌روزه بوده ولی نارضایتی در اکثر شهرهای کرمانشاە ادامه دارد.

برای نمونه شب گذشته بیل‌بورد بزرگی که یکی از تصاویر آیت‌اله خمینی بر روی آن بود، به آتش کشیدند. نارضایتی به شکل‌های مختلف از جمله دیوار نویسی و شعار تحریم انتخابات ادامه دارد.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , , , , , , , , , , , , 

۲ Comments

  1. 1

    اهل حق ها در غرب ایران از شریف ترین و بی آزارترین مردمان منطقه و ایران هستند , روستای مادر من یک سوم جمعیتش اهل حق میباشند ضمن اینکه شهر صحنه که در ۲۵ کیلومتری شهر ما واقع شده و اغلب جمعیت این شهر با صفا (صحنه) اهل حق میباشند , من از کودکی با این طایفه آشنا و زندگی کردهام , براستی مردمانی محترم و بی آزار بوده و هستند . و اطلاع دقیق دارم از بدو بوجود آمدن این رژیم مورد ستم و بی حرمتی این نظام بد بختی ملی قرار دارند که مایع شرم هر ایرانی منصف میباشد . تنها مایع خشنودی احترام ی است که بقیه مردم منطقه به آنها دارند و مانند گذشته همچنان دوست و مورد احترام همدیگر میباشند . امیدوارم همسایه ها و همشهری ها و همه ایران یان صدای مظلومیت آنها باشند .