Saturday, 18 July 2015
30 October 2020
گزارش روز

«ولنتاین ایرانی و دردسرهای آن»

2010 February 15

سام شریف/ رادیو کوچه


چند سالی است که جشن گرفتن روز «ولنتاین» به عنوان روز عشاق در میان جوانان ایرانی رایج شده و اکنون نه تنها جوانان مسیحی، که دختران و پسران مسلمان ایرانی هم در این روز به یکدیگر هدیه می‌دهند یا جشن کوچکی برپا می‌کنند.

برخی فروشگاه‌ها که بیشتر در خیابان‌های میرزای شیرازی و وزرا در تهران و مراکز خرید مدرن به چشم می‌خورند، از روزها پیش از فرا رسیدن روز ولنتاین، کارت‌ها و هدایای معروف این روز را به مشتریان خود می‌فروشند.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

این تنها جوانان تهرانی نیستند که به انجام مراسم ولنتاین علاقه‌مند شده‌اند. در برخی شهرهای کوچک و بزرگ ایران نیز کم و بیش روز 25 بهمن به روز عشاق تبدیل شده که البته اثری از آن در تقویم ایرانی دیده نمی‌شود. درصد بالایی از جوانان ایرانی‌اهل ولنتاین، چیزی درباره‌ی پیشینه‌ی این روز نمی‌دانند و تنها از آن به عنوان روزی یاد می‌کنند که در کشورهای دیگر به عنوان روز عشاق شناخته می‌شود.در همین راستا با چند تن از شهروندان در ایران گفت‌و گویی انجام دادم که همه آن‌ها متفق‌القول درباره پیشینه ولنتاین نمی‌دانستند.

با هم به برخی از این گپ و گفت‌ها گوش می‌دهیم تا از حال و هوای ولنتاین در ایران باخبر شویم.

ولنتاین از کجا آمد

چهاردهم فوریه برابر با بیست و پنجم بهمن ماه در تاریخ مسیحی روز ولنتاین نام دارد. این روز برگرفته از نام «والنتیوس»، کشیش رومی است. براساس روایت تاریخی در سده سوم میلادی، یعنی دورانی که والنتیوس در آن می زیست، کلودیوس دوم امپراتور روم معتقد بود که سربازی خوب خواهد جنگید که ازدواح نکرده باشد. از این رو زناشویی برای سربازان امپراتوری روم ممنوع بود. کشیش والنتیوس برای مبارزه با این قانون به طور پنهانی سربازان رومی را با دختران دلخواهشان عقد می‌کرد و با آگاه شدن کلودیوس دوم از این موضوع، والنتیوس به جرم سرکشی روانه زندان شد. کشیش والنتیوس در زندان عاشق دختر زندانبان شد و برای این عشق به دستور کلودیوس دوم به دار آویخته شد.

در فرهنگ مسیحی از والنتیوس به عنوان شهید راه عشق یاد می‌کنند و کلیسای مسیحی بعدها بر اساس یک باور قرون وسطایی درباره روز چهاردهم فوریه، این روز را به عنوان روز دلدادگی در سنت کلیسایی نهادینه کرد.

ولنتاین وتهاجم فرهنگی

گهگاه استقبال جوانان ایرانی از روز ولنتاین و تمایل آن‌ها به خرید هدیه و گل رز، حساسیت نیروی انتظامی و برخی مسوولان فرهنگی کشور را بر می‌انگیزد و آن‌ها را ناچار می‌کند تا مواضع انتقادی نسبت به این روز به اتخاذ کنند و آن را نمادی از ترویج فرهنگ غربی بخوانند. برای مثال، جواد آرین منش عضو سابق کمسیون فرهنگی مجلس می‌گوید: «که از نگاه فرهنگ و مذهب ما،ارتباطات دختر و پسر خارج از روابط شرعی نادرست و ناهنجار است و رسومی مانند ولنتاین به توسعه این ناهنجاری می‌انجامد.» این نماینده مجلس مهم‌ترین عامل نفوذ و گسترش چنین آیین‌های از فرهنگ غرب را توسعه غیرمجاز شبکه‌های ماهواره‌ای دانست و فراهم کردن زمینه ازدواج در جامعه و پایین آوردن سن ازدواج را از راه‌کارهای جلوگیری از این فرهنگ برشمرد.

سال گذشته هم رئیس سازمان ملی جوانان در گفت‌و گو با یکی از خبرگزاری‌ها، درباره روز ولنتاین گفته بود که «این مساله از آن جهت قابل طرح در رسانه‌ها نیست که به هیچ عنوان مساله قشر جوان ما محسوب نمی‌شود و گاهی مواقع در اثر اشتباه رسانه‌ها، دغدغه هزار نفر به عنوان دغدغه 25 میلیون جوان مطرح می‌شود.»

امسال هم سپاه پاسداران با توزیع جزوه‌ای در بین اعضای بسیج اساتید در یک مراسم افطاری در ماه رمضان ولنتاین را مراسمی برای به استعمار کشاندن جوانان ایران دانست. پژوهش سپاه ،مهم‌ترین علت رواج روز ولنتاین توسط بیگانگان را مسایل اقتصادی عنوان کرده است و می‌نویسد: «صرفنظر از خسارات اقتصادی که از خرید کالاهای روز ولنتاین متوجه وضعیت اقتصادی خانواده‌ها می‌نماید‌، باید مدنظر داشت که عمومن این اجناس وارداتی است و تاثیرات ناخوشایندی را بر تولیدات داخلی می‌گذارد.»

این پژوهش حتی به موضوع وبلاگ‌نویسی ولنتاینی هم می‌پردازد و می‌نویسد: «وبلاگ‌نویسی در ایران توانست آن قدر گسترش یابد تا باعث شهرت کشورمان به پایتخت«وبلاگ‌نویسی جهان» شود. حجم وسیعی از تولید محتوا در بخش‌ها و گرایشات مختلف در شبکه‌ها و صفحات شخصی وبلاگ‌نویسان ایرانی صورت می‌پذیرد. به طوری که اخیرن یکی از سیاسیون غرب گفته‌است وبلاگ‌های ایرانی حاوی اطلاعات بسیار ارزشمندی می‌باشند. حجم وسیعی از انرژی، ‌وقت، ‌هزینه و توانایی جستجو در اینترنت فارسی صرف رسیدن به دست‌نوشته‌های کم‌ارزش و بی‌محتوایی در رابطه با موضوعاتی چون روز ولنتاین می‌شود.»

درباره مشکلات و تنگناهای ولنتاین با یک نوجوان دختر ایرانی صحبت کردم. او گفت:«ما ولنتاین تو ایران نداریم. هرکس هرچیزی دلش خواست می‌گوید. مدیر مدرسه ما در جلسه اولیا و مربیان گفته اگر بچه‌ها تو این روز گل و یا عروسک و یا هرنوع هدیه  آوردن مطمئن باشید دوست پسر دارند و یا حتی اگر درخواست پول کردند، بدانید حتمن برای خرید هدیه می‌خواهند. به هرحال من فکر می‌کنم هر سال اوضاع بدتر می‌شود.»

با این حال برخی دیگر از فعالان امور فرهنگی با گرایشات کم‌تر مذهبی و بیشتر ملی، از روزی به نام «سپندارمذگان» به عنوان روز عشق در ایران یاد کرده‌اند. به نظر برخی محققان ایران باستان، قرن‌ها پیش از نام‌گذاری روز ولنتاین در غرب، روزی به نام عشق و زمین در ایران وجود داشته‌است که آن را سپندار مذگان می‌نامند و مطابق است با روز 29 بهمن ماه یعنی چهار روز پس از روز ولنتاین مسیحی. سپندار‌مذگان یا اسفندار‌مذگان هم‌چون مهرگان از جمله آیین‌های ایران باستان است که در زمستان برگزار می‌شد. اما روحانیون سنتی در ایران و سپاه در مخالفت با این گروه آن را ادامه راه ضدانقلابیون می‌خواند و می‌نویسد: «اشتباه تاکتیکی خبرگزاری میراث ایران به کمک انتشار مبانی تئوریک این گروه و جریان‌های نزدیک به آن آمد تا چنین متونی در کشور انتشار یابد، «رضا مرادی‌غیاث‌آبادی» در رابطه با جایگزینی روز «اسفندگان» با «ولنتاین» که مقصود جریان برانداز پان ایرانیست‌های ایران می‌باشد.»

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , 

۱ Comment