Saturday, 18 July 2015
24 November 2020
بررسی روان‌شناختی جامعه ایرانی

«چه رنگی را دوست دارید»

2013 July 16

 شهروز فرهمند / رادیو کوچه

در صورتی که مقاله‌های قبلی را مطالعه نکرده‌اید، می‌توانید از اینجا آغاز کنید.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

سوال این تحقیق: جدا از هر گونه تعصب، رنگ سال یا مدل، چه رنگی را دوست دارید؟

جمعیت مورد آزمایش: ۶۴٢۶٢ نفر

رای

%

جدا از هر گونه تعصب، رنگ سال یا مدل، چه رنگی را دوست دارید؟

سوال

٢٠٩٨۵

۳۲.۶۶

مشکی

پاسخ ١

١١٢١٠

۱۷.۴۴

آبی

پاسخ ٢

٨٢٢٧

۱۲.۸۰

خاکستری

پاسخ ٣

۶۵٨٨

۱۰.۲۵

سورمه‌ای

پاسخ ۴

۵٣٠۵

۸.۲۶

قرمز

پاسخ ۵

٣٧٨۶

۵.۹۸

سفید

پاسخ ۶

٢٩٣۶

۴.۵۷

سبز

پاسخ ٧

٢٠٢۶

۳.۱۵

سایر

پاسخ ٨

١٢٨٣

۲

بنفش

پاسخ ٩

١٢۴٧

۱.۹۴

صورتی

پاسخ ١٠

۶۶٩

۱.۰۴

زرد

پاسخ ١١

۶۴٢۶٢

۱۰۰.۰۰

درباره رنگ‌ها و معانیشان، کتاب‌ها و مقالات بسیاری نوشته شده اما یکی از اساسی‌ترین و اصلی‌ترین موارد استفاده از رنگ‌ها، نگرش روانشناسانه بخصوص در سطح اجتماع است. همان‌طور که می‌دانیم رنگ‌ها معانی مختلفی دارند و هر کدام تعاریف خاصی را در محل استفاده‌شان به صورت خواسته یا ناخواسته حاکم می‌کنند چرا که این تفسیر و معنای رنگ بر محیط تاثیر خواهد گذاشت.

علاوه علایق و سلایق افراد، معنی و احساسی که رنگی خاص به هر شخصی می‌بخشد، بخشی از شخصیت فرد یا افراد را مشخص می‌نماید و با توجه به تعابیر علمی از رنگ‌ها می‌توان به برخی کنش‌ها و واکنش‌های افراد با توجه به رنگ انتخابی یا مورد علاقه‌شان پی برد.

20130715-colors-radiokoocheh

در یک تعریف جامع و کلی و به دور از هر گونه جهت‌گیری، رنگ‌های تیره نشان از تیرگی، ناراحتی، اندوه و یا گرفتگی را می‌دهند و رنگ‌های روشن برعکس. باز هم تاکید می‌کنیم که منظور از این تعابیر و تعاریف استفاده این رنگ‌ها در دکوراسیون، لباس و … نیست، هر چند که انتخاب آن‌ها در این موارد نیز به طور مستقیم تاثیر گذار است. در این‌جا رنگ فقط و فقط به مفهوم رنگ بر می‌گیرد نه به زیبایی و زشتی آن در زمینه‌های گوناگون.

برخی از تعابیر رنگ‌ها از دیدگاه روانشناسی ١,٢,٣,۴عبارتند از:

  • سیاه: غم و اندوه، گران، ترس، اغوا، مهارت، سفسطه، قدرت، مرگ
  • سفید: شادی، بی‌ریایی، خلوص، پاکی، سادگی
  • قرمز: شهوت، مسایل منفی، هیجان، عشق، عصبانیت
  • خاکستری: بی‌تفاوتی، سرد، ترس، ناراحتی، مقاومت، امنیت، قدرت، بلوغ
  • سبز: رشد، حسادت، مزه خوب، پول، تازگی، طبیعت
  • بنفش: قدرت، توانایی، اغوا، مهارت، خرد، تجمل
  • آبی: مردانه، شایستگی، صلح، تنهایی، غمگین، آرامش
  • زرد: حسادت، کفایت و شایستگی، شادی، هوش، دوستی، ترسویی، نامردی
  • صورتی: زنانه، صمیمیت، بی‌ریایی، اغوا

با توجه به تعاریف فوق، می‌توانیم تعریف بهتر و دقیق‌تری از آمار به دست آمده در این تحقیق خواهیم داشت.

رنگ اول انتخاب شده توسط حدود ١/٣ جمعیت آماری (٢٠٩٨۵ نفر) رنگ مشکی است. رنگی که در جنبه منفیش نشان دهنده غم و اندوه، ترس و مرگ است. شرایط کنونی جامعه و فشارهای علنی و پنهان نیز اجازه انتخاب این رنگ به دلایل مثبتش را به اکثریت اجتماع نمی‌دهد.

رنگ دوم، آبی است که آرامش و صلح را آرزو می‌کند و غم و تنهایی را یدک می‌کشد. پر واضح است که چرا آرامش و صلح انتخاب افراد جامعه است. این دو صفت آرزوی مردم است که در جامعه‌ای آرام و در صلح با سایرین زندگی کنند. اما رویکرد دیگری نیز در این میان مطرح است و آن تنهایی و انزوای جامعه ایرانی و نیز ناراحتی ناشی از این تنهایی است که انتخاب این رنگ را در مقام دوم حادث می‌شود. ١٧.۵% جامعه در انتخاب دوم خود خواهان آرامش و صلحی هستند که در زیر لایه‌ای از غم و تنهایی خوابیده است.

انتخاب رنگ خاکستری، میل مردم به مقاومت و قدرت‌نمایی در برابر ناعدالتی‌هاست. هر چند که سردی و بی‌تفاوتی نیز در بسیاری از موارد بخصوص در بی‌رحمی‌های علیه یکدیگر در کوچه و خیابان، هنگام رانندگی، هنگام خرید و فروش و … به وضوح به چشم می‌آید

رنگ سوم خاکستری است. رنگی که جزو رنگ‌های اصلی نیست و حتی احتمال انتخابش نیز از سایرین به همین دلیل بسیار پایین‌تر است. خاکستری مقاوت دارد، قدرت دارد، بلوغ دارد اما همه این‌ها در کنار سردی و بی‌تفاوتی و ترس و ناراحتی رنگ می‌بازد. جامعه ایران میل به بلوغ دارد، توان مقاومت دارد و قدرتش را نیز، اما سوال این است که هم اکنون در جامعه ایران، ترس و ناراحتی و سردی بر مردم حاکم است یا بلوغ و قدرت؟ انتخاب این رنگ، میل مردم به مقاومت و قدرت‌نمایی در برابر ناعدالتی‌هاست. هر چند که سردی و بی‌تفاوتی نیز در بسیاری از موارد بخصوص در بی‌رحمی‌های علیه یکدیگر در کوچه و خیابان، هنگام رانندگی، هنگام خرید و فروش و … به وضوح به چشم می‌آید.

رنگ چهارم با حدود ١٠%، سرمه ای ست. رنگی بین مشکی و آبی. تعبیر آن هم همانند همین دو مورد است، و چه بسا که بتوان مجموع رنگ‌های تیره را در گروهی مشترک قرار داد و اذعان کرد چیزی حدود ۴/٣ جامعه (٧٣.١۵%) اولین انتخابشان یک رنگ تیره با مشخصات عنوان شده است و رنگ‌های روشن و پر انرژی تر از لحاظ بصری در مکان‌های بسیار پایین و با درصدهای ناچیز انتخاب شده‌اند.

هر چه که هست، فشارهای بی‌امان و بی‌انتهای اجتماعی، اقتصادی و سیاسی نقش اول را در بوجود آمدن این انتخاب‌ها بازی می‌کند. فاکتورهایی که دولت متضمن و بانی آن‌هاست که چنین ساختار فکری را در بین جمعیت جوان ایران ایجاد کرده است.

از این فاکتورها می‌توان به رنگ‌های اجباری برای البسه و کیف و کفش بانوان در ادارات و شرکت‌های دولتی اشاره کرد. حدود نیمی از کارمندان دولت را بانوان تشکیل می‌دهند که جمعیتی حدود ٨٠٠ هزار نفر هستند۵ و اگر متوسط هر خانواده ایرانی را ۴ نفر۶ در نظر بگیریم، تنها همین یک قانون جمعیتی بیش از ٣ میلیون نفر را در گیر خود می‌کند که مجبورند رنگ‌های تیره و اثراتش را بر روی مادر یا دختر خانواده همیشه تحمل کنند. البته این همسان‌سازی و متحد کردن رنگ و فرم لباس برای مردان نیز در دست اقدام است که این جمعیت درگیر را دو برابر خواهد ساخت.

فاکتور دیگر و غیر رسمی در انتخاب اجباری رنگ، گشت‌های ارشاد هستند که گاه و بی‌گاه به مردم کوچه و خیابان تعرض کرده و آن‌ها را به خاطر رنگ و نوع پوشششان مورد آزار و اذیت قرار می‌دهند. این برخوردهای شدید باعث می‌شود که جامعه در انتخاب رنگ لباس خود به سمتی سوق پیدا کند باعث شود کوچک‌ترین برخوردی نیز با نیروی انتظامی در این زمینه پیدا نکنند. این یکی دیگر از مواردی است که در مقاله دوم در مورد آن بحث شد و یکی از دلایل انزجار مردم از پلیس ایران است.

و طبق معمول، پرسش همیشگی را خواهیم داشت که «چه عواملی باعث بوجود آمدن چنین نتیجه این شده اند؟ و چرا جمعیتی نزدیک به ٧۵% از یک جامعه جوان باید انتخاب رنگی تیره داشته باشند؟» و در نهایت این‌که «راه کار این معضل بزرگ چیست؟»

تحقیق اول: موارد ضروری برای گذران این روزها!

تحقیق دوم: احساس ایرانی‌ها نسبت به پلیس

تحقیق سوم: بهترین تفریح از نظر ایرانی‌ها

تحقیق چهارم: به نظر شما چند درصد مشکلات با پول حل می‌شود؟

تحقیق پنجم: چقدر از وقتتان را صرف دیدن تلویزیون ملی ایران می‌کنید؟

تحقیق ششم: آیا زود عصبانی می‌شوید؟

منابع:

  1. Labrecque, L.I.; Milne, G.R. (2011). “Exciting red and competent blue: the importance of color in marketing”. Journal of the Academy of Marketing Science 40 (5): 711–727
  2. Aslam, M.M (2006). “Are You Selling the Right Colour? A Cross-cultural Review of Colour as a Marketing Cue”. Journal of Marketing Communications 12 (1): 15–30.
  3. Piotrowski, C.; Armstrong, T. (2012). “Color Red: Implications for applied psychology and marketing research”. Psychology and Education: an Interdisciplinary Journal 49 (1–2): 55–57.
  4. http://www.colorisjoy.com
  5. http://www.amarkar.ir/asp/report/amarniruyekar/24.htm
  6. http://mail.iraneconomist.com/fa/

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , ,