Saturday, 18 July 2015
20 October 2020
پارس نامه

«محلی که روزی مرکز اولین امپراتورجهان بود»

2010 March 01

امیر و کاملیا / رادیو کوچه

پاسارگاد

امیر و کاملیا

من کوروش هستم، شاه جهان، شاه بزرگ، شاه نیرومند، شاه بابل، شاه سرزمین سومر و ‌‌‌‌‌اکد، شاه چهار گوشه جهان. از دودمانی‌‌‌‌‌‌ که همیشه از شاهی برخوردار بوده است که فرمانرواییش را  گرامی می‌دارند و پادشاهیش را برای خرسندی قلبی‌شان خواستارند. آن‌گاه که من با صلح به بابل درآمدم با خرسندی و شادمانی به کاخ فرمانروایان و تخت پادشاهی آن‌جا قدم گذاشتم.

آن‌گاه مردوک سرور بزرگ، قلب بزرگوار مردم بابل را به من منعطف داشت‌ و من هر روز به ستایش او کوشیدم. سپاهیان بی‌شمار من با صلح به بابل درآمدند. من نگذاشتم در سراسر سرزمین سومر و اکد تهدید‌کننده‌ای پیدا شود. من در بابل و همه شهرهایش برای سعادت ساکنان بابل که خانه‌های‌شان مطابق ‌‌‌خواست خدایان نبود کوشیدم.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

مانند یک یوغ که بر آ‌ن‌ها روا نبود. من ویرانه‌هایشان را ترمیم کردم و دشواری‌های آنان را آسان کردم. مردوک خدای‌بزرگ از کردار پارسایانه‌ی من خوشنود گشت. بر من، کوروش شاه که او را ستایش کردم و برکمبوجیه پسر تنی من‌ و هم‌چنین بر همه‌ی سپاهیان من. او عنایت و برکتش را ارزانی داشت،‌‌ ما با شادمانی ستایش کردیم، مقام والای او را.

مقبره کورش

اسکندر در جهان‌گشایی‌هایش وقتی به این محل رسید، زانو زد و اشک ریخت شنل‌اش را درآورد و آن را روی صندوقی که بقایای پیکر کورش در آن بود، انداخت. اما امروز، دیگر نه از جسد کورش خبری است و نه از گنج‌های داخل آرامگاه. معماری این مقبره، منحصر به فرد است. 6طبقه دارد و براساس الگوی زیگورات‌‌‌‌‌‌‌‌‌‌های بزرگ ساخته شده است.

جسد کورش در آخرین طبقه بوده و از بین پادشاهان هخامنشی، او تنها کسی است که چنین مقبره‌ای دارد. بقیه پادشاهان این سلسله، مقبره‌شان در داخل حفره‌ای در کوه است. بالای مقبره کورش، سنگی بوده که روی آن نوشته شده: من کورش هستم. من امپراتوری جهان را به پارسیان دادم. من بر آسیا فرمانروایی کردم.

تقویم سنگی

دیوار که باقی مانده یک برج است  12‌ متر هم ارتفاع  دارد. حرف‌و‌حدیث بر سر این که این‌جا چه بوده‌است، زیاد است. بعضی می‌گویند اجساد را در آن‌جا مومیایی می‌کرده‌‌‌‌اند. بعضی هم می‌گویند محل نگه‌داری کتیبه‌ها و الواح بوده.‌ و بعضی‌ها هم معتقدند این دیوار یک تقویم سنگی است و برای نشان دادن ماه‌های سال درست شده است.

دژ

درآن جا یک دژ است که ساخت آن را کورش شروع کرد و داریوش ادامه داد،  اما تا همین اواخر هم مورد استفاده بوده و در هر دوره، استفاده‌کنندگان قسمت‌هایی از آن را بازسازی کرده‌اند. به همین دلیل دیوارها شکل عجیبی پیدا کرده‌اند: مثل لایه‌های فسیلی که هرکدام به رنگی است و متعلق به دوره‌ای! این تپه مشرف به پاسارگاد است و بهترین جایی که می‌‌‌‌شده برای دفاع روی آن دژ ساخت. به این‌جا تخت سلیمان یا تل تخت هم می‌گویند.

فرشته نجات

انسان بالدار، بالای سر در ورودی یکی از کاخ های پاسارگاد قرار گرفته است. تنه و پاهای این پیکره به سمت راست و رو‌به داخل تالار کاخ در حرکت است. دست راستش حالتی شبیه سلام و نیایش به خود گرفته است. چهار بال این فرشته، یادآور فرمانروایی کورش بر چهار گوشه جهان است. شاخ قوچ بالای سرش هم نماد فرکیانی است. این فرشته، نقش نگهبان کاخ را دارد و با آن که بسیاری از تصاویر و کتیبه‌های پاسارگاد تخریب شده است، انگار کسی جرات نکرده به پیکره آسیبی برساند.

دوهزاروپانصد سال،یک ستون

ستونی است بعد از  25  قرن هنوز سرپاست. آن‌جا کاخ پذیرایی پاسارگاد است و همه ستون‌هایش افتاده است. این منطقه، منطقه زلزله‌خیزی است و کاخ‌های پاسارگاد در مقابل زلزله‌های  7  ریشتری هم مقاومت داشته‌اند.

۲۵۰۰  سال پیش، آن‌ها در ساخت کاخ از روش پی دوپوشه استفاده کرده‌اند. به این شکل که بنا دو پی داشته، یک پی ثابت و یک پی متحرک که بنا روی آن ساخته شده. در حال حاضر، ژاپنی‌ها برای مقابله با زلزله از این روش استفاده می‌کنند و در ساخت نیروگاه‌های هسته‌ای هم همین روش به کار می‌رود.

کوروش، اولین کسی است که یک امپراتوری فراگیر و جهانی ایجاد کرد. او اولین کسی است که منشور آزادی و حقوق بشر را صادر کرد، تاریخ به او لقب کبیر داد. در پاسارگاد، کورش علیه آخرین پادشاه مادها قیام کرد، آن‌جا را پایتخت خود کرد و کاخ‌ها و بناهای زیادی در آن‌‌جا ساخت. اما امروز، چیزی جز یک مقبره و ویرانه‌هایی از آن کاخ‌ها و بناها، باقی نمانده است در  138‌کیلومتری شیراز که به گفته تاریخ، اسکندر آخرین کسی بود که آن را آباد دید.

از گزارش دیولافوا، باستان‌شناس فرانسوی، این‌طور برمی‌آید که این مکان تا  100  سال پیش، مکانی مقدس برای مردم محلی بوده است. حتا اعتقاد داشته‌اند که این‌جا مقبره مادر سلیمان است و به مقبره کوروش، گور مادر سلیمان گفته‌اند. طرح مقبره کوروش را در هیچ کجای دنیا نمی‌توان پیدا کرد.

یونسکو، پاسارگاد را در لیست میراث‌جهانی واردکرده است. سبک معماری هخامنشی از معماری کاخ‌های پاسارگاد شروع شده است. با ساخته شدن تخت جمشید، از اهمیت پاسارگاد کم نشد. حتا مراسم تاج‌گذاری شاهان هخامنشی در آن جا صورت می‌گرفته است.

مقبره کورش تا سال  1350  شمسی در میان یک مسجد تاریخی قرار داشته است. این مسجد در زمان اتابکان فارس ساخته شده بود. تورات به کورش لقب شاهین شرق داده است و درباره او می‌گوید: او شبان من است. من او را به دادگری برانگیختم و همه راه‌هایش را راست خواهم کرد.

روحش شاد و یادش گرامی باد.

منابع:

1-ویکی‌پدیا،

2-مقالات اسماعیل گدازگر

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , 

۱ Comment