Saturday, 18 July 2015
05 December 2021
آیا یخ‌های روابط آب می‌شوند

«سقوط شنگال، دشمن مشترک»

2014 August 08

سیامک حیدری / مقاله وارده / رادیو کوچه

 

پدیدە داعش کە محصول جنگ داخلی سوریە و ناکارآمدی اپوزیسیون بشار اسد است، بە سرعت  بە نامی آشنا تبدیل شد و توانست بە مثابەی بزرگ‌ترین گروە اسلام‌گرای سلفی در منطقە خاورمیانە جای پای خود را باز کند.

داعش پس از سرباز زدن از فرمان رهبر القاعدە مبنی بر اطاعت از گروە “النصرە”، سرانجام پس از چیزی قریب بە دو سال جنگ و نبرد با ارتش سوریە و دیگر مخالف دولت، راە خود را بە سوی عراق کج کرد.

سرعت عمل این گروە تندرو تکفیری در درهم شکستن ارتش عراق و تشرف دومین شهر بزرگ و یک سوم خاک آن کشور بە عنوان نیرویی جدی و بسیار خشن خود را معرفی کرد.

داعش، علاوە بر داشتن فرماندهان با تجربە و تجهیزات پیشرفتەی  نظامی، استراتژی ترور و وحشت را در پیش گرفتە است. بدین معنا کە آنان پس از تسخیر شهرها و مکان هایی کە بە کنترل آنان درآمدە است، شروع بە قتل و عام ساکنین و غیرنظامیان می کنند و با استفادە از تکنولوژی امروزی و رسانەهای جمعی مانند یوتیوب، تویتر و فیس بوک، بە سرعت ویدیوها و نوارهای صوتی و تصویری خود را در معرض دید عموم قرار می دهند.

shangal

انتشار چنین فیلم هایی چنان ترس و وحشتی در دل حریفان و دشمنان داعش ایجاد می کند کە گاهن ترجیح می دهند بدون مقاومت فرار کنند تا از شکنجە و قتل و عام آن گروە در امان بمانند. بە نظر می رسد کە استراتژی ایجاد ترس وحشت بە اضافەی توانایی نظامی و تفکر فناتیک اسلامی-مرگ در راە هدف-از آنان نیرویی خطرناک و کوبندە ساختە است.

در ادامەی تصرف شهر موسل و پیشروی هایش در عراق، داعش بە مانع کردستان و پیشمرگ-نیروهای نظامی کرد- برخورد کرد. ارتش عراق بدون مقاومت از شهرهای موصل و کرکوک عقب نشینی کرد. گروە داعش در نظر داشت کە پس از موصل، شهر کرکوک را هم بە تصرف خود درآورد؛ اما با مقاموت نیروهای نظامی کرد مجبور شد عقب نشینی کردە و فعلن بە تصرف موصل و اطراف آن بسندە کند. اکنون دیگر کردستان عراق با یک مهمان ناخواندە بە نام داعش هم سایە و هم مرز شد. از بدو ورود این گروە جهادگرا، بە طور مداوم جنگ و گریزهای جزئی میان دو طرف روی دادە است تا این کە روز یک شنبەی گذشتە “دولت اسلامی” از جبهەی دگر با حملە بە شهرهای کردنشین “شنگال” کە دارای اقلیت مذهبی “ایزدی” است و زمار، حکومت اقلیم کردستان و نیروهای نظامی آن را کاملن غافل گیر کرد.

شنگال در شمال غربی استان نینوا با جمعیتی در حدود سیصد تا ششصد هزار نفرە، در پنجاە کیلومتری مرز سوریە قرار دارد و از دیر زمان محل سکونت اقلیت مذهبی ایزدی بودە است. ایزدی یک دین پیشا اسلامی است کە سابقەی آن بە دین زرتشت بر می گردد.

shangal2

ایزدی ها هم بە واسطەی مذهب و هم بە دلیل قومیت، هم وارە در زمان حکومت بعث مورد تبعض مذهبی و قومی قرار می گرفتەاند. شهر شنگال کە از سوی نیروهای حزب دمکرات کردستان عراق ادارە می شد، تقریبن بدون مقاومت بە دست داعش افتاد. فرار نیروهای نظامی انتقادات زیادی را متوجە حکومت کردی بە طور عموم و حزب دمکرات کردستان عراق بە رهبری مسعود بارزانی بە طور اخص کرد. تا آن زمان استراتژی حکومت اقلیم کردستان در مقابل داعش تدافعی و دفاع صرف از مرزها و مردم کردستان عراق بود. حکومت اقلیم کردستان می خواست با کم ترین هزینەی ممکن با همسایەی جدید مدارا کند. پس از سقوط شهر، مردم وحشت زدە بە کوه های خشک و بیابانی اطراف پناە بردند. بە گفتەی مقامات محلی، حدود ۵٠ هزار نفر ایزدی خانە و کاشانەی خود را ترک کردە و در کوە ها پناە گرفتەاند؛ اما سازمان ملل می گوید کە حدود ٢٠٠ هزار نفر آوارە شدەاند.

رسانەهای کردی زبان می گویند کە تاکنون بیش از ٨٠ کودک ایزدی بر اثر تشنگی و گرسنگی جان خود را از دست دادە و بیش از سیصد بزرگ سال بە دست نیروهای جهادگرای داعش قتل و عام شدەاند. یک شاهد عینی ضمن انتقاد از نحوەی عمل کرد نیروهای نظامی کرد بە تلویویزن روداو گفت: “داعش ناموس و شرف ما را بردند…من با چشم خود دیدم کە آنان زنان و دختران ما را با خود بردند.” اکنون حدود یک هفتە پس از حملەی “دولت اسلامی”، رساندن آذوقە، مواد غذایی و بهداشتی برای کسانی کە بە کوه ها پناە بردەاند کماکان غیرممکن است. گرمای تابستان می تواند آمار قربانیان را بسیار بالاتر ببرد.

shagal

جهادگرایان و مسلمانان افراطی ایزدی ها را شیطان پرست می خوانند و این خود خطر قتل و عام آنان را بالا می برد.

خروج از استراتژی دفاعی

پس از تصرف شهر شنگال، مسعود بارزانی، رئیس اقلیم کردستان، طی حکمی، بە نیرهای پیشمرگ دستور داد کە از حالت دفاعی خارج شدە و حالت هجومی بە خود بگیرند. پس از آن دولت اقلیم کردستان از ایالات متحدەی آمریکا خواست کە بە منظور مقابلەی موثر با حملات مداوم داعش، نیروی پیشمرگ را بە سلاح های سنگین و پیشرفتە مجهز نماید. این درخواست با واکنش مثبت آمریکا مواجە شد و بی درنگ از راە فرودگاە اربیل مقادیر قابل توجهی ادوات سنگین بە دست نیروهای کرد افتاد. وصول تجهیزات و ادوات نظامی اگرچە تاکنون باعث زمین گیر شدن داعش شدە است، ولی پیشمرگان کرد تاکنون نتوانستەاند بە صوت کامل مناطقی را کە از دست دادە بودند را بازپس بگیرند. اکنون کردها در چند جهبەی مختلف با نیروهای دولت اسلامی درگیر جنگ هستند. پیشمرگان کرد کە تا آن زمان بە عنوان بهترین و موثرترین نیروی نظامی سازماندهی شدە در عراق بە شمار می آمدند، بە نظر می رسد کە با کمبود بودجە و افزایش ۴٠ درصدی خاک کردستان عراق پس از حملەی داعش، با مشکلات مالی و سازماندهی مواجە شدەاند.

ائتلاف بی سابقە میان احزاب کرد

می توان گفت کە اگرچە کردها فعلن سنگال را از دست دادند؛ اما سقوط این شهر، از نگاهی دیگر، برای احزاب کرد یک نقطە عطف محسوب می شود.

pishmarg

پس از سقوط شنگال، عقب نشینی نیروی پیشمرگ، قتل و عام ایزدی ها هم راە با صحنەهای دل خراش از مرگ کودکانی کە بر اثر تشنگی و گرسنگی جان دادە بودند و سکوت جوامع و نهادهای بین المللی در قبال مسالە، احساس هم دردی بی سابقەای را در میان کردها بە وجود آورد. در اولین ساعات سقوط شنگال و زمار، نیروهای مدافع خلق و پ.ک.ک ضمن محکوم کردن حملە داعش نیروهای خود را بلافاصلە بە سوی شنگال روانە کرد. این نیروها هم اکنون در شنگال و ربیعە با داعش در حال جنگ هستند.

از سوی دیگر احزاب کردستان ایران کە عمومن مسلح و در حال حاضر در کردستان عراق مستقر هستند، با درج اطلاعیەهای جداگانەای آمادگی خود را برای کمک بە حکومت اقلیم کردستان و نیروهای پیشمرگ اعلام داشتند.

حزب دمکرات کردستان ایران،  کوملەی زحمتکشان کردستان، حزب دمکرات کردستان، پارت آزادی کردستان، کوملەی کردستان ایران و سازمان خبات کردستان ایران از جملە احزاب و سازمان هایی بودند کە آمادگی خود را برای اعزام نیرو جهت کمک و هم کاری نیرهای پیشمرگ و مردم کردستان عراق اعلام کردە بودند. آنان اعلام کردند کە در صورت درخواست هم کاری حکومت اقلیم کردستان نیروی نظامی در اختیار حکومت کردی قرار خواهند داد.

از این تعداد، تاکنون رسانەهای نزدیک بە حزب دمکرات کردستان ایران و پارت آزادی کردستان از اعزام نیرو بە جبهەهای جنگ علیە داعش خبر دادەاند. سایت “کردستان میدیا وابستە بە حزب دمکرات کردستان ایران در این رابطە نوشتە است: “بعد از آوارگی کردهایایزدی منطقه شنگال و شدت گرفتن درگیری‌های اخیر میان نیروی پیشمرگ کُردستان ومتعارضین داعش، حزب دمکرات کُردستان ایران، پبشمرگان دمکرات را به مناطق جنگی منتقل کرد.”

pishmargeh

قبلن نیز حسین یزدان پناە، از پارت آزادی کردستان، در مصاحبە بە تلویزیون “روداو” از اعزام ٢٠٠ نفر از اعزای حزب مزبور بە جبهەهای جنگ با داعش خبر دادە بود. سایت العربیەی فارسی روز پنج شنبە از قول حزب دمکرات کردستان ایران نوشت کە این حزب ٢۵٠ نفر نیروی پیشمرگ را برای جنگ با داعش بە کردستان عراق اعزام کردە است.

هم چنین اعضا و هواداران حزب دمکرات کردستان، با درج عکس هایی، از اعزام ٣٠٠ پیشمرگ برای کمک بە نیروی پیـشمرگ کردستان عراق صحبت می کنند. این احزاب در گذشتە نبردهای خونینی باهم داشتەاند و یا درگیر رقابت های حزبی بودەاند؛ ولی وجود تهدید مشترک، در حال حاضر، باعث شدە است کە آنان با کنار گذاشتن رقابت های حزبی و بە فراموش سپردن گذشتە دوش بە دوش هم بجنگند و برای هم دیگر جان بدهند.

این حد از هم کاری تاکنون میان کردها امری بی سابقە بودە است. 

روابط بغداد- اربیل

روابط میان مسعود بارزانی، رئیس اقلیم کردستان عراق ق نوری مالکی، نخست وزیر عراق، طی ماه های اخیر در سردترین و بدترین دوران خود پس از سقوط صدام حسین قرار دارد.

مسایل عدیدەای حل نشدە باقی ماندە و بر سردی روابط افزودە است. تنش بر سر بودجەی نیروی پیشمرگ، پیش کشیدن مسالەی رفراندم استقلال کردستان از طرف بارزانی، قطع بودجەی حکومت اقلیم از جانب دولت مرکزی، فروش نفت حکومت اقلیم کردستان از طریق ترکیە شروع شد و با سقوط موصل و کنترل کرکوک از جانب نیروی پیشمرگ بە یک بحران واقعی تبدیل شد.

pishmargah

حالا یک دشمن ترسناک مشترک طرفین را بە نوعی هم کاری دوجانبە سوق دادە است. رسانەهای محلی کردستان عراق از ارسال مهمات و تجهیزات نظامی از سوی دولت مرکزی بە نیروی پیشمرگ خبر دادند. علاوە بر این هواپیماها و هلی کوپترهای نظامی ارتش عراق طی دو روز گذشتە بە منظور کمک بە نیروهای کرد، مواضع داعش در مناطق کردنشین را بمباران کردەاند. مالکی و بارزانی دریافتەاند کە بە تنهایی نمی‌توانند از عهدەی داعش برآیند؛ بنابراین در شرایط کنونی ترجیح می‌دهند کە با کنار کذاشتن سایر پروندەهای لاینحل، بە حداقلی از هم‌کاری فی‌مابین رضایت دهند. شاید همین هم کاری اندک بە ذوب شدن یخ‌های روابط آنان کمک نماید. 

مواضع بین المللی

در حالی کە رسانەهای بزرگ دنیا روی غزە و بحران اسرائیل-فلسطین متمرکز شدەاند، قتل و عام ایزدی ها بازتاب بین المللی گستردەای نداشتە است. علاوە بر آن بە نظر می رسد کە تاکنون آمریکا و اروپا برنامەی مشخصی بە منظور مقابلە با خطرات نیروهای دولت اسلامی نداشتە باشند. تمام حرکات ارتش اسرائیل در غزە رسانەای می شود. اکیپ های مجهز تلویزیونی ٢۴ ساعتە در آن جا حضور دارند و حملەی زمینی-هوایی، کشتار کودکان و غیرنظامیان، تخریب خانەهای مسکونی و…را مخابرە می کنند؛ اما بە نظر می رسد کە هنوز آن حساسیتی کە افکار عمومی بە مسالەی حماس و فلسطین نشان دادە نتوانستە در عراق و یا کردستان عراق عراق بە وجود بیاید. در حملەی یک نیروی تروریست اسلام گرا نزدیک بە ۵٠٠ نفر کودک و بزرگ سال کە همەگی غیرنظامی هستند، اما بە زحمت می‌تواند روی خروجی چند رسانە قرار بگیرد.

اشکال از کجاست؟

این مطلب بدون ویرایش رادیو کوچه منتشر شده است.

 

 

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , , , , 

۱ Comment

  1. 1

    wh0cd2896816 buy hydrochlorothiazide Cheapest Viagra Soft Tabs buy albuterol