Saturday, 18 July 2015
11 July 2020
بازداشت دانش‌جویان و 16 آذر،

«چالش بزرگ حاکمیت»

2010 November 09

این مطلب از مطالب ارسالی برای رادیو کوچه است و الزامن نظر رادیو نیست و اگر نقد و نظری بر این نوشته‌ دارید می‌توانید برای ما ارسال کنید.

آراد رادمان

عضو تحکیم وحدت

شاید هیچ نامی بیش از تحکیم وحدت برازنده‌ی اتحادیه‌ی سراسری انجمن‌های اسلامی سراسر کشور نبوده و نیست. براستی این اتحادیه مایه‌ی تحکیم وحدت نیروهای دانش‌جویی منتقد در سرتاسر کشور بوده و هست، اما سوال این‌جاست: «زمانی که وحدت ورد زبان حاکمان است چرا این همه وحشت از نهادی که عامل تحکیم وحدت است. تحلیل حرکت اخیر دانش‌جویان در برگزاری انتخابات شورای مرکزی تحکیم وحدت و واکنش سراسیمه و آشفته‌ی نیروهای امنیتی اطلاعاتی، امر مهمی است که می‌تواند درماندگی نیروهای امنیتی اطلاعاتی نظام جمهوری اسلامی چه در سطح تحلیلی و چه در اتخاذ روش مناسب برای برخورد با این حرکت را  بیش از پیش به نمایش بگذارد.

این امر زمانی بیش‌تر خویش را نمایان می‌سازد که بدانیم نتیجه‌ی عملی برگزاری انتخابات شورای مرکزی تحکیم وحدت چه می‌توانست باشد و اینک چه خواهد بود. هیچ شکی نیست که یکی از اقشار تاثیرگذار جامعه‌ی ایرانی چه قبل و بعد از انتخابات خرداد 88، جنبش دانش‌جویی بود. اما هیچ‌کدام از این حضورهای پررنگ در اعتراضات بعد از انتخابات دلیل اصلی برخورد حاکمیت با برگزاری یک انتخابات ساده که هدفی جز انجام وظیفه‌ی قانونی اعضای شورای مرکزی قبلی و واگذاری این نهاد به اعضای جدید نبوده و نیست. در یک نگاه واقع‌بینانه این انتخابات صرفن یک جایگزینی ساده در رأس هرم انجمن‌های اسلامی بود و هیچ پتانسیلی برای ایجاد یک بازآفرینی تشکیلاتی آنی و گسترده را در سطح کشور و در درون خویش نداشت زیرا در واقع روند دموکراتیک برگزاری انتخابات و نتایج آن، تا لحظه‌ی برخورد نیروهای امنیتی ـاطلاعاتی با آن، مورد تعرض قرار نگرفته بود.

اما چرا نهادهای امنیتی اطلاعاتی دست به برخورد غیر معقول و دور از انتظار عقلانی با اعضای جدید منتخب دفتر تحکیم زده‌اند؟

دلایل آن‌را می‌توان بر دو نکته‌ی اساسی استوار کرد:

1. حاکمان نظام جمهوری اسلامی بعد از انتخابات 88، پا به مسیری گذاشتند که ادامه‌ی این مسیر تنها و تنها در بازتولید فضای سرکوب استوار است، فضایی که در واقع  می‌خواهد به دانش‌جویان و ملت ایران اعلام کند که اراده‌ی آنان نمی‌تواند قواعد بازی سیاست و مناسبات قدرت را تغییر دهد و حاکمان با سرکوب نمایندگان مردم و منتقدین، و نابود کردن روندهای دموکراتیک چرخش نخبگان و واگذاری قدرت، خویش و مناسبات قدرت و هنجارهای این مناسبات را که مدنظر آنان است بر کل جامعه تحمیل می‌کند.

اما خواست مردم و دانش‌جویان چیست که حاکمیت تمام توان خویش را به کار بسته است که چنین پیامی را در روند بازتولید فضای سرکوب به طور همیشگی به مردم اعلام دارد. این خواست در دلیل دوم نهفته است؛

2. انتخابات تحکیم و هر انتخابات دیگری خواه با حضور فیزیکی شرکت‌کنندگان در مکانی مشخص، خواه در فضای مجازی، بازتولید خواست مردم در برابر خواست حاکمیت است. چیزی که «کابوس حاکمیت اقتدارگرا» ست:

انتخابات، گردش دموکراتیک نخبگان به عنوان مدلی مقبول برای نظام سیاسی کلان مورد پذیرش اقشار و گروههای مختلف جامعه و برابری کامل تبلیغاتی، مالی، و ابزارهای تاثیر گذار بر روند انتخابات و تایید تمامی افراد شرکت‌کننده در انتخابات به عنوان یک رقابت سالم سیاسی چه برای بازندگان و چه برندگان که نشان از مقبولیت برگزار کنندگان آن و مشروعیت نتایج آن و تایید روند برگزاری آن است.

سیاسیون دموکرات بر خلاف سیاست بازان غیر دموکراتیک، حول فرد جمع نمی‌گردند

این‌جاست که تقابل مفهوم وحدت در گفتمان حاکمیت و منتقدین حاکمیت متجلی می‌گردد. انتخابات تحکیم از این‌رو در نظر حاکمیت سرکوب‌گر سزاوار سرکوب است که نمادیست در جهت بازتولید هنجارهای رقابتی مورد پذیرش ملت، و وحدت در عین پذیرش تفاوت و رقابت در عین احترام به منافع کلی جنبش دانش‌جویی در سطحی کلان مدلی را مجسم می‌کند که رقابت سیاسی را در شکل مطلوب خویش عرضه می‌کند. اما وحدتی که حاکمیت سرکوب‌گر آن را نمایندگی می‌کند در واقع مفهومی است نمادین برای بازتولید فضای سرکوب و تحمیل اراده‌ی فردی بر جامعه.

اما نکته‌ای دیگر نیز در این میان نهفته است که عیان نمودن آن برندگان واقعی و بازندگان نهایی این تقابل نیروهای دانش‌جویی تجددخواه و دموکرات منتقد حاکمیت و نیروهای اقتدارگرا را نمایان می‌کند. سیاسیون دموکرات بر خلاف سیاست بازان غیر دموکراتیک، حول فرد جمع نمی‌گردند. هویت خویش و روندهای سیاسی را از فرد نمی‌گیرند، وحدت خویش را مدیون و مرهون سرکوب درون گروهی و بخشش موقعیت سیاسی و اقتصادی و تقسیم غنایم به دست سلطان زمان خویش نمی‌دانند بلکه هویت جمعی آنان که وحدت در عین کثرت را رقم می‌زند را در لزوم دفاع از روندهای دموکراتیک انتخاب و دفاع از نهادهای نمادین بازتولید کننده‌ی این روندها می‌بینند.

شباهتی است قریب میان اعتراضات پس از انتخابات گذشته و اعتراضات احتمالی در پیش نسبت به این انتخابات وجود دارد. هر دو این اعتراضات که یکی شکل گرفته و دیگری احتمالن بر اساس شواهد و قراین در حال شکل‌گیری است، دفاعی است از روندهای دموکراتیک چرخش نخبگان و تقسیم و انتقال قدرت، یکی در سطح کلان سیاسی و دیگری در سطحی پایین‌تر اما  واجد اهمیت. این‌جا دفاع از شخص مطرح نیست، بلکه دفاع از روندها، فرایند ها و نهادهای دموکراتیک مطرح است.

آن‌چه که در چند روز اخیر در سطح نخبگان سیاسی دانش‌جویی گسترش پیدا کرده و قطعن با ادامه‌ی روند بازداشت غیر قانونی و غیر موجه نمایندگان منتخب شورای مرکزی دفتر تحکیم وحدت در میان دیگر نیروهای سیاسی منتقد نیز در سطح  جامعه گسترش پیدا می‌کند و قوی‌تر و پررنگ‌تر می‌گردد دفاع عملی در چارچوب اعتراضات مدنی نسبت به:

1. بازداشت غیرقانونی منتخبین قانونی تحکیم وحدت و دیگر زندانیان سیاسی و دانش‌جویی در سطح کشور

2. دفاع از نهادها، روندها و فرایندهای دموکراتیک هم‌چون تحکیم وحدت و دیگر احزاب سیاسی مورد غضب واقع شده که بار دیگر نخبگان سیاسی دانش‌جویی و منتقد حاکمیت را به عنوان گروه مرجع در پی‌گیری حقوق سیاسی، اقتصادی و فرهنگی افراد جامعه با حمایت دیگر سیاسیون منتقد حاکمیت به اذهان متبادر کند. با توجه به نزدیکی 16 آذر که روز دانش‌جوست، این روز می‌تواند به عنوان آغاز دوباره‌ی روند رو به رشد اعتراضات گسترده‌ی مردمی دانش‌جویی حول معضلات و مشکلات عدیده‌ی اقتصادی و سرکوب فرهنگی و انسداد فضای سیاسی که توسط حاکمیت ترویج گشته است، باشد.

شکل‌گیری اعتقاد به مقاومت در میان فعالین سیاسی و دانش‌جویی بعد از بازداشت‌ها به‌طور گسترده بنابر تعرض حاکمیت به نماد جنبش دانش‌جویی، 16آذر امسال را با توجه به هویت استبداد ستیزی این روز می‌تواند بار دیگر جنبش سبز را گامی دیگر به سمت اهداف خویش به پیش ببرد. در واقع بازداشت اعضای جدید شورای مرکزی دفتر تحکیم وحدت، پیوند هویتی میان جنبش دانش‌جویی و جنبش سبز را پررنگ تر و احتمال تاثیرگذاری این اعتراضات احتمالی را نسبت به قبل بسیار بیش‌تر و عقب‌نشینی حاکمیت را از مواضع خویش و تثبیت موقعیت سیاسیون وابسته به جنبش سبز را تسریع و تقویت می‌نماید.

حال سوال این‌ است:

«بازندگان و برندگان این تقابل چه کسانی هستند؟»

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , ,