Saturday, 18 July 2015
23 September 2020
به بهانه روز ملل متحد

«آیا ملت‌ها متحد شده‌اند؟»

2009 October 24

سروش / رادیو کوچه

souroosh@radiokoocheh.com

به دنبال ناکامی و انحلال جامعه ملل در سال 1939، از اواسط جنگ جهانی دوم، دولت‏های بزرگ به فکر تشکیل سازمانی بین‏المللی افتادند. ازاین‏رو، سران دولت‏های امریکا و انگلیس، در ماه اوت سال 1941، منشوری مشتمل بر هشت ماده را امضا کردند. دولت‏های دیگر مثل چین، شوروی سابق و فرانسه نیز با پذیرفتن متن منشور، به صف امضاکنندگان آن پیوستند. منشور ملل متحد در تاریخ 5 تیر 1324، برابر با 26 ژوئن 1945 امضا شد و پس از تصویب این پنج دولت و بسیاری دیگر از کشورها، رسما به وجود آمد. مقر سازمان ملل متحد در نیویورک و دارای شش رکن اصلی است که عبارتند از: مجمع عمومی، شورای امنیت، شورای اقتصادی و اجتماعی، شورای قیمومت، دیوان بین‏المللی دادگستری و دبیرخانه. 24 اکتبر برابر با دوم آبان هر سال، روز سال تاسیس سازمان ملل در سراسر جهان «روز ملل متحد» نامیده شده است.

20091024-UN- koocheh

سازمان ملل متحد سازمانی بین‌المللی است که در ۱۹۴۵ میلادی تاسیس و جایگزین جامعه ملل شد. این سازمان توسط ۵۱ کشور تاسیس و در سال ۲۰۰۶ میلادی، ۱۹۲ کشور عضو داشته‌است. اعضای آن تقریبن شامل همه کشورهای مستقلی می‌شود که از نظر بین‌المللی به رسمیت شناخته شده‌اند. فقط واتیکان، که عضویت در سازمان را نپذیرفته‌است و چین ملی «تایوان» که عضویتش بعد از عضویت جمهوری خلق چین لغو شد، در سازمان ملل متحد عضو نیستند.

ماده 1 منشور سازمان ملل متحد، اهداف این سازمان را این‏گونه بیان می‏دارد:

  • حفظ صلح و امنیت بین‏المللی، انجام اقدامات دسته‏جمعی موثر برای جلوگیری و برطرف کردن تهدیدات بر ضد صلح به صورت مسالمت‏آمیز و بر اساس اصول عدالت و حقوق بین‏الملل؛
  • توسعه روابط دوستانه میان ملت‏ها بر مبنای احترام به اصل تساوی حقوق و خودمختاری ملل و انجام دیگر اقدامات مقتضی برای تحکیم صلح جهانی؛
  • ایجاد شرایط همکاری بین‏المللی در حل مسائل بین‏المللی در زمینه اقتصادی، اجتماعی، فرهنگی یا بشردوستی، در بر انگیختن همگان به رعایت حقوق بشر و آزادی‏های اساسی.

سازمان ملل متحد که شاخص‏ترین و پیچیده‏ترین سازمان بین‏المللی است، از ارکان اصلی و فرعی بسیاری تشکیل یافته است. شورای امنیت، یکی از شش رکن اصلی سازمان ملل متحد به شمار می‏آید. درماده 1 منشور ملل متحد، یکی از چهار وظیفه اصلی این سازمان، حفظ صلح و امنیت بین‏المللی بیان و بر اساس ماده 24 منشور، این وظیفه بر عهده شورای امنیت گذاشته شده است. شورا بر اساس ماده 23 منشور، پانزده عضو دارد که پنج عضو آن دایم و ده عضو آن غیردایم هستند. جمهوری خلق چین، فرانسه، روسیه، انگلستان و ایالات متحده امریکا اعضای دایم شورای امنیت هستند که افزون بر امتیاز عضویت دایم در این شورا، از امتیاز ویژه‏ای به نام «حق وتو» نیز برخوردارند.

منشور ملل متحد، وظیفه اصلی حفظ صلح و امنیت بین‏المللی را به شورای امنیت محول کرده و بر اساس آن، شورا باید مراقب هر گونه اقدامی باشد که به حفظ صلح جهانی آسیب می‏زند. البته شورای امنیت در عمل، با برخی محدودیت‏ها چون: منشور ملل متحد و عمل در قالب آن، محدودیت‏های خاص در مداخله بشردوستانه، نظارت‏های موجود برتصمیم‏های شورا و محدودیت سیاسی روبه‏روست. جدای از آن، حفظ منافع کشورهای قدرتمند و سلطه‏گر را نیز در این راستا نباید نادیده گرفت.

هدف سازمان ملل متحد ، حفظ صلح و امنیت بین‏المللی تعریف شده است. پس می‏توان چنین استنباط کرد که منشور به طور کلی به حفظ صلح و به عبارتی، پیش‏گیری از تجاوز و رفع آن نیز توجه داشته است. البته پرسش مهم اینجاست که آیا این سازمان بین‏المللی، توانسته است بدون جانب‏داری، به مسوولیت خود عمل کند؟

منبع

  • ویکی‌پدیا

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: