شنبه, ۲۷ تیر ۱۳۹۴
31 August 2016
فردی از جامعه فکری مبارزاتی ایران،

«درگذشت حسین راضی چپ اخلاق‌گرا»

۱۳۸۹ بهمن ۰۸

رحیم همتی

منبع: کردانه

حسین راضی ازاولین کنش‌گران سیاسی، اجتماعی، فرهنگی درایران قرن بیستم به‌ویژه دردهه بیست از نسل تازه روزگار خودش بود، که ازاستان فارس در دوره دانش‌جویی  مبارزه با رجال انگلوفیل معروف به «سیدنورالدین» و باند سردار فاخرحکمت که تا آخر عمر رییس مجلس وابسته به دربار بود آغاز نمود. وی ازبنیان‌گزاران جنبش دانش‌جویی  که دریک راه‌پیمایی در میدان بهارستان قرارداد نفت با شرکت انگلیسی را پاره کرد، ازهم‌راهان و موسسان «نهضت خداپرستان سوسیالیست» با محمد نخشب  بود. حسین راضی به مبارزات رهایی بخش هم‌راه با دوستانش از نهضت مقاومت ملی به بعد نیز تداوم بخشید.

چپ اخلاق‌گرا؟

در اوایل دهه 1320 برای مقابله با فشارها از سوی گروه‌های خودفروخته و در واکنش به وضعیت عقاید سیاسی و اقتصادی موجود در جامعه، جلسات کوچک و پراکنده‌ای توسط دانش‌جویان تشکیل می‌شد. در این میان دو گروه عمده آن‌ها به رهبری جلال آشتیانی و محمد نخشب، فعالیت مشترکی را آغاز کردند و سازمانی به‌نام «نهضت خداپرستان سوسیالیست» را در سال با مضمون و هویت ملی- مذهبی در ایران، پس از شهریور 1320 تشکیل دادند. این نهضت به لحاظ فکری و فلسفی، توحید را به عنوان جهان‌بینی پذیرفته و به لحاظ اقتصادی به سوسیالیسم گرایش داشت و به لحاظ سیاسی در صدد مبارزه با استبداد و خواهان دخالت مردم در سرنوشت خود بود. روش مبارزه آن‌ها ابتدا مخفی بود تا بتوانند کادرسازی کرده و در‌ صورت فعالیت‌های علنی از این نیروها بهره برند.

این گروه اسلام را به عنوان یک ایدئولوژی  اجتماعی و انقلابی و طرز فکر خدا‌پرستی و به عنوان تکیه‌گاه فلسفی و معنوی جهت رهبری مبارزه مردم  ایران و تحول اجتماعی و دگرگون کردن کامل نظام موجود معرفی می‌کردند

این گروه اسلام را به عنوان یک ایدئولوژی  اجتماعی و انقلابی و طرز فکر خدا‌پرستی و به عنوان تکیه‌گاه فلسفی و معنوی جهت رهبری مبارزه مردم  ایران و تحول اجتماعی و دگرگون کردن کامل نظام موجود معرفی می‌کردند و البته این هم زوری نبود که سایر اقلیت‌ها نتوانند در این تشکل حضور داشته باشند. اعتقادشان به سوسیالیسم به‌گونه‌ای بود که آن را مظهر حق‌طلبی و عدالت‌خواهی انسان‌ها می‌دانستند. ابعاد ماتریالیستی و جبرگرایانه مارکسیسم را قبول نداشتند. این‌ها هم‌چنین غرب و شرق را به دلیل انحطاط اخلاقی سیاست‌های امپریالیستی نبود و نبود ایمان توحیدی، مادی‌گرایی، استبداد و استعمار نقد می‌کردند. در واقع به نوعی حکومت بر مبنای تفکرات توحیدی اعتقاد داشتند که سیاست‌های سوسیالیستی را در پیش بگیرد و تحت تفکرات والا و برتر قرار داشته باشد. اهمیت رهبری در نظریه این گروه مبنای جمعی و اهمیتی بنیادین داشت در نگاه این گروه  حکومت داری با اجرای اصل شورا، دموکراسی اصیل تحقق می‌یافت.

درواقع ایدئولوژی سوسیال دمکراتیک که بر پایه دموکراسی و خداپرستی و نفی مادی‌گرایی قرار داشت مبنای ایدئولوژی این گروه را تشکیل می‌داد و نخشب با تلفیق برابری، آزادی و ایمان به خدا، اندیشه ای را تبیین و تبلیغ کرد که ترکیبی از سه بعد بود که هیچ یک از عناصر آن را نمی‌توان از دیگری منفک کرد. حسین راضی که یکی از هم‌راهان نخشب صاحب نوشته و مقالاتی پیرامون تفکرات این تشکل می‌باشد  نوشته‌ها و اثار ایشان نشان‌دهنده آن است که وی هم‌چنان به اخلاق در سیاست و سوسیالیسم همگام با دموکراسی اعتقاد راسخ داشت و امید به اتحاد نیروهای چپ که ایدئولوژی بر مبنای‌شان بر مبنای اخلاق  بود داشت تا بتوانند بر مبنای خرد جمعی و تعامل جامعه استبداد‌زده را به رهایی برسانند.   آری حسین راضی از تبار خداپرستان سوسیالیست از جامعه فکری مبارزاتی ایران درگذشت‌.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , , , ,