Saturday, 18 July 2015
16 October 2021
گزارش اجتماعی

«افزایش آمار بی‌کاران و شاغلان فقیر»

2012 April 19

سایه کوثری/ رایو کوچه

تازه‌ترین خبرها حاکی از آن‌ست که  نرخ بی‌کاری در زمستان سال 90 با 2.3 درصد افزایش به 14.1 درصد رسیده‌است.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

مرکز آمار ایران نرخ بی‌کاری سال 90 را معادل 12.3 درصد اعلام کرده، بر اساس این گزارش تعداد بی‌کاران در کشور در زمستان به 2.8 میلیون نفر رسیده، در حالی‌که این رقم در پاییز سال گذشته در حدود 2.6 میلیون نفر بوده‌است.

این گزارش نشان می‌دهد که  تعداد جمعیت بی‌کار کشور در گروه سنی بالای 10 سال طی تنها سه ماه معادل 200 هزار نفر افزایش پیدا کرده‌است.

هرچند با توجه به آمار منتشر شده در این گزارش متوسط نرخ بی‌کاری چهار فصل در سال 90 معادل 12.3 درصد بوده‌است و این نرخ در مقایسه با سال 89 معادل 1.2 درصد کاهش نشان می‌دهد ولی در نهایت می‌توان گفت در پایان سال 90 بالغ بر 2 میلیون و 877 هزار و 607 نفر سال 90 را بدون شغل به پایان رسانده‌اند و در سال 91 باید برای شروع به کار این افراد کاری صورت گیرد.

اما آن‌چه نگران ‌کننده‌است نه تنها بالا رفتن آمار بی‌کاران بلکه ترس از ارایه آمار نادرست برای پوشاندن و در واقع حذف صورت مسئله است.

هم‌چنان که چندی پیش با انتشار آمار ایجاد شغل در کشور فعالان کارگری اعلام کردند که ارایه آمار ایجاد شغل و نرخ بی‌کاری  با محاسبه تعداد کارگران موقت و شاغلین شغل‌های کاذب،  اشتباه است.

تعداد شاغلین فقیر به‌دلیل اجرای هدفمندی یارانه‌ها رو به گسترش است

به‌عنوان مثال دبیر اجرایی خانه کارگر فارس در این مورد گفته بود که اشتغال باید ثبات و استمرار داشته باشد، و آمار کارگران موقت و شاغلین شغل‌های کاذب، نمی‌تواند در ارایه آمار ایجاد شغل و نرخ بی‌کاری صحیح باشد.

«علی راستگو» هم‌چنین با اشاره به نحوه محاسبه شاغلین بر مبنای دو ساعت کار در هفته و اعلام این‌که ارایه آمار این چنینی درست نیست، تاکید کرده بود که  اشتغال ثابت و پای‌دار بدین معنی‌ست که کارگر 8 ساعت در روز فعال باشد و محاسبه آمار کارگران موقت و شاغلین شغل‌های کاذب، نمی‌تواند در ارایه آمار ایجاد شغل و نرخ بی‌کاری صحیح باشد.

به گفته وی نرخ بی‌کاری 11،1 درصدی غیر واقعی بوده و با انتقاد از آمارهای رسمی که از سوی وزارت‌خانه‌های مختلف منتشر می‌شود، نباید این آمارها با هم مغایرت داشته باشند.

این فعال کارگری با بیان این‌که مسوولین از واقعیت‌ها فاصله گرفته‌اند، اظهار داشت: «با ارایه آمار و ارقام متفاوت، مشکلات حل نمی‌شود چرا که بیش‌تر این آمار و ارقام در ادارات کار و کاریابی‌ها ثبت نشده‌اند.»

دبیر اجرایی خانه کارگر گیلان هم با انتقاد از وضع اقتصادی کارگران گفته بود: «ضریب افزایش دست‌مزد کارگران بسیار کم‌تر از رشد تورم در کشور است و این امر موجب شده که روز به روز به شکاف طبقاتی میان کارگران و سایر اقشار جامعه افزوده شود.»

«محمد یعقوبی» افزود: «افزایش میزان دست‌مزد با توجه به نرخ تورم ناچیز است و جواب‌گوی نیازهای فعلی نیروی کار کشور نیست‌ و هم‌چنین موجب شده تا قدرت خرید کارگران به میزان قابل ملاحظه‌ای کاهش یابد.»

به گفته وی شورای‌ عالی کار برای جبران این کاستی  با افزایش رقم دست‌مزد و با اختصاص سایر مزایا به یاری کارگران بیاید در غیر این‌صورت مشکلات کارگران بیش‌تر خواهد شد.

نگاهی به روند نرخ بی‌کاری در سال‌های 85 تا 90 نشان می‌دهد، متوسط نرخ بی‌کاری سالانه در کشور بین 10.5 تا 13.5 درصد در نوسان بوده‌است ولی مسئله‌ای که در مورد آن پاسخی داده نمی‌شود دلیل سیر نزولی نرخ مشارک اقتصادی است که در واقع گویای کاهش جمعیت فعال در کشور است.

در سال 84، نرخ مشارکت اقتصادی در حدود 41 درصد بوده ولی در سال 90 این نرخ به 36.9 کاهش پیدا کرده و به حدود 23 میلیون نفر رسیده و این کاهش جمعیت فعال خود گویای کاهش جمعیت شاغل یا بی‌کاری پنهان است.

حال سوال این‌جاست دولت در سال گذشته بحث ایجاد اشتغال را مطرح کرده‌است و در روزهای ابتدای سال جاری نیز موضوع موفقیت در ایجاد اشتغال در بخش‌های مختلف مطرح و ارقام و آمارهای هم اعلام می‌شود، چرا باید شاهد کاهش نرخ مشارکت و هم‌زمان  رشد نرخ بی‌کاری باشیم.

اما از ارایه آمار بی‌کاران که بگذریم به گفته فعالان اقتصادی آمار شاغلان فقیر هم در ایران قابل توجه است.

به گفته «محمد خوش‌چهره» تعداد شاغلین فقیر به‌دلیل اجرای هدفمندی یارانه‌ها رو به گسترش است.

این اقتصاددان با اشاره به افزایش ۴۰ درصدی قیمت دلار در کشور اعلام کرده که افزایش هزینه‌های ناشی از قیمت حامل‌های انرژی منجر به کاهش قدرت خرید خانوارهای کم درآمد و میانی جامعه شد.

«محمد خوش‌چهره» استاد اقتصاد دانش‌گاه تهران اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها را موجب وقوع پدیده‌ای تحت عنوان شاغلین فقیر عنوان کرد و گفت: «شاغلین فقیر که در حال حاضر متشکل از کارگران‎ و سطوح میانی درآمد هستند به دلیل افزایش هزینه‌های ناشی از اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها قادر به اداره خود نیستند.»

وی با اشاره به اجرای ناصحیح قانون هدفمندی یارانه‌ها در کشور تصریح کرد: «بسیاری از هشدارهایی که قبل از اجرای قانون عنوان شده بود در عمل معلوم شد که صحیح است.»

این کارشناس اقتصادی در بخش دیگری از سخنان خود تصریح کرد: «با توجه به این‌که اجرای این قانون بخش قابل توجهی از انرژی ارگان‌ها و نهادهای کشور را درگیر خود کرد اما در اولویت اصلی نظام تصمیم‌گیری در کشور نبود. این در حالی‌ست که رفع موانع از سر راه تولید ملی شتاب دادن به نرخ رشد اقتصادی و افزایش میزان اشتغال جزو مواردی بود که باید در اولویت قرار می‌گرفت.»

این کارشناس اقتصادی با بیان این‌که اولین خطای استراتژیک در اولویت قرار دادن این طرح بود تصریح کرد: «اجرای این قانون با افزایش قیمت حامل‌های انرژی نه تنها به اصلاح معنی‌دار الگوی مصرف منجر نشد بلکه موجب تشدید رکود در بخش تولید کشور شد.»

وی با بیان این‌که افزایش هزینه‌ها متناسب با منافع حاصله در کشور نبود یادآور شد: «اجرای غیر کارشناسی این قانون موجب شد که دولت ۱۵ تا ۲۰ هزار میلیارد تومان از منابع دیگر در روند اجرای قانون استفاده کند.»

این کارشناس اقتصادی گفت: «به‌علت عدم اجرای تعهدات نسبت به کالاهای جای‌گزین ما کماکان شاهد عدم کاهش معنی‌دار مصرف بنزین در داخل کشور هستیم.»

و در نهایت به گفته وی به‌خاطر سیاست‌های نامناسب مدیریت کلان در حوزه‌های مالی به‌جای توسعه فعالیت‌های مولد شاهد سوداگری در بخش‌های بازار مالی کشور بودیم.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , ,