Saturday, 18 July 2015
24 September 2021
گزارش اجتماعی

«ایرانیان چقدر کتاب می‌خوانند؟»

2012 May 24

سایه کوثری/ رادیو کوچه

معاون صدا در نمایش‌گاه بین‌المللی کتاب تهران اعلام کرد: «بررسی‌های میدانی و مطالعات انجام شده نشان می‌دهد که وضعیت مطالعه کتاب در کشور به‌تر شده است.»

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

محمد‌حسین صوفی در پاسخ به این سوال که چگونه می‌توان جوانان را بیش‌تر با کتاب آشتی داد گفته است که بررسی‌های میدانی و مطالعات انجام شده در این زمینه نشان می‌دهد که وضعیت مطالعه کتاب در کشور به‌تر شده و این به خاطر امکاناتی از جمله برگزاری همین نمایش‌گاه کتاب یا کتاب‌خانه‌های مختلف است که در این زمینه وجود دارد.

صوفی تسهیلاتی که توسط شهرداری با هم‌کاری وزارت ارشاد به دانش‌گاه‌ها اهدا می‌شود را از دیگر عواملی دانست که باعث اقبال مخاطبان به کتاب می‌شود و افزوده است: «امکانات مجازی و مولتی مدیایی هم که در این زمینه وجود دارد به کتاب‌خوان شدن مردم کمک شایانی خواهد کرد. این به این معناست که اقشار مختلف مردم حتا در خانه هم می‌توانند به کتاب دست‌رسی داشته باشند و من امیدوارم که مطالعه کتاب هر چه بیش‌تر از گذشته انجام شود.»

سخنان معاون صدا در حالی‌ست که براساس اعلام رییس سازمان کتاب‌خانه ملی ایران، هر شهروند ایرانی در شبانه‌روز تنها دو دقیقه از وقت خود را به خواندن کتاب اختصاص می‌دهد که این میزان در مقایسه با کشورهای توسعه‌یافته مثل ژاپن و انگلیس که سرانه مطالعه در حدود 90 دقیقه در روز است و یا در مقایسه با کشورهای در حال توسعه‌ای مانند ترکیه و مالزی که این عدد نزدیک به 55 دقیقه در روز است، سرانه مطالعه در ایران چیزی در حد فاجعه است.

اما رییس نهاد کتاب‌خانه‌های عمومی سراسر کشور گفته است: «سرانه مطالعه کتاب در سال 89 به 18 دقیقه و 47 ثانیه در روز ارتقا‌ یافت.»

اما در سال 87 رییس کتاب‌خانه ملی ایران عنوان کرد: «سرانه کتاب‌خوانی در کشور برای هر نفر تنها دو دقیقه در شبانه روز است. این سرانه با افزودن کتب درسی برای برخی از افراد در شبانه روز حدود شش دقیقه است.»

به نظر می‌رسد هر سال، تعداد زیادی آمار غیر رسمی ‌و غیر دقیق منتشر می‌شود که همه را دچار مشکل کرده است.

علی‌اکبر اشعری، رییس سابق کتاب‌خانه سازمان اسناد ملی ایران، اعلام ‌کرده بود که سرانه مطالعه هر ایرانی در شبانه روز فقط 2 دقیقه است. البته در این محاسبه کتاب‌های درسی در نظر گرفته نشده‌ بودند.

اما منصور واعظی‌، دبیر کل نهاد کتاب‌خانه‌های عمومی ‌کشور بعد از آن اعلام کرد سرانه مطالعه در کشور اصلن کم نیست و این سرانه در کشور ما در هر روز 18 دقیقه است. تازه این عدد، فقط  برای مطالعه کتاب‌های غیر‌درسی و غیر‌کاری است.

به گفته واعظی این سرانه در سال 88‌، 18 دقیقه و 12 ثانیه و افراد مورد سنجش نیز شامل گروه سنی 12 سال به بالا بود.

وی با بیان این‌که برخی از افراد و مسوولان از آمار دو دقیقه‌ای برای سرانه کتاب‌خوانی سخن می‌گویند گفته است: «این آمار مربوط به شهرهای کوچک و 37 سال قبل بود که آن‌وقت 65 درصد جامعه بی‌سواد بودند.»

واعظی در ادامه افزود: «سرانه کتاب از سال 78 تا کنون به صورت سالانه سنجیده می‌شود.» وی گفت: «آخرین آمار سرانه مطالعه قرآن و ادعیه هم در روز 20 دقیقه است.»

به گفته رییس نهاد کتاب‌خانه‌های عمومی کشور سرانه مطالعه روزنامه در سه سال اخیر کاهش یافته به‌طوری که از 44 دقیقه به 24 دقیقه رسیده است .

وی معتقد است که استفاده از شبکه‌های مجازی و سایت‌های خبری یکی از علل کاهش سرانه مطالعه روزنامه است .

واعظی با بیان این‌که گرایش به کتاب‌خوانی در غرب در سال‌های اخیر کاهش یافته است گفت: «بالعکس در ایران این سرانه افزایش داشته است.»

محمد سالاری، مدیر کل دفتر برنامه‌ریزی و مطالعات فرهنگی و کتاب‌خوانی، گفته است که آمار قدیمی ‌2 دقیقه در روز که همه جا گفته می‌شود و همه به آن استناد می‌کنند، سیاه‌نمایی است و آمار واقعی کتاب خواندن در ایران، روزی 2 ساعت، یعنی 120 دقیقه است نه 2 دقیقه. این یعنی 30 دقیقه بالاتر از رکورد آمار کتاب‌خوانی در جهان.

سید جواد حسینی فرمان‌دار مشهد بعد از آن در گردهمایی اعضای انتصابی انجمن کتاب‌خانه‌های عمومی ‌مشهد اعلام کرده بود که سرانه مطالعه هر ایرانی 95 دقیقه است.

تنها موردی که یک آمار نسبتن رسمی‌ در این زمینه منتشر شد، سال 81 بود که مرکز پژوهش‌های وزارت ارشاد ‌28 استان را بررسی کرد و اعلام کرد سرانه مطالعه ایرانی‌ها 7 دقیقه در روز است.

مدتی پیش اما، محمد حسینی، وزیر ارشاد سرانه مطالعه در ایران را 18دقیقه اعلام کرد. وی هم‌چنین با تفکیک مطالعه غیر‌تکلیفی از مطالعه تکلیفی و اضافه کردن مطالعه ادعیه و روزنامه‌ها و مجلات به رقم 76 دقیقه رسید و از این عدد اعلام ناخرسندی کرد.

این در حالی‌ست که بسیاری از کارشناسان رقم سرانه مطالعه روزانه هر ایرانی را همان 2 دقیقه می‌دانند. رقمی که بر اساس شاخص‌ها و ارقام حقیقی به‌دست آمده است. رقمی که برای کانادایی‌ها 22 دقیقه، برای هلندی‌ها 25 دقیقه، برای فرانسوی‌ها 26 دقیقه و برای انگلیسی‌ها 60 دقیقه است. سرانه مطالعه آمریکایی‌ها هم 20 دقیقه و ژاپنی‌ها 90 دقیقه است.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , ,