Saturday, 18 July 2015
18 September 2021
رازهای زنانه

«زندگی زنان مجازی»

2012 June 09

نعیمه دوستدار/ رادیو کوچه

در ماه‌های آخر بارداری افسرده شد. وقتی هم که بچه به دنیا آمد، افسردگی‌اش شدیدتر شد. حس می‌کرد نه بچه را دوست دارد نه خودش را نه زندگی‌اش را. بچه، موجود کوچک بی‌دفاعی بود که مدام گریه می‌کرد و او هم کاری جز این از دستش بر نمی‌آمد که اشک‌ریزان او را ساکت کند. درباره‌ی افسردگی بعد از زایمان چیزهایی شنیده بود اما باورش نمی‌شد سراغ او که با یک دنیا عشق باردار شده بود بیاید. قرص و دوا و درگیری با دیگران، شده بود برنامه‌ی روزانه‌اش. تنها کاری که کمی ‌او را از این حال و هوا دور می‌کرد، وبگردی‌های سرگردانش بود. توی یکی از همین پرسه زدن‌ها، آن‌ها را پیدا کرد. چند تا زن بودند که درباره‌ی بچه‌های‌شان حرف می‌زدند. عکس‌های بچه‌ها را می‌گذاشتند توی سایت و درباره‌ی دل‌درد و آروغ و پوشک حرف می‌زدند. خیلی‌های‌شان مثل خود او چاق شده بودند، خیلی‌ها در مرخصی بعد از زایمان بودند و دلهره‌ی کارشان را داشتند و خیلی‌ها هم نگران آینده‌ی بچه. همین ورود اتفاقی زندگی‌اش را عوض کرد. سر یک ماه، بچه‌اش را گذاشت توی کالسکه و توی پارک یک عکس گرفت که در آن 15 تا زن مثل خودش، کالسکه‌های‌شان را به جلو هل می‌دادند.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

 اینترنت حالا دیگر پدیده‌ی خیلی جدیدی نیست. یک دهه از فراگیر شدن اینترنت در بین ایرانی‌ها می‌گذرد و کاربران اینترنت بین همه‌ی گروه‌های سنی و زن‌ها و مردها پیدا می‌شوند. وبلاگ نوشتن هم دیگر موضوع و زمینه ‌یخاصی ندارد، هر کسی بنا به دغدغه‌ها و علایقش چیزی می‌نویسد. خیلی از وبلاگ‌ها حکم خانه‌ی مجازی نویسنده‌اش را پیدا کرده‌اند و نویسنده‌ی وبلاگ سعی می‌کند رنگ و لعاب خانه‌اش را بیش‌تر کند و تزییناتش را قشنگ‌تر. بین کاربران اینترنت، زن‌ها هم جای ویژه‌ای دارند. با یک جست‌و‌جوی ساده، کلی وبلاگ پیدا می‌کنید که نویسنده‌اش یک زن است و درباره‌ی زنان می‌نویسد. مادرهایی که درباره‌ی بچه‌های‌شان می‌نویسند، زنانی که درباره‌ی رابطه‌ی خانوادگی‌شان حرف می‌زنند و متخصص‌هایی که درباره ی مسایل خانواده از آشپزی گرفته تا سلامت و بهداشت می‌نویسند. در واقع اینترنت تبدیل به فرصتی برای زنان شده تا بخش زیادی از اوقات فراغت‌شان را در آن بگذرانند.

با یک جست‌وجوی ساده می‌شود فهمید که بیش‌تر از 73 میلیون و 700هزار سایت درباره‌ی زنان وجود دارد. باورکردنی نیست. گفتن این‌که هرکس از اینترنت چه استفاده‌ای می‌کند هم ساده نیست. اما به نظر می‌رسد کاربران زن سه دسته‌اند: زنان و دخترانی که استفاده‌شان به گپ‌های آن‌لاین و چک کردن ای‌میل محدود می‌شود، زنان و دخترانی که با نوشتن وبلاگ یا اداره کردن سایت شخصی خود به‌نوعی تولید محتوا می‌کنند، و طراحان وب.

 محیط‌های مجازی امتداد مناسبات بین‌فردی انسان‌هاست و کسانی که در این محیط حضور دارند مفهوم کاربر اینترنتی ندارند. این دسته از زنان کم نیستند. آن‌ها در اینترنت دنبال برقراری ارتباط با محیط بیرون هستند

در یک تقسیم‌بندی کلی، سه طیف در میان کاربران زن وجود دارد: کاربران 13 تا 19 ساله، زنان تحصیل‌کرده و دانش‌گاهی، و زنان خانه‌دار. محور مشترک این سه طیف هم این است که در رسانه‌ای مثل اینترنت فرصت‌ها کاملن برابر است و آن‌ها می‌توانند فارغ از جنسیت‌شان در آن فعالیت کنند، چون تفاوت عمده‌ای که اینترنت با فضاهای دیگر و تکنولوژی‌های دیگر دارد، مجازی بودن آن است. جامعه‌ی اینترنتی، امکان تغییر و بازسازی را بیش‌تر از جوامع دیگر مهیا می‌کند. جامعه‌ی مجازی، امکان این را می‌دهد تا زنان از خانه‌های خود در این جامعه سهیم باشند و بنابراین اجازه شنیدن صداهایی بیش‌تر از پیش را فراهم می‌کند. تحقیقات نشان داده بیش‌ترین شکل پیش‌رفت واقعی در دست‌رسی به رسانه، افزایش استفاده از ای‌میل و اینترنت در میان زنان است، چیزی که در ایران نیز شاهد آن هستیم. وبلاگ‌ها و سایت‌های زنان و گروه‌های ای‌میلی فراوانی که اخیرن ایجاد شده و گسترش یافته‌اند شاهد این ادعا هستند.

محیط‌های مجازی امتداد مناسبات بین‌فردی انسان‌هاست و کسانی که در این محیط حضور دارند مفهوم کاربر اینترنتی ندارند. این دسته از زنان کم نیستند. آن‌ها در اینترنت دنبال برقراری ارتباط با محیط بیرون هستند. زنانی که به دلیل تحصیلات بیش‌تر، اینترنت و رایانه بخشی از زندگی‌شان شده، از آن استفاده‌های خاص خودشان را می‌کنند. شاید به دلیل حضور همین دسته از زنان است که امروز می‌توان سایت‌های زیادی را دید که تنها برای استفاده‌ی آن‌ها طراحی شده و به نیازهای روزمره‌ی آن‌ها می‌پردازد.

در کنار این نوع ارتباط‌ها خیلی از زنان خلاق و فعال راه‌های تازه‌ای برای استفاد‌ی به‌تر از حضور مجازی‌شان پیدا می‌کنند. بسیاری از آن‌ها کسب و کار راه می‌اندازند یا از مهارت و توانایی‌های‌شان به نفع دیگران استفاده می‌کنند. در سایه‌ی این سایت‌ها، حالا چه بسیار سایت‌های خرید و فروش آن‌لاین، بازارچه‌ی دست دوم و مشاغل مربوط به نیازهای زنان و کودکان به وجود آمده که مدیر و اداره کننده‌ی تمام آن‌ها خود زنان هستند. در واقع، گروهی از زنان را که در اینترنت به تجارت می‌پردازند، می‌توان کاربرانی دانست که می‌توانند در آینده کارآفرینان عرصه‌ی اینترنت باشند.

وبلاگ‌نویسی بخش مهمی ‌از فعالیت‌های زنان را در اینترنت تشکیل می‌دهد. هنوز چند ماهی از به‌وجود آمدن وبلاگ‌های فارسی نگذشته بود که رسانه‌ها به وبلاگ‌های زنان ایرانی توجه خاصی نشان دادند. برای همه جالب و شاید غیرمنتظره بود که تعداد زیادی از وبلاگ‌ها را زنان می‌نویسند.

راز زنانه این است: امروز بسیاری از زنان و مادران تنها مصرف‌کننده‌ی اطلاعات و کاربر صرف باقی نمی‌مانند و سراغ تولید محتوا می‌روند. زنانی که در اینترنت تولید محتوا می‌کنند، کسانی هستند که دنبال هویت خود در رسانه‌های جمعی هستند و وبلاگ‌نویسی موضوع مسایل فرزندان و همسران‌شان، آن‌ها را به سوژه‌هایی مستند از اوضاع همسران و مادران ایرانی تبدیل کرده است.

روزنوشت‌های زنان و دخترانی که از دغدغه‌ها، ترس‌ها و آرزوهای‌شان می‌نویسند، برای خیلی از کاربران اینترنت فارغ از این‌که زن باشند یا مرد، جذاب است. به علاوه، خیلی از زنان از این محیط برای مطرح کردن دغدغه‌های خاص زنان مثل مسایل مادری و همسری و علایق هنری خاص زنانه، مثل آشپزی و کارهای هنری استفاده می‌کنند. وبلاگ‌های زنانه را باید از نو خواند.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , , ,