Saturday, 18 July 2015
20 October 2021
اگر به قدر کافی نخوابیم چه می‌شود

«ساعت بیولوژیک بدنتان را کوک کنید»

2013 February 05

سمیه ورزنده / رادیو کوچه

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

همه می‌دانیم که انسان امروزی و مدرن چنان به استفاده از الکتریسیته، اتومبیل شخصی، دوربین عکاسی و فیلم‌برداری، تلفن، رادیو، ضبط، تلویزیون رنگی، موسیقی پاپ، تکنولوژی‌های بازی و سـرگرمی کودکان و بزرگ‌سالان و دیگر محصولات و کالاها و روش‌های مدرن خو گرفته، که ناخودآگاه تغییرات بنیادینی را در زندگی و شیوه زیست خود به وجود آورده است. شاید همین زندگی به شیوه مدرن امروز است که یکی از مهم‌ترین علت خستگی، اضافه وزن، مصرف بیش از حد از غذاهای آماده و حتا کم ‌خوابی را رقم زده است.

فقط با یک شب بی‌خوابی و یا کم‌خوابی تمرکز به میزان زیادی مختل و توجه انسان نیز به گونه چشم‌گیری کم می‌شود.

در حقیقت در روزهای قبل از پیدایش الکتریسیته مردم نگرانی از دست دادن زمان برای خوابیدن را نداشتند چراکه چند ساعت بعد از غروب آفتاب به رختخواب می‌رفتند و به هنگام طلوع از خواب بیدار می‌شدند. ساعت‌های کاری روزانه مشخص بود و از این‌ها گذشته، در آن زمان‌ها کار زیادی بعد از غروب آفتاب برای انجام دادن نبود. بنابراین فعالیت‌های زیستی آن‌ها بر مبنای ساعت بیولوژیک بدن‌شان که چرخه طبیعی تاریکی و روشنایی را تنظیم می‌کند، کوک می‌شد. اما با ورود الکتریسیته همه چیز دگرگون شد. به‌راستی امروز با وجود تلویزیون، ماهواره، مغازه های باز ٢۴ ساعته و ساعت‌های طولانی در محل کار، چه‌قدر وقت برای خوابیدن می‌ماند و چه‌قدر باید خوابید؟

20130205-insomnia-koocheh1

خواسته و ناخواسته خیلی از انسان‌ها کمتر از زمان مورد نیاز می‌خوابند. در سال ١٩١٠ بیشتر مردم آمریکا تقریبا ٩ ساعت در روز می‌خوابیدند. در سال ١٩٧۵ ساعت‌های خواب آن‌ها به ٧.۵ کاهش یافت و در سال‌های ٢٠٠٢ مطالعات موسسه ملی خواب نشان داد ساعت خواب مردم آمریکا به ۶.٩ ساعت کاهش یافته است و البته این اخبار برای افرادی که شیف کاری شب را دارند نیز بدتر است. در حقیقت این گروه از افراد به طور معمول تنها پنج ساعت در شبانه روز می‌خوابند. این در حالی است که خواب عمیق و کافی برای بهداشت روح و روان و جسم انسان حیاتی است؛ خواب به مغز این امکان را می‌دهد تا فعالیت فشرده‌ای که در طی روز داشته است را جبران کند.

اگر شما شبی را تا صبح نخوابیده و بیدار مانده باشید، به یقین با علایمی مانند بدخلقی، گیجی و تلوتلو خوردن، زودرنجی و تحریک پذیری و فراموشی آشنا هستید.

انسان، در هنگام بیداری مشغول انواع فعالیت‌هاست، بر اثر تلاش و جنب و جوش، سمومی در بدن بوجود آمده و وارد خون می‌شوند مهم‌ترین سم ایجاد شده، اسید لاکتیک نام دارد. خون، مواد سمی و اسید لاکتیک را به تمام نقاط بدن حمل می‌کند. مغز، در قسمت مرکز خواب، تحت تاثیر مواد سمی موجود در خون، دستور می‌دهد که انسان احساس خستگی کرده و در نتیجه نیاز به خواب پیش می‌آید. هنــــــــگام استراحت یا خواب، سموم حاصله از فعالیت بیداری، به تدریج جذب می‌شوند. بدین علت است که پس از بیداری، خود را با نشاط ، پر انرژی و آماده کار و فعالیت می‌بینیم.

20130205-insomnia-koocheh2

اگر نخوابیم چه اتفاقی می افتد؟

نخوابیدن به اندازه کافی و یا بد خوابیدن به هیچ وجه خوب نیست. در حقیقت عوارض آن بسیار زیاد است. شاید برایتان عجیب باشد، ولی بی‌خوابی به هر دلیلی که باشد، به طرز فوق‌العاده‌ای به سلامتی، فعالیت، ایمنی شما آسیب می‌رساند. کم‌خوابی بر فعالیت مغز تاثیر منفی دارد. اگر شما شبی را تا صبح نخوابیده و بیدار مانده باشید، به یقین با علایمی مانند بدخلقی، گیجی و تلوتلو خوردن، زودرنجی و تحریک پذیری و فراموشی آشنا هستید.

 در صورتی که محرومیت از خواب ادامه داشته باشد، بخشی از مغز که مسوول کنترل زبان، حافظه، برنامه‌ریزی و احساس زمان است، به شدت تحت تاثیر قرار می‌گیرد و به طور کامل متوقف می‌شود.

فقط با یک شب بی‌خوابی و یا کم‌خوابی تمرکز به میزان زیادی مختل و توجه انسان نیز به گونه چشم‌گیری کم می‌شود. در صورتی که محرومیت از خواب ادامه داشته باشد، بخشی از مغز که مسوول کنترل زبان، حافظه، برنامه‌ریزی و احساس زمان است، به شدت تحت تاثیر قرار می‌گیرد و به طور کامل متوقف می‌شود.

بی‌خوابی هم‌چنین خطر ابتلا به چاقی مفرط و دیابت نوع دوم را افزایش می‌دهد. طبق تحقیقات انجام شده کمبود خواب بین دو تا هفت روز در میان بزرگسالان تنظیم نورو اندوکرین اشتها را مختل می‌کند. در این شرایط میزان لپتین؛ هورمونی که پیام سیر شدن را به مغز می رساند، کاهش می‌یابد و در مقابل گرلین هورمونی که حس گرسنگی را تحریک می‌کند، افزایش می‌یابد. به این ترتیب در احساس گرسنگی و سیری فرد تغییراتی ایجاد می‌شود که منجر به چاقی مفرط خواهد شد.

در این خصوص از چهل و پنج مورد تحقیق در ایتالیا بر روی بیش از ششصد هزار تن نشان داده است، در میان افرادی که در شب کمتر از پنج ساعت می‌خوابند خطر ابتلا به چاقی مفرط پنجاه و پنج درصد افزایش می‌یابد.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , ,