Saturday, 18 July 2015
14 June 2021
به بهانه سال‌روز درگذشت احمد عبادی

«روزنگاشت/ بداهه‌نوازی‌های زیبا با سه تار»

2013 March 07

محبوبه شعاع / رادیو کوچه

mahboobeh@koochehmail.com

 هفدهم اسفندماه برابر با سال‌روز درگذشت «احمد عبادی» از استادان موسیقی ایرانی و نوازنده سه‌تار است. احمد عبادی فرزند «میرزا عبداله فراهانی» در سال ۱۲۸۳ خورشیدی در خانواده‌ای هنرمند در تهران زاده شد. وی از کودکی مشق سه تار را نزد پدرش شروع کرد و سیزده سال بیش‌تر نداشت که پدر درگذشت و او آموزش سه تار را نزد خواهران‌اش «ملوک» و «مولود» ادامه داد.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

 نکته جالب درباره ساز احمد عبادی این بود که با آن‌ که او پسر میرزا‌عبداله بود نوازندگی‌‌اش هیچ شباهتی به نوازنده‌های هم دوره خود که اکثرشان شاگردان پدرش بودند نداشت و متفاوت بود. هم‌چنین وی توانست در دوره‌ای که سه تار به خاطر حجم کم به خلوت افراد رفته بود و در غبار فراموشی فرو رفته بود این ساز را در رادیو معرفی کرد.

20130307_ahmad-ebady2_koocheh

از شاخص‌های نواخته‌های قدما مضراب‌های پر و با واخوان و بعضن پرقدرت بود. گفته شده که استاد یک بار وقتی که از دوستان‌اش درباره نواخته‌های خود پرسید، آن‌ها جواب دادند گاهی اوقات نت‌ها دقیق شنیده نمی‌شود و تداخل دارند و حالت ناخوشایندی ایجاد می‌کند (که البته به دلیل ضعف دستگاه‌های صدابرداری در آن زمان‌ها بود) و این همان چیزی بود که احمد عبادی را به فکر فرو برد تا چاره‌ای برای این مسئله پیدا کند. و او نوازندگی تک سیم را ابداع کرد که واقعن سه تار نوازی را تحول بخشید.

و همین باعث شد تا در نواخته‌های استاد عبادی تک سیم‌های بسیار زیبا و شفاف و دلنشین بشود که از این ویژگی اکثر نوازنده‌های امروزی مانند «استاد علیزاده» و «استاد مشکاتیان» و «استاد لطفی» به وفور استفاده می‌کنند.

از دیگر شاخصه‌های ساز استاد به جز بداهه‌نوازی‌های زیبا، ابتکار کوک‌های جدید بود. قبلن نوازنده‌ها معمولن از کوک‌های تار برای سه تار استفاده می‌کردند ولی استاد عبادی این رویه را تغییر داد و ثابت کرد بعضی از این کوک‌ها مناسب سه تار نیست و دو کاست به عنوان آموزش کوک سه تار منتشرکرد که در آن برای گام‌های مختلف و حتا گوشه‌های مختلف کوک معرفی کرد که برای همه شاگردان مفید بود. وی هم‌چنین شاگردان بسیاری را در این راه تربیت کرد که از میان آن‌ها «مهربانو توفیق»، «بهرام وادانی» و «بهداد بابایی» را می‌توان نام برد.

 از دیگر شاخصه‌های ساز استاد به جز بداهه‌نوازی‌های زیبا، ابتکار کوک‌های جدید بود. قبلن نوازنده‌ها معمولن از کوک‌های تار برای سه تار استفاده می‌کردند ولی استاد عبادی این رویه را تغییر داد و ثابت کرد بعضی از این کوک‌ها مناسب سه تار نیست

استاد عبادی در جوانی مدت‌ها در وزارت پیشه و هنر به تدریس و تحقیق در موسیقی ایرانی و سه تار پرداخت و در جهت معرفی موسیقی ملی ایران کنسرت‌های متعددی در داخل و خارج از ایران از جمله فرانسه، ایتالیا، آلمان و اتریش برپا داشت که مورد استقبال هنردوستان واقع شده است.

وی در رادیو نیز فعالیت می‌کرد و صفحه‌ها و کاست‌های زیادی ضبط کرده از جمله صفحه «آواز شور» هم‌راه «رضا ظلی» و هم‌چنین تک‌نوازی‌ها و بداهه‌نوازی‌ها و هم‌راهی با نوازندگان و خوانندگان مختلف هم‌چون استادظلی و استاد بنان، استاد قوامی، استاد شجریان، استاد پایور، استاد کسایی و استاد تجویدی هم‌کاری داشتند. هم‌نوازی‌های وی با «استاد بنان» و «استاد شجریان» آثاری شنیدنی و ماندگاری را در قالب برنامه گل‌ها به جا گذاشته است.

آن‌طور که اهل موسیقی از مرحوم عبادی به خاطر دارند، عبادی فردی معتقد و متدین بوده است. «استاد صبا» در مورد وی چنین گفته: «وقتی برای آموزش منزل ایشان می‌رفتم و ایشان با آن قیافه دوست داشتنی و اخلاق مهربان و آن سیبیل‌های سفید به من درس می‌دادند. گاهی اوقات که دو زانو می‌نشستند و سه تار را بر می‌داشتند و برای خود ساز می‌زدند بعد از مدتی سه تار ایشان را برمی‌داشت و به عالم دیگر می‌برد و همین دلایل کافی است برای گرایش استاد عبادی به این ساز عرفانی.»

و اما سرانجام استاد احمد عبادی در هفتدهم اسفندماه سال 1371 خورشیدی و در سن هشتاد‌و‌هشت سالگی درگذشت.

منبع‌ها:

ویکی‌پدیا

زندگینامه احمد عبادی

سایت گروه موسیقی رودکی

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , , 

۱ Comment


  1. تهمورث
    1

    شناختی از استاد ندارم جز هراز گاهی که به ساز تنهای ایشان که زمانی در رادیو ایران که اگر اشتباه نکنم قبل از ظهر ها بود نیم ساعتی را بساز ایشان اختصاص داده بودن وریله از ای اجرا ها بهمت دوستی نصیبم شد گوش فرا میدهم. روانش شاد باد که بهمرا استاد صبا و تنی چند از استادان موسیقی را متحول نمودند