شنبه, ۲۷ تیر ۱۳۹۴
16 September 2016
در ادامه روند خروج ایرانیان از وطن

«موج پناهندگان ایرانی پس از بحران در ترکیه»

۱۳۸۸ اسفند ۰۱

آنتونی فایولا

واشنگتن پست، سرویس خارجی

دوشنبه، 15 فوریه 2010

کایسری، ترکیه – پس از ساعت‌ها بازپرسی، مامورات اطلاعاتی ایران آیدا سعادت را به خیابانی کوتاه و تاریک در همسایگی‌شان در تهران کشاندند. اسمش را با فریاد صدا می‌کرد آنها با باطوم به سراغش آمدند سپس وی را در پیاده‌رو زخمی و کبود رها کردند.

سعادت، زنی که فعال حقوق و یکی از مهره‌های کلیدی در تظاهرات سیاسی که ایران را برای چند ماه فلج کرده بوده می‌گوید: «آنها این را هشداری توصیف کردند و گفتند که دوباره بر‌میگردند»

آن شب، او ساکی را برداشت و به جمع صد‌ها زن مخالف دیگر پیوست که می‌گفتند با تعدادی از ایران خارج شده‌اند که در این چند سال بی‌سابقه بوده است. او می‌گوید از رودخانه‌هایی سرد و دشت‌هایی پهناوری با کمک قاچاق‌چیان از چشم پاسداران گذشته تا به راهش در کشور همسایه، ترکیه رسیده است.

فرار وی در ماه نوامبر به شمار ژورنالیست‌ها، فعالان حقوق بشر و هنرمندان مخالفی که مهاجرت کرده‌اند، افزوده است. آن‌ها از افراد با پرونده‌های سنگین مثل ژورنالیست مخالف ، حسن سربخشیان و یک فیلم‌ساز بنام نرگس کلهر، دختر مشاور ارشد رئیس جمهور ایران تا کسانی که کمتر شناخته شده‌اند مثل افرادی که در حال راه‌اندازی جنبش‌های هم‌جنس‌بازان هستند که برای تحمل و شناخت ملت درمورد هم‌جنس‌گرایانی که در کشور‌ها به مرگ محکوم می‌شوند تشکیل می‌شوند.

برخی از ناظران می‌گویند که خروج آن‌ها ممکن است جنبش دموکراسی‌خواهی را به جای اولش برگرداند، جایی که انتخاب پرماجرای احمدی نژاد در تابستان گذشته باعث جرقه‌ای در اعتراضات و سرکوب مخالفان شد.

برای مثال سعادت، سال‌ها بطور آزادانه با قوانین تبعیض آمیز علیه زنان که بعنوان شهروند درجه دوم در نظر گرفته شده بودند می‌جنگیده است. در وقایع پس از انتخابات، وی به شبکه‌های زیر‌زمینی فعالان حقوق زنان پیوست. وی بطور مخفیانه جزئیات تظاهرات خیابانی و مادران متحد دانشجویان کشته شده در شب خاموشی‌ها در پارک لاله تهران را به خبر‌گزاری‌های خارجی می‌فرستاده است.

اکنون وی در یک خانه‌ای سرد در وسط ترکیه بسر می‌برد. در جایی که در سال‌های اخیر ارتباطات نزدیکی با ایران داشته و به طور رسمی پناهندگان سیاسی را ممنوع کرده است. قانونی که به هر حال نادیده گرفته می‌شود.

یکی از متخصصان امور ایران در سازمان عفو بین الملل بنام Drewery Dyke می‌گوید : «شما به موفقیت‌های در جنگ‌های سیاسی خارج از ایران دست یافته‌اید. در جایی که اگر آن‌ها همچنان اینجا بودند تاثیرات آن بسیار کمتر بود.»

بعضی از پناهندگان در ترکیه می‌گویند که تماس‌های تهدید آمیزی را از طرف عوامل رژیم دریافت کرده‌اند. یک پناهنده در ماه گذشته گفت که شاهد این بوده که موبایلش که حاوی اطلاعاتی مربوط به مخالفان در تهران بوده به سرقت رفته است.

با این حال Dyke و دیگر فعالان حقوق بشر می‌گویند  که آزادی در تبعید مخالفان، جای ایمن‌تری ر ا برای مبارزه نسبت به زندان‌های ایران در اختیار آن‌ها قرار داده است.اکنون آن‌‌ها در حال پایدار نگه داشتن شبکه‌های در تبعیدی هستند که گزارش‌های بلوکه شده بین المللی و جزئیات تظاهرات بعدی را برای هم‌پیمانانشان در ایران می‌فرستند. آنها هم‌چنین اسناد تجاوزاتی مثل ادعا‌های شکنجه‌شدن و مورد تجاوز قرار گرفتن از سوی ماموران امنیتی رژیم را همراه با گروه‌های حقوق بشر خارج از کشور جمع‌آوری می‌کنند.

هادی قائمی رئیس کمپین به‌راه‌افتاده در نیویورک برای حقوق بشر ایران می‌گوید: «شما الان مردمی دارید که می‌خواهند که قول جامعه‌ای باز و شفاف‌سازی بیشترشان را به آنها از سوی احمدی نژاد  داده شده بود، به آنها باز‌گردانده شود.»

وی در ادامه می‌گوید: «شما حتی هم جنس گرایانی دارید که از سوی دولت مجرم شناخته می شوند و تشکیل شبکه‌های فعال و انتشار‌دهنده اطلاعاتی را می‌دهند.

افزایش سرکوبی‌ها

ارتباط اصلی حمید صفری با ایران تلفن همراهش است، وی سال گذشته قبل از آن که دستگیر شود، فرار کرده بود. وی از جلو مغازه‌های شهر اسپارتا در جنوب ترکیه قدم می‌زند. بطور مداوم عکس‌های تظاهرات ایران را که دانلود کرده را نگاه می‌کند. همراه با آن موسقی مدونا و بیانسه هم می‌گذارد. وی نگاه‌های خیره عابران ترک را نادیده می‌گیرد. مو‌های لخت و بلند وی و ابرو‌های بلندش نشان‌دهنده نمونه یک مرد ایرانی است.

صفری می‌گوید: «من سعی کردم که با مردم باشم ولی آنقدر سخت شد که من حتی نمی‌توانم به آن اشاره کنم.»

یکی از 1،356 پناهنده ایرانی که از ژوئن به ترکیه آمده‌اند صفری است که به دنبال پناه‌گاهی در آن طرف آب‌ها می‌گردد. برخی‌ها به قاچاق چیان 1،500 دلار یا بیشتر می‌دهند تا آن‌ها را از ایران خارج کنند، بقیه با گذر‌کردن و به‌طور مستقیم به اروپای غربی رفتن،ریسک دستگیری و دیپورت شدن را می‌کنند. برخی مثل صفری هم‌چنان در مرز‌های ترکیه در تردد هستند و امیدوارند که وضع بهتر بشود- ترکیه از جمله اندک کشور‌هایی است که برای ورود ایرانیان ویزا از آن‌ها نمی‌خواهد.

صفری می‌گوید: «احمدی نژاد یک مرتبه در سازمان ملل گفته بود که‌ در ایران هم‌جنس‌گرا وجود ندارد. فکر کنم اکنون او فهمیده که این واقعیت دارد.»

از زمانی که احمدی‌نژاد در سال 2005 قدرت را بدست گرفته است بنا بر گروه‌های حقوق بشر، ظلم و ستم برگروه‌های هم‌جنس‌گرا افزایش یافته است. بسیاری از آن پناهندگان، شامل چندین نفر از آن‌ها که از عوامل رژیم بخاطر فعالیت‌های جنسی خود شلاق خورده‌اند، می‌گویند که هیچ‌گاه تحت ماجرا‌جویی‌های آقای احمدی‌نژاد از وی انتظار نداشتند که وی به آن‌ها رسیدگی بکند. ولی آن‌ها یک تغییری را در رهبری بخاطر  دست یافتن به راه حلی دراز مدت می‌بینند.

با استفاده از شبکه های اجتماعی مربوط به هم جنس گرایان در غرب مثل ManJam، برای یافتن شریک جنسی مناسب،آنها تصمیم گرفتند که قبل از انتخابات ژوئن سازمان پیدا کنند. صفری و دیگران می گویند که آنان در کافه ها و پارک ها ترتیب ملاقات هایی را داده اند. وی می گوید حداقل 60 نفر در یک مکانی در شهر خودش، شیراز گرد هم آمده بودند.

پس از انتخابات به طور تقریبی دو برابر این مقدار به این اعتراضات در شیراز پیوستند، با داشتن حلقه‌ای نقره‌ای در انگشت شصت‌شان خود را بعنوان هم‌جنس‌گرا می‌شناسانند. پناهندگان هم‌جنس‌گرا می‌گویند که دیگر تظاهرات‌کنندگان در برخی از شهر‌ها از جمله تهران از آن‌ها دوری می‌کردند. صفری می‌گوید که ولی این گروه از دانشجویان در شیراز از تظاهرات کنندگان هم‌جنس‌گرا استقبال کردند و از آنها خواستند تا بیشتر در این تظاهرات شرکت کنند.

صفری می‌گوید که آن‌ها فقط این کار را انجام دادند- لوح‌های فشرده‌ای از تصاویر خشونت ماموران دولتی را ضبط و پخش کردند. تصاویر اعتراضات را در اینترنت پخش کردند و نوشته‌های ضد‌دولتی را در وبلاگ‌ها قرار دادند.

آنها هزینه‌اش را پرداخته‌اند. در هنگام تظاهرات، پلیس مو‌های بلند یک هم‌جنس‌گرا را سوزاند و پای وی را با باطوم شکاند. کافه‌ای که صفری و دیگر هم‌جنس‌بازان بطور مخفیانه در آنجا جمع می‌شدند بسته شد.

ماموران پرونده‌های آنها را در وب سایت‌های مربوط به هم‌جنس‌گرایان بدست آوردند. پناهندگان می‌گویند که آنان برخی از زنان و مردان را دستگیر کردند و به همکاران یا رئیس‌های آن‌ها در مورد “انحراف جنسی ” آن‌ها خبر دادند. بسیاری از آن‌ها از کارشان اخراج و از خانه‌هایشان رانده شدند و برایشان هیچ گزینه‌ای دیگری بجز فرار نگذاشتند.

صفری می‌گوید: «احمدی نژاد یک مرتبه در سازمان ملل گفته بود که‌ در ایران هم‌جنس‌گرا وجود ندارد. فکر کنم اکنون او فهمیده که این واقعیت دارد.»

صفری می‌گوید: «من سعی کردم که با مردم باشم ولی آنقدر سخت شد که من حتی نمی‌توانم به آن اشاره کنم.»

مخالفان متمایز

در آپارتمانی در مرکز شهر کایسری در ترکیه، تعدادی از پناهندگان تازه از ایران آمده، دور غذای سبزی پلو با ماهی که بطور سنتی روی زمین پهن شده است، جمع شده‌اند. با وجود این‌که آن‌ها در نقاط مختلف شهر زندگی می‌کنند، این مخالفان هر از چند گاهی به‌دور‌هم جمع می‌شوند تا غذاها، موسقی و اخبار ایرانشان را تقسیم کنند.

پیشینه متفاوت آن‌ها تاکیدی بر جنبش‌های مختلف ضد حکومتی است. در یک گوشه افشین دوارش 31 ساله که هنرمند است نشسته است و می‌گوید که ماموران رژیم استودیوی وی را در تهران در ماه ژوئن پس از آن‌که فهمیدند فعالیت‌های مخفیانه ضد‌دولتی در دفترش صورت می‌گیرد، مورد جستجو و چپاول قرار دادند. وی با حسن وزیری 31 ساله یک رهبری کارگری در یک کارخانه مواد شیمیایی در شیراز گفتگو می‌کند که به بردن کارگران به تظاهرات کمک کرده بود. در جلوی آنها، سعادت، که فعال حقوق زنان است بر روی زمین نشسته است.

وی می گوید: «همه ما بخاطر این‌که راه دیگری نداشتیم آنجا را ترک کردیم. هیچ یک از ما نمی‌خواهیم که اینجا باشیم»

ترکیه پناهندگان غیر اروپایی را برای اقامت دائم نمی‌پذیرد و ماندن در پناه گاه‌ها در غرب فقط برای مدت حدود دو سال ممکن است. بیشتر به امریکا و کانادا می‌روند. تعداد کمی هم به اروپای غربی یا استرالیا. تا آن موقع، آنان باید از عهده خانه، غذا و مالیات پناهندگان بر بیایند. ترکیه اجازه کار کردن به آنها را نمی‌دهد.

بسیاری مثل سعادت همچنان پس از تبعید شدن بعنوان فعال سیاسی باقی مانده‌اند. وی در حال آماده سازی گزارش دستگیری 30 نفر از حامیان حقوق زنان برای وب سایت‌های مخالفین است. وی می‌گوید: «قدرت آنهایی را که برای آزادی و حقوقی مدنی در ایران می‌جنگند را دست کم نگیرید. شکست دادن ما به این آسانی نیست.»

منبع

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , 

۱ Comment


  1. iranzamin
    1

    ZENDE BAD IRANI VA PAYANDE BAD IRANE MA

    BENAZAM IN HAMWATANAM RA KE TA ROOZE AZADI WELKON NIST
    BENAZAM IN HAMWATAN RA KE DAR GHORBAT PANAHANDE SHODE VA DASTAZ JONBESHE AZADI BARNEMIDARAD
    DOROODE FARAVAN BE HAMVATANAM KE BA INKE PANAHANDE SHODE GHOROORASH BA IRAN DAR TAMAS AST
    JANAM FADAYE IN HAMVATANAN