Saturday, 18 July 2015
21 October 2021
چشم سوم

«حاتمی‌کیا دروغ گفت یا چمران»

2014 October 23

شادیار عمرانی – بهرنگ زندی / رادیو کوچه

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

 

بخش دوم از مصاحبه با خالد علی‌پناه، از بازماندگان گردان شوان به بهانه فیلم «چ مثل چمران»

فیلم «چ مثل چمران» اولین محصول پس از جنگ نبوده است که با بهره بردن از جناس لفظی «چ» که با چه گوارا تداعی می‌شود با چمران سعی به هم‌سان سازی و یا حتا جایگزینی سمبل یک قهرمان مبارز خلق را با چریکی اسلام‌گرا در اذهان عمومی دارد.

در سوم مهر ١٣٨۶ در دانشگاه تهران همایشی با نام «بزرگداشت مبارزان جهان وطن» برگزار شد که سعی داشت چریک اسلامی دکتر مصطفا چمران را با چریک مارکسیست و رهبر مبارز بزرگی چون ارنستو چه گوارا (ال چه) هم‌سان سازد. عجیب‌تر حضور میهمانان این همایش بود. مهدی چمران برادر مصطفا چمران و سعید قاسمی به نمایندگی از سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران و کومیلو گوارا به همراه خواهرش آلیدا گوارا، فرزندان فرمانده چه گوارا، و نیز سفیر کوبا بود. حضور فرزندان چه گوارا قهرمان مبارزان کمونیست و مارکسیست لنینیست و بنیان‌گذار گرایش گوارینیسم ، در این همایش که در واقع بزرگداشتی برای دکتر چمران، قهرمان سرکوب احزاب کمونیستی در کردستان، پایه‌گذار جناح نظامی سازمان امل که در برابر احزاب کمونیستی موجود در لبنان به عنوان سازمان اسلام‌گرای محافظه‌کار به جذب شیعیان در جبل عامل پرداخت و بعدتر از بنیان‌گذاران سپاه پاسداران، بود به شدت مورد انتقاد احزاب چپ و کمونیست ایرانی قرار گرفت.

22

گرچه گزارشاتی غیردولتی از داخل این همایش بیرون آمد که ادعا می‌کرد آلیدا گوارا سخنان خود را این‌گونه آغاز کرده است: «  به نام مردم کوبا سلام! ما ملتی سوسیالیست هستیم. ما ممکن است اهداف مشترکی با هم بیابیم ،اگر چه تفاوت فرهنگی داشته باشیم. شما از کدام خدا و پیغمبر حرف می زنید؟ چه گوارا فقط یک پیامبر را ملاقات کرد و قبول داشت و آن هم فیدل بود! می دانید چرا پدر من آزاد نشد؟ میدانید چرا ؟ چون او صراحتاً گفته بود من کمونیست هستم و فیدل آنقدر آنجا ماند تا چه گوارا آزاد شود و از آنجا ارتباط عمیق آنها شکل گرفت.» این در حالی بود که فرزندان چه گوارا به «بیت امام» و «گلزار شهدای انقلاب اسلامی در بهشت زهرا» رفتند و طی مراسمی آلبوم عکس یادبود روح اله خمینی را دریافت کردند.

و اما فیلم «چ مثل چمران» تنها اولین قدم حمله‌ی ابراهیم حاتمی‌کیا به مخالفان نظام، مخالفان جنگ و یا حتا معترضان است. او پس از ساخت این فیلم پرخرج زمانی که به شدت مورد انتقاد عام و خاص قرار می‌گیرد شمشیر نقدهای تند خود را به روی فیلم‌سازان مردمی و موفق که اتفاقا منتقدان جنگ و نظام هستند می‌کشد.

1

از چپ به راست، بابک حمیدیان، بازیگر نقش سردار وصالی، علی‌اصغر وصالی

اما آیا واقعا این ابراهیم حاتمی‌کیا است که به جعل تاریخ می‌پردازد یا خود دکتر چمران؟

جمهوری اسلامی ایران از اولین روزهای پس از انقلاب ۵٧ که به آغاز سرکوب دیگر جناح‌های انقلابی من‌جمله احزاب و انقلابیون کمونیست پرداخت با تحریف واقعیت و به دست گرفتن تمام رسانه‌ها به وارونه جلوه دادن حوادث و تبلیغات علیه این گروه‌ها برای برآشفتن اذهان عمومی علیه آن‌ها و تخریب پایگاه بزرگ مردمی‌شان  پرداخت تا راه برای توجیه قتل عام این نیروها در دهه‌ی شصت و سرکوب نظامی همه جانبه کردستان و کرمانشاه و نیز ادامه جنگ با عراق باز شود.

در ادامه گفت و گوی ما با آقای خالد علی‌پناه، از بازماندگان گردان شوان که اکثر اعضای آن یا در بمباران شیمیایی حلبچه کشته شدند و یا  به دست جمهوری اسلامی ایران اعدام شدند، سوالات پاسخ نگرفته‌مان را می‌پرسیم. با ما همراه باشید.

alipanah

خالد علی‌پناه

جمهوری اسلامی طی این چهار دهه به خوبی توانسته است برچسب ضدانقلاب را به اوپوزسیون چپ و البته احزاب در کردستان بزند. از طرف دیگر این احزاب را خونخوار و قصی القلب جلوه داده که سر می برند. همان ادبیات فاشیستی که دولت ترکیه طی یک قرن گذشته علیه کردها و احزاب چپ استفاده کرده است. واقعیت آن تاریخ کمتر گفته شده است. آن وقایع را شما چگونه تعریف می کنید؟

خالد علی‌پناه: « افرادی که در این احزاب بودند به‌خصوص کومله( چون من در کومله بودم و در مورد آن می‌توانم بیش‌تر صحبت کنم) حتی سازمان چریک‌های فدایی خلق هم در آن دوران بیش‌ترین نفوذ و اتوریته را در درون جامعه‌ی کردستان داشتند. من خودم در آن دوران در مسائل سیاسی وارد نبودم، اما افرادهایی را دیدم که در درون مردم اتوریته داشتند، محبوب بودند و اکثرن معلم بودند و به مردم کمک می‌کردند. به کارگر و زحمتکش همیشه یاری رساندند. مردم دیدند که آدم‌هایی با این مشخصات یا در درون سازمان چریک‌های فدایی خلق هستند و یا در کومله. یعنی این باعث شد وقتی که انقلاب شد و کومله خودش را در کردستان علنی کرد، به سرعت این سازمان محبوبیت پیدا کند و همه‌‌گیر شود و به وزنه‌ی اصلی در کردستان تبدیل شود. جمهوری اسلامی نمی‌تواند این مساله را تحریف کند و بگوید که این‌ها جانی بودند، این‌ها مردم دوست‌شان نداشتند. به شهادت تاریخ در این 35سال و در جامعه‌ی کردستان، کسانی که حتی بچه‌هایشان متولد شدند و اگر اسامی‌شان را نگاه کنید، اسم افرادی را گذاشتند که در آن دوران از مسئولین، از فرماندهان و از کسانی بودند که محبوب مردم بودند و در این سازمان‌ها عضویت داشتند. ضد انقلاب خود جمهوری اسلامی بود، مردم انقلاب کردند که زندگی و آرامش داشته باشند اما جمهوری اسلامی آمد و این انقلاب را سرکوب کرد.

5

سردار قربانی فرمانده وقت سپاه پاسداران پاوه

به نظر من تداوم انقلاب ایران، آخرین سنگرهای آن در کردستان بود. من به یاد دارم که پیش از این‌که نوروز خونین سنندج اتفاق بیفتد. از اکثر احزاب چپ ایرانی که به کردستان می‌آمدند از آن فضای باز و دموکراتیکی که در آن‌جا بود لذت می‌بردند. در آن دوران کم‌ترین کشتار و دزدی و غارت‌گری اتفاق افتاد. حتی یک تعدادی هم بودند که سر راه‌ها می‌ایستادند و مردم را لخت می‌کردند، وقتی کومله آن‌ها را دستگیر کرد فهمید که جمهوری اسلامی آن‌ها را سازمان داده بود تا کردستان را نا امن نشاند دهد.»

از برچسبهای دیگر نظام، جدایی طلبی و تجزیه طلبی است. آیا خواسته ی آن روز کردستان استقلال کردستان بود؟

خالد علی‌پناه: « اگر مردم کردستان بخواهدن جدا شوند حق خودشان است و تمام احزاب باید این را به رسمیت بشناسند. اما در آن دوران هیچ‌کدام از احزاب کردستان چه چپ و چه راست خواهان جدایی از ایران نبودند. شعار خودمختاری بود و نوشته شده بود. داریوش فروهر زمانی‌که به کردستان آمد، از خواسته‌های مردم کردستان اطلاع داشت. جمهوری اسلامی به خاطر این‌که بتواند از سایر نقاط ایران علیه کردستان نیرو جمع کند این شایعات را پخش می‌کرد.»

4

چمران

در فیلم دیدار چمران با دکتر عنایتی در مقام رییس کردهای شورشی به تصویر می آید. آیا اصلا شخصی با نام دکتر عنایتی وجود داشته است؟ و آیا وقتی یک فرد را به صورت سمبلیک رهبر یک قیام معرفی می کند در واقعیت نیز اتحادی بین احزاب دموکرات و کومه له و دیگر احزاب در آن قیام وجود داشته است؟

خالد علی‌پناه: « من فقط در این فیلم اسم دکتر عنایتی را شنیدم. من در هیچ‌کجای تاریخ کردستان نه این اسم را شنیدم و نه به همچنین موردی برخورد کردم. در آن زمان هیات نمایندگی خلق کرد فعالیت می‌کرد، این هیات نمایندگی مرکب بود از شیخ عزالدین حسینی( همانند رهبر مذهبی مردم کردستان)، حزب دموکرات کردستان ایران، سازمان چریک‌های فدایی خلق و کومله. و وقتی که نمایندگان دولت مرکزی برای مذاکره می‌آمدند، با این هیات بیش‌تر در مهاباد مذاکره می‌کردند. چند باری هم در سنندج مذاکراتی انجام شد. مثلن نماینده‌ی شهر سنندج صدیق کمانگر بود و در مقابله‌ی مذاکراتی که با جمهوری اسلامی انجام می‌شد حضور داشت. ولی کسی به نام دکتر عنایتی وجود نداشت و این فقط دروغی‌ست که جمهوری اسلامی به مردم تحویل می‌دهد.»

روند جدید رسانه های داخلی ایران به شدت به سوی گسترش تلقینات دهه اول حکومت اسلامی ایران علیه احزاب چپ، اوپوزسیون و به طور مشخصتر احزاب در کردستان است. سریال معراجی ها هم به روشی دیگر به تخریب اوپوزسیون می پردازد. دلیل این رویکرد دوباره جمهوری اسلامی را در این برهه تاریخی چه می دانید؟

6

فرزندان چگوارا در همایش چ مثل چمران

خالد علی‌پناه: « به نظر من دلیل اصلی آن مساله‌ی کرد است که جهانی شده است و اگر نگاه کنید اکثر میدیاها و روزنامه‌های دنیا روزانه بر روی مساله‌ی کرد تمرکز کردند. و جمهوری اسلامی هم این خطر را احساس می‌کند. حدود ٩میلیون کرد در ایران زندگی می‌کنند و نمی‌خواهد این وضعیت که در سوریه و ترکیه اتفاق افتاده برای خودش هم پیش بیاید. اولین کاری که جمهوری اسلامی انجام می‌دهد بدنام کردن احزاب و سازمان‌هایی ست که در بین مردم کردستان نفوذ دارند. اما در واقعیت این تاثیری ندارد و اگر شما اول می را هر ساله در کردستان دنبال کنید خواهید دید که پرچم‌های سرخ برافراشته می‌شود. جمهوری اسلامی از این وحشت دارد. و اگر اتفاقی هم بیفتد تنها در کردستان نیست. مردم ایران از جمهوری اسلامی سیر شدند و فضای خفقان و سرکوب را در این ٣۵سال تجربه کردند.»

برای آنان که می‌دانند اگر حسن روحانی ادعا می‌کند که در ایران هیچ روزنامه‌نگاری به خاطر قلمش در زندان نیست، محمود احمدی‌نژاد ادعا می‌کند در ایران هیچ دگرباشی وجود ندارد، و هر ساله حکومت اسلامی راه‌پیمایی‌های دولتی را نشان رضایت مردم از حکومت و عدل رهبری می‌خواند ، دروغ و تحریف تاریخ بخشی از سیاست نظام از اولین روزهای شکل‌گیری آن است، کمی تحقیق و جست و جو برای یافتن اسناد و مدارک موجود در مورد چمران، قیام کردستان و حمله به پاوه با وجود شاهدان عینی زنده کار دشواری نیست و می‌دانیم که از عهده‌ی قضاوت درست به خوبی برخواهند آمد. پس… قضاوت با شما.

مطالب مرتبط

چ مثل چمران جعل تاریخ کردستان

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , , , , , ,