Saturday, 18 July 2015
30 November 2020

«مردی که لبخند را برای همه می‌خواست»

2010 May 03

گروهی از طنزپردازان‌، دوستان‌، علاقه‌مندان و اعضای خانواده «گل آقا» با حضور در قطعه هنرمندان بهشت زهرا سال‌روز درگذشت او را گرامی داشتند.

«کیومرث صابری فومنی» معروف به گل آقا‌ سال 1320 در صومعه‌سرا متولد شد و پس از طی تحصیلات متوسطه به تهران آمد و تحصیلات خود را در مقاطع کارشناسی علوم سیاسی و فوق کارشناسی ادبیات تطبیقی ادامه داد. از سال 1340 هم‌کاری خود را با نشریه توفیق آغاز کرد که این همک‌اری تا زمان توقیف این نشریه در سال 1350 ادامه یافت. با پیروزی انقلاب اسلامی مسوولیت‌های متعددی هم‌چون مدیرکلی دفتر آموزشی وزارت آموزش و پرورش‌، مسوولیت مجله رشد ادب فارسی و مشاورت فرهنگی شهید رجایی و آیت‌اله خامنه‌ای را به عهده داشت.

از سال 1362 از کلیه مناصب سیاسی خود کناره‌گیری کرد و یک‌سال بعد نگارش ستون «دوکلمه حرف حساب» را در روزنامه اطلاعات آغاز کرد که سرآغازی بر طنز سیاسی بعد از انقلاب بود. در آبان‌ماه 1369 هفته‌نامه گل آقا را منتشر کرد که در آن برای اولین‌بار کاریکاتور چهره مسوولان نظام به چاپ رسید و با استقبال مردم مواجه شد. او به تدریج نشریات ماه‌نامه‌، سال‌نامه‌، بچه‌ها گل آقا و کتاب‌های طنز و کاریکاتور را هم به مجموعه فعالیت‌های موسسه گل آقا افزود. سال 1381 هم‌زمان با سیزدهمین سال‌گرد انتشار هفته‌نامه گل آقا انتشار آن را متوقف کرد و هیچ‌گاه دلایل آن را بازگو نکرد. کمتر از دو سال پس از آن در 11 اردیبهشت ماه اهالی طنز را تنها گذاشت و به جوار حق شتافت اما دوست‌داران طنز هم‌زمان با روز معلم در تشییعی صمیمانه و با شکوه او را تا آرام‌گاه ابدی‌اش بدرقه کردند.

اینک 6 سال پس از درگذشتش و در زمانی که جای خالی او بیشتر از هروقت دیگر در فضای مطبوعاتی و سیاسی کشور احساس می‌شود‌، علاقه‌مندانش با حضور بر مزارش به تجلیل از مردی پرداختند که لقبش گل آقای مردم ایران بود و آرزویش نشاندن گل لبخند برلبان هم‌وطنانش و تلاشش تغییر نگاه مسوولان به طنز سیاسی از «‌تمسخر خصم‌آلود و جاده صاف‌کن بی‌گانه‌»به «نقد دل‌سوزانه و اصلاح‌طلبانه مطایبه‌آمیز».

گرچه جای او در میان اهالی طنز خالیست اما موسسه‌ای که از خود به یادگار گذاشته است با فعالیت‌های مختلف فرهنگی چون چاپ نشریه بچه‌ها گل آقا‌، کتاب‌های طنز و کاریکاتور و ساخت انیمیشن هم‌چنان در نشاندن گل لبخند بر لبان هم‌وطنان سهیم هستند و یاد‌آوری نام او هنوز برلبان ایرانیان لبخند مهر می‌نشاند.

برخی از آثار منتشره کیومرث صابری عبارتند از‌: گزیده دو کلمه حرف حساب ( جلد 1 تا 4) – برداشتی از فرمان حضرت علی (ع) به مالک اشتر- عصر ضحاک- مکاتبات شهید رجایی و بنی صدر- اولین استیضاح در جمهوری اسلامی ایران- دیدار از شوروی. هم‌چنین درباره گل آقا تاکنون کتاب‌های زیر منتشر شده است: کیومرث صابری فومنی (‌جلد 5 از مجموعه طنزپرداران معاصرانتشارت گل آقا)- کیومرث صابری ( از مجموعه چهره‌های درخشان انتشارات مدرسه)-خاطرات کیومرث صابری فومنی (‌از مجموعه یادها انتشارات آثار امام‌)- زندگی‌نامه و خدمات علمی فرهنگی کیومرث صابری (از مجموعه انتشارات انجمن آثار و مفاخر فرهنگی)- گلخند (از انتشارات یازدهمین جشنواره کتاب کودک و نوجوان)- یادنامه کیومرث صابری فومنی (از انتشارات حوزه هنری)

نمونه‌ای از دو کلمه حرف حساب گل آقا را که در سال 1365 در روزنامه اطلاعات منتشر شده است تقدیم علاقه‌مندان می‌کنیم:

تعریف آزادی،

*آزادی یعنی این‌که گل آقا حرف حساب بزند‌، ما هم گوش بدهیم.

شاغلام

*آزادی یعنی این‌که گل آقا حرف حساب بزند‌، ما هم صمم بکم باشیم.

غضنفر

*آزادی یعنی این‌که گل آقا حرف حساب بزند‌، ما‌، هم گوش بدهیم هم صمم بکم باشیم.

مش رجب

*… شاغلام مزخرف می‌گوید‌، غضنفر لاطایلات می‌گوید، مش‌رجب خزعبلات‌. این سه نفر آزادی را با خفقان اشتباه گرفته‌اند، آزادی یعنی این‌که وقتی من دوکلمه حرف حساب می‌زنم‌، این سه نفر-چشمشان چهارتا- همه را به رضا و رغبت بخوانند و پس از خواندن به صدای بلند بگویند‌: صحیح، ولی اگر نگفتند‌، معلوم می‌شود که خفقان گرفته‌اند.

البته بنده در باب آزادی نظریات دیگری هم دارم‌، اگر از روزنامه کیهان آمدند و با من مصاحبه کردند که مفصلن عرض خواهم کرد و اگر نیامدند و مصاحبه نکردند که هیچی.

گل آقا

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , ,