Saturday, 18 July 2015
30 November 2020
گزارش روز - سفر احمدی‌نژاد به نیویورک و پیامدهای آن

«حواشی قبل از سفر احمدی‌نژاد»

2010 May 09

سام شریف/ رادیو کوچه

sam@koochehmail.com

محمود احمدی‌نژاد در حالی در 12 اردیبهشت هم‌زمان با روز معلم در ایران راهی نیویورک شد که تنها رییس جمهوری حاضر درکنفراس بازنگری ان پی تی بود. 189 کشور بقیه عمومن به شرکت در سطح معاون وزیر خارجه و یا اعزام سفیر خود در سازمان ملل اکتفا کردند.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

«بان کی مون» اظهار کرد که پیش از این قرار بود «منوچهر متکی»، وزیر امور خارجه ایران در این کنفرانس سخنرانی کند. «حشمت‌اله فلاحت‌پیشه»، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ایران اعلام کرد که اگر این اجلاس در سطح وزیران امورخارجه و یا پایین‌تر از آن است، صلاح نیست که احمدی‌نژاد در آن شرکت کند. هم‌زمان ۱۴ سناتور جمهوری خواه از اعضای کنگره آمریکا طی نامه‌ای از وزیر امور خارجه آمریکا درخواست کردند که به احمدی‌نژاد ویزا داده نشود. آن‌ها در این نامه اظهار داشتند‌: «این نامعقول است که اجازه داده شود (با حضور احمدی‌نژاد در نیویورک) تلاش برای جلوگیری از دست‌یابی دولت‌های یاغی و گروه‌های تروریستی به سلاح‌های کشتار جمعی به تمسخر گرفته شود.»

«هیلاری کلینتون» هم در اظهاراتی از احمدی‌نژاد خواسته‌ بود سخنان خود در نیویورک را به اهداف سه گانه نشست محدود کند. وی هم‌چنین در اظهاراتی به احمدی‌نژاد هشدار داد در صورت شرکت در اجلاس نیویورک، درباره برنامه اتمی کشورش ایجاد شبهه نکند.

روزنامه «کریستین ساینس مانیتور» در مورد واکنش مقامات آمریکایی به این سفر نوشت: «هر چند آمریکا به طور رسمی نمی‌تواند مانع سفر احمدی‌نژاد به نیویورک و حضور وی در نشست سازمان ملل بشود اما با این حال اقداماتی در دست انجام است تا محدودیت‌هایی برای هیات ایرانی در نیویورک وجود داشته باشد. در همین رابطه برخی از اعضای کنگره آمریکا از مقامات شهر نیویورک خواسته‌اند تا به هتل‌های این شهر دستور بدهند تا از پذیرش هیات ایران خودداری کنند.»

روز قبل از سفر احمدی‌نژاد به نیویورک‌، «وال استریت ژورنال» همراه با نقل قولی از «میکل بلومبرگ»‌‌، شهردار نیویورک نوشت:  «نیویورکی‌ها، از شهردار گرفته تا هتل‌داران، بسیار بعید است برای احمدی‌نژاد، که در نظر دارد روز دوشنبه در کنفرانس سازمان ملل متحد شرکت کند، فرش قرمز پهن کنند.» وی در یک کنفرانس خبری گفته‌بود:  «ببینید، من احتمالن با هرچیزی که این مردک تا به‌حال گفته‌است مخالفم. من برای او اهمیتی قایل نیستم.»

خروج از ایران

احمدی‌نژاد در حالی کشور را ترک می‌کرد که تهدیدات شورای امنیت جدی شده بود و حتا آمریکا‌، ایران را تهدید به جنگ نظامی و استفاده از سلاح اتمی کرده بود. رفیق دیرینه ایرانیان، روس‌ها هم دست رد به سینه‌شان زده بود و به نظر می‌رسید چین تنها امید ایران در شورای امنیت هم‌ پایش سست شده است. از سویی دیگر ژست‌های سیاسی مقامات ایران در پرونده اتمی این کشور اجازه بازگشت به راه قبلی را نمی‌داد. از این روی احمدی‌نژاد در حالتی کاملن پارادوکسیکال صبح روز یکشنبه با بدرقه «محمد‌رضا رحیمی»، معاون اول رییس جمهوری و «محمد‌رضا ولایتی» مشاور مقام رهبری در امور بین‌الملل تهران را به مقصد نیویورک ترک کرد. در این سفر «منوچهر متکی»، «اسفندیار رحیم مشایی»، «مجتبا هاشمی ثمره» و «علی‌اکبر جوان‌فکر» رییس جمهوری را همراهی می‌کنند. در همین حال دولت آمریکا از صدور ویزا به گروه خبری که قرار بود رییس‌جمهوری را برای شرکت در این اجلاس همراهی کنند امتناع کرد.

احمدی‌نژاد پیش از عزیمت، درباره اهداف سفرش گفته بود: «بزرگ‌ترین تهدید برای امنیت جهانی تولید و انباشت سلاح‌های اتمی است و بیش از ۶۰ سال است که تهدید اتمی تمام مناسبات جهانی را شدیدن تحت تاثیر خود قرار داده است. حدود چهل سال قبل معاهده‌ای منعقد شد که کشورهای زیادی از جمله جمهوری اسلامی ایران  به آن پیوستند که بر اساس آن 3 ماموریت مهم برعهده آژانس بین‌المللی انرژی اتمی قرار داده شد. خلع سلاح کسانی که بمب اتم ساخته و آن را ذخیره کرده‌اند، جلوگیری از توسعه و اشاعه‌ی سلاح اتمی و بسترسازی و کمک به کشورهای عضو برای استفاده درست از انرژی اتمی و عمومی کردن آن ماموریت‌هایی که بر عهده آژانس بین‌المللی انرژی اتمی گذاشته شده که متاسفانه آژانس در ۴۰ سال گذشته در انجام آن موفق نبوده است. امروز بمب اتم به عامل زورگویی، استیلا و توسعه طلبی برخی دولت‌ها و کشورها تبدیل شده است و آنان به بهانه‌ی جلوگیری از توسعه سلاح اتمی فشارهای گوناگونی بر کشورهای مستقل وارد می‌کنند. حضور ایران گام مهمی در کمک به کشورها و ملت‌ها برای شناخت بهتر این موضوع و تصمیم گیری مناسبت‌تر است. دولت‌ها و ملت‌ها حق دارند که در عرصه‌های مهم بین‌المللی حضور تعیین‌کننده و مشارکت فعال داشته باشند.»

حضور در نیویورک

وی در روز دوشنبه ۱۳ اردیبهشت (سوم ماه مه) در محل اجلاس حضور یافت و طی سخنانی گفت که پیمان منع سلاح‌های هسته‌ای به خاطر ناکارآیی و عدم توازن باید بازنگری و اصلاح شود. وی ۱۱۸ کشور عضو جنبش عدم تعهد 57 کشور عضو سازمان کنفراس اسلامی و گروه 8 را از حامیان برنامه اتمی صلح‌آمیز ایران معرفی کرد. وی هم‌چنین آمریکا را کشوری دانست که علاوه‌بر استفاده از بمب اتمی، برخی از کشورها از جمله ایران را به استفاده از سلاح اتمی تهدید کرده‌ است. او هم‌چنین با انتقاد از عمل‌کرد سازمان انرژی اتمی در بازرسی از برنامه‌های اتمی آمریکا گفت: «بنابر برخی گزارش‌ها، هم اکنون بیش از ۲۰ هزار کلاهک اتمی در دنیا وجود دارد که بیش از نیمی از آن‌ها متعلق به آمریکا است و آمریکا کشوری است که علاوه بر استفاده از بمب اتمی، برخی از کشورها از جمله ایران را به استفاده از سلاح اتمی تهدید کرده‌است.»

دبیر کل سازمان ملل در اقدامی نادر،  پیش از حضور احمدی‌نژاد در جای‌گاه سخنران، سالن را ترک کرد. بان کی‌مون تصریح کرد:  «بگذارید با صراحت بگوییم: ایران مسوول و متعهد است تا تمامی شک و تردیدها و نگرانی‌ها درباره برنامه اتمی‌اش را رفع کند.»

در هنگام سخنرانی احمدی‌نژاد نمایندگان کشورهای فرانسه‌، آمریکا و بریتانیا‌، کانادا مجارستان‌، نیوزلند‌، هلند، فنلاند، جمهوری چک، آلمان و مراکش نیز سالن را ترک کردند. هیلاری کلینتون در مجمع عمومی سازمان ملل، برنامه هسته‌ای ایران را خطری برای جهان خواند و سخنان احمدی‌نژاد را تکرار اتهامات «خسته‌کننده و بی‌اساس» توصیف کرد. کلینتون تصریح کرد: «ایران از شورای امنیت و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی سرپیچی کرده و آینده نظام منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای را به مخاطره انداخته‌است.»

احمدی‌نژاد در کنفرانس خبری که در هتلی روبه‌روی مقر سازمان ملل برگزار شد گفت که غرب با حفظ منافع خود درخاورمیانه، اسراییل را به منطقه تحمیل کرده‌است و با آغاز جنگی جدید در منطقه در ابتدا خودش را نابود کرده‌است. وی هم‌چنین اظهار کرد که آمریکا برای توقیف هرگونه سلاح که تصور می‌کند از کره شمالی به ایران ارسال شده‌است، آزاد است و تهران نیازی به تسلیحات کره شمالی ندارد.

او در مصاحبه‌ای با شبکه‌‌ی «ای‌بی‌سی» آمریکا اعلام کرد: «اسامه بن لادن در واشنگتن است.» وی در مصاحبه خبری در ۵ مه اعلام کرد که در صورت برقراری تحریم‌های جدید از جانب شورای امنیت سازمان ملل متحد، روابط کنونی رو به وخامت خواهد نهاد و برای همیشه از بهبود مناسبات ایران و آمریکا جلوگیری خواهد شد.

اگر چه سخنرانی احمدی‌نژاد تند بود. اما از سویی دیگر منوچهر متکی موضعی کاملن متفاوت با رییس جمهوری داشت. منوچهر متکی، وزیر امور خارجه‌ی ایران پنج‌شنبه شب ( به وقت محلی) در اقدامی که برخی ناظران آن را «غیرمنتظره» خواندند، تمامی 15 عضو شورای امنیت را به شرکت در یک مهمانی شام دعوت کرد. این مهمانی در اقامت‌گاه سفیر ایران در سازمان ملل، واقع در «منهتن» برگزار شد.

«یوکیو تاکاسو»، سفیر ژاپن در سازمان ملل متحد، پس از این مهمانی به خبرنگاران گفت: «ما برای مذاکره به این‌جا نیامده بودیم، بلکه تنها برای تبادل نظر کلی و صریح جمع شده بودیم. هیچ سخنی در مورد تحریم‌ها به میان نیامد.» «الخاندرو ولف»، نماینده‌ی آمریکا در این مهمانی از ابراز هر گونه نظری خودداری کرد و تنها در جمله‌ای کوتاه، این مهمانی را «بسیار خوب» خواند.

به گفته‌ی یکی از مقامات آمریکایی که نخواست نامش فاش شود، واشنگتن این مهمانی را به عنوان فرصت دیگری برای ایران دیده است تا به شورای امنیت نشان دهد که آماده‌‌ی پذیرش خواسته‌های آنان و هم‌چنین قوانین بین‌المللی است. وی هم‌چنین افزود، این اقدام نشان‌دهنده‌ی این است که ایرانی‌ها متوجه این نکته ‌شده‌اند که تلاش‌ها در شورای امنیت و سازمان‌های دیگر برای ملزم ساختن ایران به اجرای تعهدات بین‌المللی‌اش تنها منجر به انزوای این کشور و آسیب خوردن آن‌ها خواهد شد.

شاید ایران با یک تیر 2 نشان را هدف گرفته بود: اول حفظ ژست سیاسی‌اش در مواجه با افکار عمومی ایران و دوم، مذاکره‌ای پشت‌پرده برای باز کردن گره پرونده اتمی ایران.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , ,