Saturday, 18 July 2015
30 November 2020
هشدار روحانیون قم به دولت آذربایجان

«مساجد شیعه تخریب شوند حکم جهاد می‌دهیم»

2010 May 13

باربد جواهریان/ رادیو کوچه

روابط بین ایران و جمهوری آذربایجان به نظر می رسد در دو هفته اخیر، وارد فاز جدیدی از تقابل دینی شده‌است.

در حالی که دو هفته پیش خبری مبنی بر اجبار دانشجویان دختر ایرانی به داشتن عکس‌هایی بدون حجاب اسلامی در روی کارت‌های اشتغال به تحصیل، در برخی رسانه‌های ایران جنجال ساز شد، روز گذشته یکی از مراجع بلندپایه در ایران جمهوری آذربایجان را به خاطر آن‌چه تخریب مساجد شیعه می‌نامید تهدید به صدور حکم جهاد کرد.

این در حالی است که دراتفاقی قابل تامل تا کنون دستگاه دیپلماسی ایران در هیچ یک از موارد فوق واکنشی نشان نداده و همین امر موجب شده تا بار دیگر در ایران، افراد و دستگاه‌هایی بجز وزارت امورخارجه دستگاه سیاست خارجی کشور دیگری را مخاطب قرار دهند.

هرچند در مورد اول که خبری غیررسمی در مورد اجبار دختران دانشجوی ایرانی به داشتن عکس‌های بی‌حجاب در کارت‌های عبور و مرور بود تنها یک نماینده مجلس به این موضوع واکنش نشان داد و از وزارت امورخارجه ایران خواستار توضیحات شد.

اما این بار شایعه تخریب مسجدهای شیعیان در جمهوری آذربایجان سبب شد تا آیت‌اله مکارم شیرازی به صراحت دولت آذربایجان را مخاطب قرار داده و این کشور را تهدید به صدور حکم جهاد از سوی مراجع شیعه کند.

این روحانی بلندمرتبه در ایران که از جایگاه نفوذ قابل توجهی در قم هم برخوردار است صبح روز چهارشنبه (12 می ) در جلسه درس اخلاق خود در مسجد اعظم قم اولتیماتوم زمانی داده که «اگر تخریب مساجد ادامه پیدا کند حکم مقاومت می‌دهیم و اعلام می‌کنیم که هر کسی در این راه کشته شود شهید خواهدبود. ما پیام خود به حکومت آذربایجان را به صورت رسمی اعلام کرده‌ایم و امیدواریم دست از این کار بردارند. ما فعلن حکمی نداده‌ایم اما اگر تغییری دیده نشود این کار را خواهیم کرد.»

آیت‌اله مکارم شیرازی بدین ترتیب اولین هشدار روحانیون ایران را به کشور همسایه صادر کرده و حتی به دستگاه دیپلماسی هم هشدار داده که «ما به روابط دیپلماتیک دولت‌ها اهمیتی نمی‌دهیم» تا بدین ترتیب بار دیگر وزارت امور خارجه ایران در موضعی انفعالی قرار بگیرد.

این روحانی حساب دولت ایران از روحانیون ایرانی را جدا کرده و اعلام داشته حتی اگر وزارت امور خارجه نسبت به این اتفاق سکوت کند، قم موضعی متفاوت اتخاذ خواهد کرد چرا که به گفته وی« علما و دولت‌ها هر کدام وظیفه جداگانه‌ای دارند و حکومت آذربایجان باید بداند که شیعیان گوش به فرمان مراجع هستند و هر حکمی آن‌ها بدهند را عملی خواهند کرد.»

این در حالی است که هنوز بجز در ایران، خبر تخریب مساجد شیعیان در جمهوری آذربایجان به تایید رسمی نرسیده‌است اما  آیت‌اله مکارم شیرازی معتقد است دولت آذربایجان این اقدام را با تحریک اقلیت وهابیون و یهودیان انجام داده است.

ادعایی که هنوز اثبات نشده و این درحالی است که براساس گزارش‌های رسمی دولت آذربایجان 70 درصد از جمعیت این کشور را شیعیان تشکیل می‌دهند.

آن‌چه ضعف دستگاه دیپلماسی در ایران نامیده می‌شود سبب شده تا در ماه‌های اخیر مقامات روحانی و حتی نمایندگان مجلس درایران به خود اجازه ورود به محدوده وظایف و اختیارات وزارت امور خارجه را بدهند.

تا جایی که نمایندگان مجلس حتی در مقام مسئولان دستگاه دیپلماسی اقدام به تصمیم‌گیری در حوزه سیاست خارجی کرده و در توجیه این اقدام خوداخیرا از واژه «دیپلماسی پارلمانی» استفاده می‌کنند. تعابیر و توجیهاتی که بارها از سوی کارشناسان روابط بین‌الملل در ایران مورد انتقاد قرار گرفته و این سوال بی‌پاسخ مانده اگر مجلس به جای قانون‌گذاری به دنبال عملکرد اجرایی است بهتر است وزارت امور خارجه درایران تعطیل شود.

این بار هم گویا «قم» و روحانیت ایران تصمیم دارد در جایگاه وزارت امورخارجه ایران اقدام به تصمیم گیری کند  و باید منتظر «دیپلماسی دینی» یا شاید دیپلماسی از جنس قم باشیم.

البته پیش از این در 29 فروردین ماه سال جاری وحید کاظم زاده دبیر منطقه هفت کمیسیون حقوق بشر اسلامی هم درمورد تخریب مساجد شیعه در اذربایجان هشدار داده و از دولت این کشور خواسته بود به نقض حقوق شیعیان در این کشور پایان دهد.

به هر حال دستگاه وزارت امور خارجه ایران هنوز صلاح ندیده تا در مورد آن‌چه در ایران تخریب مساجد شیعه در کشور همسایه نامیده شده ، واکنشی از خود نشان دهد.

البته این امر مسبوق به سابقه است و در دولت احمدی‌نژاد، وزارت امور خارجه بارها نشان داده چندان تمایلی ندارد که به خاطر برخی مسایل مذهبی روابطش را با سایر کشورها دستخوش تلاطم کند.

تا جایی که در ماجرای کشتار برخی مسلمانان در چین هم وزارت امور خارجه ایران سکوت قابل تاملی را اتخاذ کرد تا جایی که روحانیون و مراجع عظام تقلید در ایران مجبور شدند خود  اقدام به انتشار بیانیه‌هایی کنند که از یک سو اقدام دولت چین را محکوم می‌کرد و از سوی دیگر سکوت دستگاه دیپلماسی کشور را مورد سرزنش جدی قرار می‌داد.

در این مورد هم گرچه تا کنون تنها آیت‌اله مکارم شیرازی اقدام به موضع گیری ریمی کرده اما به یقین بسیاری از مراجع تقلید در قم در حمایت از این روحانی به موافقت با این موضع‌گیری برخواهند خواست .

به هر روی باید منتظر ماند و دید که آیا منوچهر متکی وزیر امور خارجه ایران پیغام صادرشده از سوی قم را جدی می‌گیرد و نسبت به این اتفاق با مقامات هم پایه خود در آذربایجان وارد مذاکره شده یا صلاح می‌بیند تا سکوت اختیار کند و روحانیون قم در مقام آن‌چه دفاع از شعایر مذهبی شیعه می‌نامند دست به واکنش‌های جدی‌تری بزنند.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , 

۲ Comments

  1. 1

    در بخش اول گزارش به واکنش وزارت بهداشت ، درمان و آموزش پزشکی ایران در لغو اعتبار مدارک دانشگاه های
    آدربایجان اشاره نکرده اید! ؛

    http://tabnak.ir/fa/pages/?cid=96458


  2. رسول شفیعی
    2

    به موضوع جالبی اشاره کردید .این روزها به معنای واقعی دیپلماسی دولتی در ایران تضعبف شده و شاهد هستیم دیپلماسی عمومی در حال جایگزین شدن هست نه به عنوان ابزار کمک