Saturday, 18 July 2015
21 September 2020
به بهانه زادروز امام اول شیعیان

«روزنگاشت / پسر کعبه»

2010 June 26

مریم/ رادیوکوچه

maryam.m@koochehmail.com

سیزدهم رجب برابر است با زادروز «علی‌بن ابی‌طالب» پسرعمو، داماد و نزدیک‌ترین صحابی محمد (پیامبر اسلام) و امام اول شیعیان است. وی در ۱۳ رجب سال ۲۴ قبل از هجرت در خانه کعبه متولد شد و در ۲۱ رمضان ۴۰ قمری به‌دست ابن‌ملجم مرادی کشته شد.

فایل صوتی را از اینجا بشنوید

 

فایل را از این جا دانلود کنید

«ابوالحسن علی‌بن ابی‌طالب‌بن عبدالمطلب» شناخته شده به‌نام «علی» روز جمعه سیزدهم رجب سال سی‌ام عام‌الفیل مطابق با ۵۹۹ میلادی در کعبه در مکه به‌دنیا آمد. پدرش، ابوطالب‌بن عبدالمطلب، عمو و پشتیبان پیامبر اسلام و از بزرگان قریش بود. مادرش، فاطمه دختر اسد فرزند هاشم، از نخستین زنانی بود که به پیامبر اسلام ایمان آورد. آن طور که در برخی روایت‌ها آمده است هنگامی‌که درد زایمان بر فاطمه دشوار شد، به‌سوی مسجد‌الحرام رفت و خود را به‌دیوار کعبه نزدیک ساخت و چنین گفت: «خداوندا، به تو و پیامبران و کتاب‌هایی که از سوی تو فرستاده شده‌اند و نیز به‌سخن جدم ابراهیم، سازنده‌ی این خانه، ایمان راسخ دارم. پروردگارا، به‌پاس احترام کسی که این خانه را ساخت و به‌حق کودکی که در رحم من است، تولد این کودک را بر من آسان فرما .»

عکس منقش بر روی پوست چرم در موزه لندن

هنوز نیایش وی به‌پایان نرسیده بود که دیوار خانه‌ی کعبه شکاف برداشت و آن بانو به‌فرمان خداوند به‌درون کعبه پا گذاشت. فاطمه دختر اسد سه روز در کعبه بود و در آن زمان نتوانستند درب کعبه را بگشایند. سرانجام فاطمه در حالی‌که علی را در آغوش داشت، از همان شکاف، که اکنون به «مستجار» شناخته می‌شود، بیرون آمد و ابوطالب را از نگرانی رهاند.

زمانی‌که علی ۶ ساله بود، در مکه قحطی شد و پدر او ابوطالب، دچار مشکل مالی شد. محمد که خود در کودکی تحت سرپرستی ابوطالب قرار گرفته بود و در این زمان سنش از ۳۰ سال گذشته بود، برای سبک کردن بار عایله‌ی وی به او پیش‌نهاد کرد که سرپرستی علی را او بر عهده بگیرد. ابوطالب پذیرفت و علی از کودکی در خانه محمد و تحت نظر او قرار گرفت و زیر دست او بزرگ شد.

علی یکی از موثرترین جنگ‌آوران سپاه محمد بود و در تمامی جنگ‌های محمد، او را هم‌راهی کرد، به‌جز جنگ «تبوک» که در آن پیامبر اسلام بنا به برخی روایت‌های شیعه علی را جانشین خود قرار داد و علی به‌ محمد گفت: «مرا میان زنان و کودکان می‌گذاری؟» که محمد به‌او پاسخ داد: «آیا راضی نیستی که برای من به‌منزله هارون برای موسا هستی؟» که این جمله پیامبر به‌حدیث منزلت معروف است.

پس از آن با مهم‌ترین دعوی‌دار زمام‌داری یعنی «معاویه» پسر ابوسفیان که از طایفه بنی‌امیه بود و در شام حکومت می‌کرده است به مخالفت پرداخت و وی را عزل کرد. ولیکن معاویه قبول نکرد و کشته شدن عثمان را بهانه قرار داده و از علی خواست که قاتلان عثمان را به وی تحویل دهد. علی هم اعلام کرد قاتلان عثمان پیش وی نیستند و با خلیفه‌گری معاویه مخالفت کرد. پس از این حادثه جنگ صفین به‌ راه افتاد.

ابن ابی الحدید در شرح نهج‌البلاغه به نقل از مقاتل الطالبین ابوالفرج اصفهانی می‌نگارد که، ابن ملجم در کوفه با قطام دختر اخضر بود که پدر و برادرش در جنگ نهروان به‌دست علی کشته شده بودند دیدار کرد و عاشق و شیفته او شد، به‌طوری‌که در همان مجلس از او خواستگاری کرد. قطام به‌عنوان مهریه کشتن علی را درخواست کرد و ابن‌ملجم پذیرفت.

تصویری از علی به روایت دیگر

به‌دستور علی، کار غسل و کفن نمودن او را دو پسرش حسن و حسین انجام دادند، سپس جنازه علی را به‌سوی سرزمین نجف بردند و در آن‌جا به‌خاک سپردند و طبق وصیتش، قبرش را پنهان کردند. قبر علی در دوران زمام‌داری بنی‌امیه، هم‌چنان مخفی بود تا این‌که با از میان رفتن بنی‌امیه و رفع خطر خوارج در زمان بنی‌عباس، قبر او توسط امام ششم شیعیان به شیعیان شناسانده شد.

بخشی از گفتارها و نوشتارهای وی توسط «سیدرضی» در کتابی به‌نام «نهج‌البلاغه» جمع‌آوری شده‌است. حدود یازده جلد نیز از ادرکات نهج‌البلاغه تدوین شده ‌است. علاوه بر آن مجموعه روایت‌های وی در کتاب «غررالحکم» جمع شده ‌است. بسیاری از شخصیت‌های غیرمسلمان نظیر «جرج جرداق» مسیحی، نویسنده کتاب «امام علی صدای عدالت انسانی» او را ستوده‌اند و «توماس کارلایل» فیلسوف انگلیسی درباره او گفته ‌است: «شهادت او، بر اثر شدت دادگری‌اش بود» و «جبران خلیل جبران» دیگر نویسنده و شاعر مسیحی درباره او می‌نویسد: «عرب حقیقت مقام و قدر و منزلت علی را نشناخت. اما از میان همسایگان ایرانی‌نژاد عرب، مردانی برخاستند که گوهر و سنگ‌ریزه را به‌خوبی از یک‌دیگر باز شناختند.»

خطبه‌ای منسوب به علی در نهج‌البلاغه روایت می‌کند که پس از جنگ جمل، علی سخنان زیر را خطاب به عایشه و زنان مانند او بیان کرد:

«ای مردم، بدانید که زنان را ایمان ناقص است و بهره‏مندی‌هایشان ناقص است ‏و عقل‌هایشان ناقص است. اما ناقص‌بودن ایمانشان از آن‌روست که در ایام حیض ‏از خواندن نماز و گرفتن روزه معذورند و ناقص بودن عقل‌هایشان، بدان دلیل‏ است که شهادت دو زن برابر شهادت یک مرد است و نقصان بهره‏مندیشان در این ‏است که میراث زنان نصف میراث مردان است. از زنان بد بپرهیزید و از زنان خوب ‏حذر کنید و کار نیک را به خاطر اطاعت از آنان انجام مدهید، تا به کارهای زشت ‏طمع نکنند.»

ویکی‌پدیا

گوگل

طبیان

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: , , , , , , , , , ,