Saturday, 18 July 2015
20 September 2020

«می‌گفتند زلزله طبس کار روس‌ها است»

2009 September 16

سروش / رادیو کوچه

souroosh@radiokoocheh.com

حوالی غروب روز 25 شهریور سال 1357 ساکنان شهر طبس و روستاهای مجاور شاهد یکی از فاجعه‌انگیزترین رخدادهای طبیعی بودند که باعث از دست دادن انسان‌های زیادی نیز شد. زمین‌لرزه‌ای به بزرگی 8/7 ریشتر تمام شهر  را با خاک یکسان کرد و طبس با همه بناهای تاریخی و خاطرات بیادماندنی باستانی خود بکلی از بین رفت.

شهر طبس، مرکز شهرستان طبس، شهری کویری است در شمال شرقی استان یزد ایران. این شهر پیش از این جزیی از استان خراسان بود.  علی‌رغم این‌که طبس در حال حاضر جز استان یزد است اما فرهنگ مردم منطبق بر فرهنگ خراسان است. مردم آن به گویش خراسانی سخن می‌گویند و هنوز از لحاظ ریشه خود را خراسانی می‌دانند.

در فرهنگ جغرافیایی در مورد آن گفته شده: «طبس نام یکی از بخش‌های سه‌گانه شهرستان فردوس، محدود است از شمال به بخش بردسکن و کویر نمک، از خاور به بخش بشرویه و بخش بجستان و خوسف و از باختر و جنوب به کویر لوت»

در زلزله طبس شهر طبس به کلی ویران شد و با توجه به زمان رویداد که نزدیک غروب بود و همه‌ی اهالی در منازل‌شان بودند، تلفات جانی فراوانی را به همراه داشت.  در خسروآباد که نزدیکترین آبادی به گسل می‌باشد، یک دیوار سالم به جای نمانده است .

ساختمان غسال‌خانه که آجری با سقف تیرآهن و طاق ضربی است به کلی خراب شد و از 1100 نفرجمعیت آن 500 نفر کشته شدند . تعداد کشته‌شدگان این رویداد سترگ را تا بیست هزار تن نیز گزارش داده‌اند . شهر طبس در این زمین‌لرزه به کلی از بین رفت . تلفات در جو هیجان زده‌ی آن زمان رقمی حدود 20000 کشته را نشان می‌داد ولی آمار رسمی در مهر 57 از طرف مرکز آمار ایران 6363 نفر اعلام شد که 3662 نفر در طبس و 2701 نفر در آبادیهای اطراف آن بود.

این حادثه در حدود یک هفته پس از واقعه هفده شهریور در تهران اتفاق افتاد.

محمدرضا پهلوی، شاه سابق ایران طی پیامی این واقعه را به مردم تسلیت گفت و سه روز عزای عمومی اعلام کرد. اما از سوی دیگر آیت‌الله خمینی طی یک بیانیه‌ای ضمن تسلیت به مردم ایران این عملکرد محمدرضا پهلوی را خدعه و نیرنگ خواند که اقدامی برای مظلوم‌نمایی از سوی وی دانست.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|