Saturday, 18 July 2015
19 September 2020
به بهانه هشتاد و هشتمین زادروز ابراهیم گلستان

«از روزگار رفته حکایت»

2009 October 14

سروش / رادیو کوچه

souroosh@radiokoocheh.com

ابراهیم گلستان، کارگردان، داستان نویس، مترجم، روزنامه نگار و عکاس ایرانی است. او اولین کارگردان ایرانی است که برنده یک جایزه بین المللی شده است. او در سال 1340 برای فیلم یک آتش موفق به دریافت مدال برنز از جشنواره ونیز شد.

20091014-golestan-koocheh

ابراهیم تقوی شیرازی که بعدها با نام گلستان شهرت یافت  در سال ۱۳۰۱ شمسی در شیراز به دنیا آمد. پدرش مدیر روزنامه «گلستان» در شیراز بود. درسال ۱۳۲۰ به همراه خانواده خود به تهران آمد و پس از مدتی  وارد دانشکده حقوق دانشگاه تهران شد. مدتی بعد از شروع تحصیل آن را نیمه‌کاره رها کرد و جذب فعالیت‌های سیاسی در حزب توده شد. پس از مدتی به دنبال اختلاف با روش سران آن حزب از حزب جدا شد و به کار خبری و عکاسی و فیلم برداری برای شبکه‌های تلویزیونی بین‌المللی و آژانس‌های خبری مشغول شد.

در سن 21 سالگی با دختر عموی خود «فخری گلستان» ازدواج می‌کند. . او در آن زمان به عنوان عکاس روزنامه‌های «رهبر» و «مردم» به کار مشغول بود. گلستان در سال ۱۳۲۶ نخستین قصه‌اش را به نام «به دزدى رفته‌ها» نوشت که همان سال در ماهنامه «مردم» و بعدها در ۱۳۲۸ در مجموعه‌ای با عنوان «آذر؛ماه آخر پاییز» منتشر شد. در همین دوران داستان‌هایی از ارنست همینگوی، ویلیام فاکنر و چخوف را ترجمه کرد که آن‌ها را در مجموعه‌ای تحت عنوان «کشتى شکسته‌ها» منتشر ساخت.

ابراهیم گلستان در دهه ۱۳۳۰، هنوز نه به رمان دست برده بود و نه تصمیم داشت به زبان سینما سخن بگوید. او مقاله نویسی علمی، پژوهش‌گر ادبیات جهان و به ویژه امریکا بود. بعدها پرفسور«هشترودی» در باره مقولات فضایی و اتمی هم نوشت و هم در رادیو و به زبان مردم بسیار شیرین سخن گفت، اما ابتکار این شیرین نویسی و ساده نویسی با ابراهیم گلستان بود.

آثار مکتوب وی از سبکی خاص برخوردار است و بسیاری سبک نویسندگی وی را تاثیر پذیرفته از داستان‌های کوتاه ارنست همینگوی می‌دانند.  گرچه او تاثیر پذیری از هیچ نویسنده‌ای را نمی پذیرد هم‌چنین وی از زمره‌ی نخستین نویسندگان معاصر ایرانی معرفی می‌شود که برای زبان داستانی و استفاده از نثر آهنگین در قالب‌های داستانی نوین، اهمیت قایل شد و به آن پرداخت. از این جهت نقش او در سیر پیشرفت داستان معاصر فارسی قابل توجه‌است.

گلستان بعد از سال ۱۳۳۶، استودیوی سینمایی خود با نام «استودیو گلستان» را تاسیس می‌کند و تعدادی فیلم مستند برای یکی از سازمانهای شرکت نفت می‌سازد که از آن میان می‌توان به «آتش» و «موج ومرجان و خارا» اشاره کرد. به دلیل این هم کاری‌ها، عده‌ای از روشنفکران آن دوره به وی لقب «گلستان نفتی» داده بودند. فیلم های مستند او از لحاظ سینمایی جزو اولین و بهترین فیلم‌های ایرانی مستند به شمار می‌آیند.

در سال 1337 با فروغ فرخ‌زاد شاعر معاصر ایرانی آشنا می‌شود. این آشنایی مسیر زندگی هر دو را تغییر می‌دهد. چهار سال بعد یعنی در سال ۱۳۴۱ فیلم« خانه سیاه است» به کارگردانی فروغ فرخزاد و تهیه کنندگی ابراهیم گلستان در آسایشگاه جذامیان تبریز ساخته می‌شود و در زمستان سال 1342 این فیلم برنده جایزه نخست جشنواره «اوبر هاوزن» می‌شود.

گلستان کارگردان دو فیلم داستانی با نام‌های «خشت و آینه» (۱۳۴۴) و «اسرار گنج دره‌ی جنی» (۱۳۵۰) نیز هست.

ابراهیم گلستان  از سال ۱۹۷۵ در شهر ساسکس در انگلستان زندگی می‌کند. وی دو فرزند با نام‌های کاوه و لیلی دارد؛ کاوه گلستان عکاس خبری ایرانی، در ماموریتی در سال ۲۰۰۳ به همراه گروه خبری بی‌بی‌سی در عراق بر اثر انفجار مین کشته شد. لیلی گلستان نیز به‌عنوان مترجم و نویسنده در ایران فعالیت می‌کند.

«نوشته فوق می تواند نظر نویسنده باشد و الزامن نظر رادیو کوچه نیست»

|

TAGS: